Chứng khoán Mỹ lập đỉnh lịch sử vì đâu?

Chỉ số S&P 500 lần đầu tiên lịch sử chinh phục mốc 7.800 điểm trong phiên 13/8. Sự kết hợp giữa dữ liệu lạm phát hạ nhiệt, giá dầu hạ nhiệt hơn 2% và bức tranh lợi nhuận quý II bùng nổ từ nhóm công nghệ AI đã trở thành bộ ba động lực chính đẩy thị trường chứng khoán Mỹ lên nấc thang mới.

Dù CPI tháng 7 hạ về 3,4% và lợi nhuận S&P 500 tăng trưởng 50,4%, giới phân tích cảnh báo mức định giá P/E 20 lần vẫn tiềm ẩn rủi ro nếu lợi suất trái phiếu hoặc giá năng lượng đảo chiều.

Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 7 của Mỹ tăng 3,4% so với cùng kỳ, thấp hơn mức 3,5% tháng trước. CPI cơ bản, loại trừ thực phẩm và năng lượng, tăng 2,5% trong 12 tháng, mức thấp nhất kể từ 2021. Chỉ số giá sản xuất (PPI) không thay đổi so với tháng trước, giảm đáng kể từ mức tăng 5,5% tháng 6. Dữ liệu này làm giảm lo ngại Fed sẽ phải nâng lãi suất, với thị trường định giá xác suất Fed giữ nguyên lãi suất khoảng hai phần ba tại cuộc họp tháng 9.

Mùa báo cáo quý II cho thấy khoảng 86% doanh nghiệp trong S&P 500 vượt dự báo lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu. Lợi nhuận tổng hợp, gồm kết quả đã công bố và ước tính cho doanh nghiệp chưa báo cáo, ước tính tăng 50,4% so với cùng kỳ, cao nhất kể từ quý II/2021. Tuy nhiên, lợi nhuận này phần lớn được hỗ trợ bởi các khoản lãi đầu tư lớn. Nếu loại trừ những yếu tố này, lợi nhuận ước tính tăng khoảng 32%, với năng lượng, dịch vụ truyền thông và công nghệ thông tin dẫn đầu.

Giá dầu Brent giảm 2,15% xuống 87,07 USD/thùng, chấm dứt 6 phiên tăng liên tiếp. Tồn kho dầu thô Mỹ tăng 17,4 triệu thùng trong tuần kết thúc 7/8, mức tăng hàng tuần lớn nhất kể từ tháng 1/2023. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) dự báo nhu cầu dầu thế giới năm 2026 giảm bình quân 1,6 triệu thùng/ngày. Giá dầu thấp hơn có thể giảm chi phí vận tải và áp lực lạm phát, mặc dù rủi ro tại eo biển Hormuz vẫn có thể đảo chiều thị trường.

Hệ số P/E dự phóng 12 tháng của S&P 500 ở mức 20 lần, cao hơn bình quân 10 năm là 19 lần. Mức định giá này khiến thị trường nhạy cảm hơn trước những kết quả kinh doanh kém kỳ vọng, lợi suất trái phiếu tăng trở lại hoặc sốc về năng lượng. Dù CPI và PPI có tín hiệu thuận lợi, lạm phát chung 3,4% vẫn cao hơn mục tiêu 2% của Fed, và dữ liệu việc làm tháng 7 suy yếu cũng đặt ra câu hỏi về sức khỏe kinh tế.

Giảm kỳ vọng Fed tăng lãi suất có thể làm nhẹ áp lực tỷ giá USD/VND. Nếu lợi suất USD giảm, chênh lệch lãi suất và áp lực lên đồng bạc xanh có thể bớt căng thẳng hơn. Giá dầu thấp hơn có lợi cho nền kinh tế sử dụng lượng lớn nhiên liệu nhập khẩu, giảm chi phí vận tải và sản xuất. Ngược lại, doanh thu của doanh nghiệp dầu khí có thể chịu ảnh hưởng nếu giá năng lượng giảm kéo dài.