Ông Trump tuyên bố kinh tế Mỹ “sẵn sàng bùng nổ” giữa áp lực lạm phát và bầu cử giữa nhiệm kỳ

Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định nền kinh tế lớn nhất thế giới đang đứng trước giai đoạn tăng trưởng mạnh mẽ, dù thừa nhận giá cả sinh hoạt vẫn ở mức cao. Phát biểu được đưa ra trong bối cảnh tỷ lệ ủng hộ đối với ông giảm xuống mức thấp và cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào năm tới đang đến gần.

Tối 17/12, trong bài diễn văn hiếm hoi được truyền hình trực tiếp từ Nhà Trắng, Tổng thống Trump ca ngợi những thành tựu kinh tế của chính quyền trong gần một năm qua, đồng thời tiếp tục đổ lỗi cho chính quyền tiền nhiệm đảng Dân chủ về tình trạng lạm phát và chi phí sinh hoạt leo thang.

“Cách đây 11 tháng, tôi tiếp quản một mớ hỗn độn và giờ đây chúng tôi đang sửa chữa nó”, ông Trump phát biểu trong bài nói chuyện kéo dài chưa đầy 20 phút, theo Reuters. Tổng thống Mỹ thứ 47 cho rằng các thỏa thuận thương mại trong quá khứ, chính sách nhập cư lỏng lẻo và một “hệ thống tham nhũng” là nguyên nhân chính dẫn tới những khó khăn kinh tế hiện nay.

 

Ca ngợi thành tựu, công bố hỗ trợ quân nhân

Trong bài phát biểu, ông Trump nhấn mạnh những nỗ lực của chính quyền trong việc kiểm soát nhập cư trái phép, kéo giá một số mặt hàng đi xuống và thúc đẩy đầu tư trong nước. Đáng chú ý, Tổng thống Mỹ thông báo chính quyền sẽ chi trả khoản “cổ tức chiến binh” trị giá 1.776 USD cho khoảng 1,45 triệu quân nhân Mỹ ngay trước Giáng sinh.

“Chúng tôi gọi đó là cổ tức chiến binh, để vinh danh năm thành lập quốc gia 1776. Mỗi binh sĩ sẽ nhận 1.776 USD và các tấm séc đã được gửi đi”, ông Trump cho biết.

Tổng thống cũng bày tỏ ủng hộ đề xuất của đảng Cộng hòa về việc chuyển tiền mặt trực tiếp cho người dân để tự mua bảo hiểm y tế, thay vì duy trì cơ chế trợ cấp thông qua Đạo luật Chăm sóc Sức khỏe Giá cả phải chăng (Affordable Care Act). Tuy nhiên, đề xuất này hiện vẫn chưa nhận được sự đồng thuận cần thiết tại Quốc hội.

“Tôi muốn tiền được chuyển thẳng tới tay người dân. Những người thua cuộc duy nhất sẽ là các công ty bảo hiểm”, ông Trump nói, trong bối cảnh Phòng Tiếp khách Ngoại giao được trang hoàng đậm không khí lễ hội.

“Kinh tế Mỹ đang sẵn sàng bùng nổ”

Bài phát biểu được xem là nỗ lực trực tiếp của Tổng thống nhằm trấn an người dân trước mối lo về chi phí sinh hoạt – vấn đề mà chính quyền Trump nhiều lần cho rằng đã bị “chính trị hóa” bởi phe Dân chủ. Dù tiếp tục quy trách nhiệm cho nhiệm kỳ của ông Joe Biden, ông Trump thừa nhận giá cả vẫn cao nhưng khẳng định nền kinh tế Mỹ đang ở trạng thái “sẵn sàng bùng nổ”.

“Chỉ trong vài tháng ngắn ngủi, chúng ta đã chuyển từ tình trạng tồi tệ nhất sang tốt nhất”, ông Trump nói, đồng thời liệt kê một loạt mặt hàng mà ông cho là hiện rẻ hơn so với cùng kỳ năm ngoái, theo CNN.

“Tôi đang kéo giá những mặt hàng đắt đỏ đó xuống và tốc độ rất nhanh”, ông nhấn mạnh.

Trong khi đó, đảng Cộng hòa đang tìm cách duy trì quyền kiểm soát cả Hạ viện và Thượng viện trong cuộc bầu cử tháng 11 năm tới. Ngược lại, đảng Dân chủ tập trung khai thác mối lo về lạm phát, chi phí sinh hoạt và những khác biệt trong chính sách y tế để giành lại ưu thế chính trị.

Áp lực lạm phát và sự hoài nghi của cử tri

Lạm phát cao trong bốn năm cầm quyền của Tổng thống Biden từng là yếu tố then chốt giúp ông Trump giành chiến thắng trước cựu Phó Tổng thống Kamala Harris trong cuộc bầu cử năm ngoái. Tuy nhiên, các chính sách thuế quan được ông Trump triển khai trong năm nay cũng tạo ra nhiều bất định, đồng thời góp phần đẩy giá cả đi lên trong nền kinh tế mà ông đã điều hành gần một năm.

Theo khảo sát mới nhất của Reuters/Ipsos, chỉ 33% người trưởng thành tại Mỹ hài lòng với cách Tổng thống Trump điều hành nền kinh tế – một con số cho thấy mức độ hoài nghi đáng kể của cử tri.

“Quốc gia nóng nhất thế giới”

Trong bài phát biểu, ông Trump tuyên bố đã thu hút được khoảng 18.000 tỷ USD vốn đầu tư, qua đó tạo thêm việc làm và mở rộng năng lực sản xuất trong nước. Ông coi chính sách thuế quan là yếu tố then chốt giúp Mỹ trở lại vị thế dẫn đầu.

“Một năm trước, đất nước chúng ta gần như chết lâm sàng. Còn bây giờ, chúng ta là quốc gia nóng nhất ở bất kỳ đâu trên thế giới”, ông Trump khẳng định.

Tổng thống Mỹ cũng tiết lộ sẽ sớm công bố Chủ tịch tiếp theo của Cục Dự trữ Liên bang (Fed), người mà theo ông “tin vào việc hạ mạnh lãi suất để các khoản thanh toán thế chấp tiếp tục giảm sâu”.

Bài phát biểu diễn ra ngay trước thời điểm Cục Thống kê Lao động Mỹ công bố báo cáo lạm phát – dữ liệu đang được giới đầu tư và hoạch định chính sách đặc biệt theo dõi. Sau khi chạm mức thấp nhất trong bốn năm là 2,3% vào tháng 4, lạm phát hàng năm đã tăng trở lại, với chỉ số CPI tháng 9 tăng 3,0% so với cùng kỳ năm trước – mức cao nhất kể từ tháng 1 và cao hơn bất kỳ giai đoạn nào trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump.

Dù vậy, tác động lạm phát từ thuế quan được đánh giá là chưa nghiêm trọng như nhiều nhà kinh tế từng dự báo, do chi phí thuế được phân bổ giữa các nhà sản xuất nước ngoài, nhà nhập khẩu và người tiêu dùng.

Trước bài phát biểu, lãnh đạo phe Dân chủ tại Thượng viện, Thượng nghị sĩ Chuck Schumer, chỉ trích Tổng thống Trump không thực hiện đúng cam kết tranh cử.

“Ông ấy hứa sẽ kéo chi phí xuống ngay từ ngày đầu tiên. Đó là lời hứa số một giúp ông ấy thắng cử. Nhưng thực tế là chi phí cứ tiếp tục tăng”, ông Schumer nói tại cuộc họp báo ở Điện Capitol.