Hòa Phát rót 14.000 tỷ xây nhà máy thép ray, quyết đưa vào vận hành năm 2027

Tại Diễn đàn Kinh tế mới VNEF 2025 kết hợp cùng Chương trình Thương hiệu Mạnh Việt Nam lần thứ 22 do Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam và Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy tổ chức, ông Nguyễn Việt Thắng – Tổng giám đốc Tập đoàn Hòa Phát – nhấn mạnh: ngành thép Việt Nam đã vươn lên vị trí thứ 12 trên thế giới và dẫn đầu khu vực Đông Nam Á. Tuy nhiên, sản phẩm vẫn chủ yếu tập trung ở mảng thép xây dựng, trong khi phân khúc thép hợp kim và thép chế tạo còn hạn chế.

Bài toán “con gà – quả trứng” của ngành thép

Theo ông Thắng, thép là vật liệu đầu vào không thể thiếu của nhiều ngành công nghiệp. Thế nhưng, phần lớn doanh nghiệp cơ khí trong nước chỉ có nhu cầu vài chục tấn mỗi năm, trong khi một mẻ luyện tối thiểu tại Hòa Phát lên tới 300 tấn. Điều này khiến cung – cầu khó gặp nhau: nếu công nghiệp nền chưa đủ mạnh, thị trường cho thép chế tạo không thể mở rộng; ngược lại, khi thiếu thị trường, nhà sản xuất cũng khó duy trì đầu tư.

Chính vì vậy, Hòa Phát xác định cần đi trước một bước, chấp nhận rủi ro để mở đường cho thị trường mới. Quyết định đầu tư vào nhà máy thép ray là minh chứng rõ ràng cho chiến lược này.

Đầu tư lớn, cam kết dài hạn

Tháng 5/2025, Hòa Phát đã ký hợp đồng với Tập đoàn SMS group (Đức) nhằm cung cấp dây chuyền và công nghệ sản xuất thép ray – thép hình, công suất thiết kế 700.000 tấn/năm. Đây là hạng mục trọng yếu trong dự án xây dựng nhà máy tại Dung Quất (Quảng Ngãi) với tổng vốn đầu tư 14.000 tỷ đồng.

Theo kế hoạch, dự án sẽ được triển khai trong vòng 20 tháng, sản phẩm đầu tiên dự kiến ra mắt quý I/2027. Nhà máy sẽ cung ứng thép ray đặc chủng cho đường sắt tốc độ cao, đường sắt đô thị, cầu trục cũng như các loại thép hình (U, I, H, V) chất lượng cao – những mặt hàng hiện Việt Nam vẫn phải nhập khẩu từ các tập đoàn lớn của Áo, Nhật Bản hay Trung Quốc.

Ông Trần Đình Long – Chủ tịch Tập đoàn Hòa Phát – cho biết dự án không chỉ tối ưu chuỗi sản xuất nội bộ, mà còn thực hiện cam kết với Chính phủ trong việc chủ động nguồn cung thép chiến lược cho các công trình hạ tầng trọng điểm, đặc biệt là dự án đường sắt cao tốc Bắc – Nam.

Triển vọng và lợi ích kinh tế

Theo phân tích của Công ty Chứng khoán Vietcap, trong tổng vốn đầu tư 14.000 tỷ đồng, khoảng 10.000 tỷ được dùng để xây dựng hạ tầng nhà máy, phần còn lại bổ sung vốn lưu động. Sau khi đi vào vận hành từ quý II/2027, nhà máy dự kiến mang lại doanh thu thường niên 11.000 tỷ đồng, đóng góp 150 tỷ đồng vào ngân sách.

Với mức thuế suất ưu đãi 17% trong 10 năm đầu, Vietcap ước tính lợi nhuận trước thuế đạt khoảng 773 tỷ đồng/năm, tương ứng biên lợi nhuận gần 7%. Con số này thấp hơn so với mức trên 10% thường thấy ở mảng thép xây dựng, song được đánh giá cao nhờ tính ổn định và đầu ra gắn liền với các dự án hạ tầng quốc gia dài hạn.

Khẳng định vai trò tiên phong

Dù vẫn còn nhiều thách thức, chiến lược “đi trước mở đường” của Hòa Phát cho thấy tầm nhìn dài hạn trong việc mở rộng sản phẩm thép chế tạo tại Việt Nam. Khi nhu cầu hạ tầng bùng nổ, đặc biệt với đường sắt tốc độ cao và hệ thống đô thị hiện đại, việc chủ động nguồn cung thép ray trong nước sẽ giúp giảm phụ thuộc nhập khẩu, đồng thời khẳng định vị thế của doanh nghiệp Việt trên bản đồ công nghiệp toàn cầu.