Thị trường biến động khó lường làm 'lung lay' vai trò của các tài sản an toàn

Các tài sản trú ẩn truyền thống như trái phiếu chính phủ Mỹ, đồng yen Nhật Bản, đồng franc Thụy Sĩ và vàng gần như không thực sự mang lại cảm giác an toàn như vốn có cho nhà đầu tư trong tuần này.

Thị trường tài chính toàn cầu đang trải qua những biến động khó lường, làm giảm hiệu quả của các tài sản trú ẩn truyền thống như trái phiếu chính phủ Mỹ, đồng yen Nhật Bản, đồng franc Thụy Sĩ và vàng. Trong khi đó, đồng USD, mặc dù vị thế tài sản trú ẩn ngày càng bị đặt dấu hỏi, lại là một trong số ít tài sản ghi nhận mức tăng trong thời gian qua.

Theo ông Christoph Rieger, Trưởng bộ phận nghiên cứu lãi suất và tín dụng tại Commerzbank AG, tâm lý né tránh rủi ro của thị trường hiện nay không còn như trước. Trong các cuộc khủng hoảng hiện nay, các biện pháp chính sách thường khiến lượng trái phiếu và tài sản tài chính trên thị trường tăng lên, đồng thời kéo lãi suất xuống thấp hơn, khiến các tài sản vốn được coi là an toàn cũng không còn đóng vai trò phòng vệ hiệu quả.

Cụ thể, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm của Mỹ đã tăng 0,2 điểm phần trăm trong tuần qua, hướng tới mức tăng mạnh nhất kể từ đợt biến động do căng thẳng thuế quan hồi tháng 4/2025. Áp lực lạm phát cũng khiến giới giao dịch giảm kỳ vọng về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) cắt giảm lãi suất. Các tín hiệu từ thị trường tài chính cho thấy nhà đầu tư hiện chỉ kỳ vọng Fed sẽ giảm lãi suất khoảng 1 đến 2 lần trong cả năm 2026, mỗi lần 0,25 điểm phần trăm, trong khi cách đây một tuần thị trường còn kỳ vọng tới ba lần giảm.

Giá vàng đã giảm 3,5% trong tuần qua, chịu sức ép từ đồng USD mạnh lên và kỳ vọng lãi suất cao hơn. Vàng là tài sản không sinh lời, nên thường hấp dẫn hơn trong môi trường lãi suất thấp. Một kịch bản tương tự từng diễn ra sau khi xảy ra xung đột Nga-Ukraine, khi đó, giá năng lượng tăng mạnh, kéo theo kỳ vọng lãi suất và đồng USD cùng đi lên, khiến giá vàng suy yếu trong các tháng sau đó. Diễn biến này hiện được một số nhà giao dịch xem như “kịch bản mẫu”.

Đồng yen Nhật Bản đã giảm khoảng 1% so với USD trong tuần qua. Yếu tố năng lượng đóng vai trò then chốt, khi Nhật Bản phụ thuộc vào Trung Đông cho hơn 90% lượng dầu thô nhập khẩu, phần lớn được vận chuyển qua eo biển Hormuz - tuyến hàng hải hiện bị gián đoạn nghiêm trọng do xung đột. Bên cạnh đó, các nghiệp đoàn tại Nhật Bản đang yêu cầu tăng lương, trong khi lạm phát bắt đầu nhích lên, làm dấy lên nguy cơ lạm phát đình trệ. Bộ trưởng Tài chính Nhật Bản Satsuki Katayama ngày 4/3 cũng nhắc lại rằng Chính phủ có thể hành động để kiềm chế những biến động quá mức của tỷ giá, bao gồm cả can thiệp thị trường ngoại hối.

Đồng franc Thụy Sĩ đã giảm khoảng 1,5% so với đồng USD trong tuần qua. Ngân hàng Quốc gia Thụy Sĩ (SNB) sẵn sàng can thiệp để kiềm chế sức mạnh của đồng franc trong bối cảnh bất ổn tại Trung Đông, nhằm ngăn chặn đà tăng quá mạnh của đồng tiền này, qua đó kéo lạm phát xuống thấp hơn nữa.

Những diễn biến này cho thấy thị trường tài chính toàn cầu đang trải qua những biến động khó lường, làm giảm hiệu quả của các tài sản trú ẩn truyền thống và đặt ra thách thức cho các nhà đầu tư trong việc tìm kiếm nơi trú ẩn an toàn.