MỚI

Tính thuế TNCN 2026

#Pháp luật

24HMONEY đã kiểm duyệt

Chính sách pháp lý mới đang tái cấu trúc ngành ngân hàng ra sao?

Năm 2025 đánh dấu một giai đoạn điều chỉnh chính sách sâu rộng của ngành ngân hàng Việt Nam, khi hàng loạt văn bản pháp lý quan trọng được ban hành và chính thức có hiệu lực. Các chính sách này không chỉ hướng tới củng cố an toàn hệ thống, mà còn mở ra dư địa tái cơ cấu, tăng trưởng tín dụng và đa dạng hóa hoạt động cho các ngân hàng thương mại.

Tác động của khung pháp lý mới được đánh giá là mang tính phân hóa rõ nét, tạo lợi thế cho những ngân hàng có nền tảng vốn mạnh, quản trị rủi ro tốt và chiến lược dài hạn rõ ràng.

Nới “room” sở hữu nước ngoài: Đòn bẩy huy động vốn và tái cơ cấu

Theo Nghị định 69, có hiệu lực từ tháng 5/2025, Chính phủ cho phép nâng tỷ lệ sở hữu nước ngoài tối đa lên 49% tại một số ngân hàng thương mại, đặc biệt là các ngân hàng yếu kém hoặc thuộc diện nhận chuyển giao bắt buộc.

Đây được xem là cú hích lớn cho quá trình huy động vốn chiến lược, tăng cường hợp tác quốc tế và đẩy nhanh tái cơ cấu hệ thống ngân hàng. Việc mở rộng “room” ngoại giúp các ngân hàng cải thiện năng lực tài chính, nâng cao quản trị và tiếp cận nguồn vốn dài hạn với chi phí hợp lý hơn.

Những ngân hàng như HDBank, MBBank, VPBank được kỳ vọng hưởng lợi nhờ nền tảng quản trị tương đối tốt và sức hấp dẫn đối với nhà đầu tư nước ngoài.

Siết chuẩn an toàn vốn: Phân hóa rõ trong hệ thống

Từ tháng 9/2025, Thông tư 14 chính thức áp dụng các yêu cầu khắt khe hơn về tỷ lệ an toàn vốn, bao gồm vốn cấp 1, vốn cấp 2 và các chuẩn mực quản trị rủi ro theo Basel II/III, IFRS 9, đặc biệt đối với nhóm ngân hàng quan trọng trong hệ thống (D-SIBs).

Chính sách này giúp nâng cao sức chống chịu của toàn hệ thống ngân hàng trước biến động vĩ mô, song cũng tạo áp lực điều chỉnh đối với các ngân hàng có hệ số an toàn vốn (CAR) thấp, buộc phải rà soát lại ICAAP, RWA và kế hoạch tăng vốn.

Ở chiều ngược lại, các ngân hàng có nền tảng vốn mạnh như Techcombank, VPBank, HDBank hoặc nhóm có dư địa tăng vốn chiến lược như BIDV, Vietcombank, MBBank được đánh giá sẽ chủ động hơn trong tăng trưởng tín dụng trung và dài hạn.

Giảm dự trữ bắt buộc: Hỗ trợ thanh khoản và cải thiện NIM

Đến tháng 10/2025, Thông tư 23 của Ngân hàng Nhà nước giảm 50% tỷ lệ dự trữ bắt buộc đối với các ngân hàng tham gia nhận chuyển giao bắt buộc. Chính sách này giúp giảm chi phí vốn, cải thiện thanh khoản và hỗ trợ biên lãi ròng (NIM) cho nhóm ngân hàng liên quan.

Dù không áp dụng trên diện rộng, việc giảm dự trữ bắt buộc vẫn góp phần ổn định thanh khoản toàn hệ thống, tạo điều kiện thuận lợi cho dòng chảy tín dụng. Các ngân hàng như Vietcombank, MBBank, VPBank, HDBank được hưởng lợi gián tiếp thông qua môi trường thanh khoản thuận lợi hơn và dư địa xử lý ngân hàng yếu kém.

Chấm dứt độc quyền vàng miếng: Mở ra dư địa kinh doanh mới

Một điểm nhấn đáng chú ý trong năm 2025 là Nghị định 232, chấm dứt độc quyền nhà nước trong sản xuất và nhập khẩu vàng miếng. Theo đó, doanh nghiệp và ngân hàng đủ điều kiện được phép tham gia sản xuất, nhập khẩu, xuất khẩu vàng miếng và nguyên liệu vàng.

Chính sách này hướng tới tăng nguồn cung, minh bạch hóa thị trường vàng, đồng thời mở ra cơ hội đa dạng hóa nguồn thu ngoài lãi cho các ngân hàng có quy mô vốn lớn trên 50.000 tỷ đồng như BIDV, VietinBank, Vietcombank, Agribank, MBBank, Techcombank, VPBank, ACB.

Luật hóa xử lý nợ xấu: Củng cố quyền chủ nợ

Việc luật hóa Nghị quyết 42 từ tháng 10/2025 được xem là bước ngoặt quan trọng trong xử lý nợ xấu. Các quy định mới đơn giản hóa quy trình thu giữ và xử lý tài sản bảo đảm, làm rõ ranh giới dân sự – hình sự và tăng cường quyền của chủ nợ.

Nhờ đó, các ngân hàng có tỷ lệ nợ xấu cao như VPBank, MSB, OCB, VIB, SHB được kỳ vọng đẩy nhanh tiến độ thu hồi nợ. Trong khi đó, nhóm ngân hàng bán lẻ mạnh như VPBank, MBBank, HDBank, VIB, TPBank, ACB, Sacombank và nhóm nhận chuyển giao bắt buộc sẽ giảm rủi ro tín dụng trong trung và dài hạn.

Chuyển sang giám sát dựa trên rủi ro: Tăng minh bạch và cạnh tranh

Cuối năm 2025, Thông tư 21 chính thức chuyển phương thức giám sát ngân hàng từ tuân thủ sang dựa trên rủi ro, áp dụng các chuẩn mực Basel III, IFRS 9 và hệ thống đánh giá toàn diện CAMELS-S.

Cách tiếp cận mới giúp nâng cao chất lượng giám sát, tăng tính minh bạch và tạo môi trường cạnh tranh công bằng hơn trong hệ thống. Các ngân hàng có năng lực quản trị rủi ro tốt và chỉ số an toàn cao như Vietcombank, Techcombank, MBBank, VPBank, HDBank được đánh giá sẽ hưởng lợi rõ nét từ sự thay đổi này.