MỚI

Tính thuế TNCN 2026

#KT vĩ mô

24HMONEY đã kiểm duyệt

'Tăng trưởng GDP giống như một cơn mưa, nhưng chỉ rơi vào mái nhà của các tỷ phú'

Bình luận về mức tăng trưởng GDP Việt Nam năm 2025 ước đạt khoảng 8,02%, ông Đỗ Cao Bảo, Thành viên HĐQT FPT, cho rằng khoảng cách giữa con số tăng trưởng kinh tế và cảm nhận thực tế của người dân là hiện tượng không hiếm gặp, không chỉ ở Việt Nam mà còn phổ biến tại nhiều nền kinh tế lớn.

Theo ông Bảo, tại Mỹ, Trung Quốc, Hàn Quốc, Ấn Độ hay nhiều quốc gia châu Âu, tăng trưởng GDP cao vẫn có thể song hành với cảm giác khó khăn lan rộng trong xã hội. Dẫn lại khảo sát của CNN và New York Times cuối năm 2024, ông cho biết khoảng một nửa người dân Mỹ cho rằng cuộc sống của họ trở nên tồi tệ hơn, dù GDP tăng 3,8–4,3%, lợi nhuận doanh nghiệp cải thiện mạnh và thị trường chứng khoán lập đỉnh.

Nguyên nhân chính đến từ chi phí sinh hoạt leo thang, với giá điện, khí đốt, thực phẩm và dịch vụ sửa chữa đều tăng mạnh, khiến nhóm thu nhập trung bình và thấp gặp nhiều áp lực. Từ đó, nảy sinh sự “lệch pha” giữa tăng trưởng kinh tế và cảm nhận đời sống.

Theo ông Đỗ Cao Bảo, các nhà kinh tế thường lý giải hiện tượng này bằng hai yếu tố. Thứ nhất là tâm lý “mất mát lớn hơn niềm vui”, khi con người phản ứng mạnh hơn với các tổn thất như giá cả tăng, mất việc hay đóng cửa kinh doanh, so với những tín hiệu tích cực mang tính vĩ mô. Thứ hai là tâm lý “ngậm miệng ăn tiền”: những người làm ăn tốt thường ít lên tiếng, trong khi người gặp khó khăn lại dễ bày tỏ và lan tỏa cảm giác tiêu cực.

Về bản chất, GDP chỉ phản ánh bức tranh tổng thể của nền kinh tế, chứ không phải thước đo trực tiếp mức sống hay hạnh phúc xã hội. Ông ví tăng trưởng GDP như một cơn mưa, nhưng cơn mưa ấy chủ yếu rơi vào mái nhà của các tập đoàn lớn, doanh nghiệp làm ăn hiệu quả và giới tỷ phú, trong khi nhiều doanh nghiệp nhỏ, hộ kinh doanh và người thu nhập thấp vẫn chưa được “thấm nước”.

Dù vậy, ông nhấn mạnh tăng trưởng GDP vẫn là điều cần thiết, bởi “có mưa vẫn tốt hơn là không mưa”. Vấn đề nằm ở việc phân bổ và lan tỏa thành quả tăng trưởng.

Ông Bảo cũng dẫn ví dụ tại Mỹ, nơi tài sản của 5 tỷ phú giàu nhất tăng tới 45% trong một năm, trong khi 50% người dân ở đáy xã hội chỉ nắm giữ khoảng 4% tổng tài sản quốc gia. Hiện tượng này được các nhà kinh tế gọi là tăng trưởng hình chữ K.

Đặt trong bối cảnh Việt Nam, ông cho rằng cần thêm những nghiên cứu nghiêm túc để kết luận nền kinh tế có đang đi theo mô hình chữ K hay không. Tuy nhiên, việc ngày càng nhiều người dân phản ánh khó khăn cho thấy tăng trưởng vẫn chưa lan tỏa đều. Theo ông, nhóm doanh nghiệp vừa và nhỏ và khu vực hộ kinh doanh – chiếm tới 98% tổng số doanh nghiệp – cần được ưu tiên hỗ trợ mạnh mẽ hơn, để tăng trưởng kinh tế không chỉ nằm trên báo cáo, mà thực sự đi vào đời sống.