#Hàng hóa

24HMONEY đã kiểm duyệt

Vì sao cách điều hành giá xăng dầu cần thay đổi?

Sở Công Thương TPHCM cho rằng giá trong nước điều chỉnh theo tuần nên có lúc không theo kịp thế giới, khiến cửa hàng phải bán lỗ.

Giá xăng dầu thế giới biến động hằng ngày, trong khi giá bán trong nước thông thường chỉ được điều chỉnh vào thứ Năm mỗi tuần. Nếu thị trường thay đổi ngay sau một kỳ điều hành, doanh nghiệp có thể phải chờ gần một tuần mới được cập nhật mức bán.

Bất cập được ông Nguyễn Khắc Hiếu, Phó trưởng phòng Quản lý năng lượng thuộc Sở Công Thương TPHCM, nêu tại họp báo kinh tế - xã hội Thành phố chiều 23/07. Theo ông, khi giá thế giới tăng nhanh nhưng giá trong nước chưa kịp điều chỉnh, doanh nghiệp đầu mối gặp khó và phần chiết khấu dành cho cửa hàng bán lẻ cũng bị thu hẹp.

Trong khi đó, các điểm bán vẫn phải trang trải tiền nhân công, điện, mặt bằng, vận chuyển và nhiều chi phí vận hành khác. “Có thời điểm chiết khấu bằng 0 hoặc rất thấp, cửa hàng bán lẻ phải chịu lỗ nhưng theo quy định không được đóng cửa”, ông Hiếu cho biết.

Ông Nguyễn Khắc Hiếu, Phó trưởng phòng Quản lý năng lượng thuộc Sở Công Thương TPHCM, trả lời tại họp báo chiều 23/07. Ảnh: Tử Kính

Dự thảo nghị định mới về kinh doanh xăng dầu đang được Bộ Công Thương hoàn thiện theo hướng trao thêm quyền định giá cho thương nhân đầu mối. Thay vì chờ cơ quan quản lý công bố giá vào từng kỳ như hiện nay, mỗi đơn vị sẽ tự tính toán và công bố mức bán dựa trên các yếu tố do Nhà nước quy định.

Về thẩm quyền quyết định giá, Cơ quan quản lý vẫn đặt ra khuôn khổ tính toán, tiếp nhận kê khai và thực hiện giám sát; còn các đầu mối được chủ động xác định giá bán phù hợp với chi phí thực tế. Vì vậy, giá giữa các hệ thống có thể khác nhau và được cập nhật sớm hơn khi đầu vào biến động, thay vì đồng loạt chờ đến thứ Năm tuần kế tiếp.

Đại diện Sở Công Thương TPHCM cho rằng cách làm này có thể hạn chế tình trạng đầu mối phải bán lỗ khi giá thế giới tăng nhanh, qua đó tạo điều kiện duy trì chiết khấu cho hệ thống phân phối và cửa hàng bán lẻ. Trao quyền định giá cho doanh nghiệp không có nghĩa Nhà nước ngừng điều tiết thị trường. Chính sách thuế và Quỹ Bình ổn giá xăng dầu là 2 công cụ chính được sử dụng để hạn chế tác động đến người mua trong những giai đoạn giá thế giới tăng cao.

Ông Hiếu lấy kỳ điều hành lúc 15h ngày 23/07 làm ví dụ. Theo tính toán được ông trình bày, xăng E10 khi đó có thể tăng gần 2,000 đồng/lít. Sau khi Quỹ Bình ổn được sử dụng ở mức 1,000 đồng/lít, mức tăng thực tế còn khoảng 900 đồng, đưa giá bán lên hơn 21,400 đồng/lít.

“Khi giá xăng dầu thế giới tăng quá cao, chúng ta có xu hướng đưa thuế về 0 và sử dụng Quỹ Bình ổn. Khi giá thế giới ổn định, hạ xuống thì sẽ điều chỉnh lại. Nhà nước điều hành thuế dựa trên cơ chế đó để giá cả linh hoạt hơn”, ông nói.

Bộ Công Thương dự kiến tiếp tục lấy ý kiến các địa phương và hệ thống phân phối trước khi hoàn thiện nghị định. Ông Hiếu kỳ vọng văn bản có thể được ban hành vào đầu tháng 8.

TPHCM hiện tiêu thụ bình quân khoảng 13 ngàn tấn xăng dầu mỗi ngày, với 1,176 cửa hàng bán lẻ, 65 thương nhân phân phối, 12 doanh nghiệp đầu mối và 2 đơn vị sản xuất. Từ khi thị trường thế giới biến động mạnh vào tháng 3, cơ quan quản lý Thành phố đã tăng cường theo dõi nguồn cung và hoạt động của các điểm bán. Mỗi khi nhận được phản ánh, lực lượng quản lý thị trường được yêu cầu kiểm tra trong vòng 1-2 giờ.

Trong giai đoạn này, địa phương hầu như chưa ghi nhận trường hợp tự ý đóng cửa do thiếu nguồn cung. Công tác giám sát tiếp tục được duy trì sau khi hệ thống bán lẻ chuyển sang kinh doanh xăng sinh học E10 từ ngày 01/06.

Đến nay, gần 100% cửa hàng trên địa bàn đã hoàn tất chuyển đổi. Sau gần hai tháng triển khai, lực lượng chức năng chưa phát hiện điểm bán thiếu xăng E10; Sở Công Thương cũng chưa nhận phản ánh đáng kể về chất lượng nhiên liệu hoặc tình trạng người dân không mua được hàng.