Những ‘cổ phiếu rác’ kéo sập loạt quỹ đầu tư, 455.000 nhà đầu tư đứng trước nguy cơ thiệt hại

Hàng loạt quỹ đầu tư tại thị trường chứng khoán Thổ Nhĩ Kỳ đang bị đóng cửa và thanh lý sau nghi vấn thổi phồng giá trị danh mục bằng những cổ phiếu gần như vô giá trị. Vụ việc khiến khoảng 455.000 nhà đầu tư đứng trước nguy cơ không thể thu hồi toàn bộ số tiền đã bỏ vào quỹ.

Bê bối thao túng quỹ khiến 455.000 nhà đầu tư lao đao

Một bê bối thao túng quỹ đang gây chấn động thị trường chứng khoán Thổ Nhĩ Kỳ, khiến khoảng 455.000 nhà đầu tư đối mặt nguy cơ thiệt hại. Cơ quan chức năng đã đóng cửa hàng loạt quỹ và mở cuộc điều tra hình sự.

Sự việc diễn ra trong bối cảnh thị trường chứng khoán Thổ Nhĩ Kỳ có vốn hóa khoảng 400 tỷ USD. Giữa tháng 9, chỉ số BIST 100 có lúc giảm 6% chỉ trong một ngày và mất khoảng 12% sau vài phiên.

Vụ việc bắt đầu khi một số công ty quản lý quỹ gặp khó khăn trong việc hoàn trả tiền cho nhà đầu tư. Sau đó, Ủy ban Thị trường Vốn Thổ Nhĩ Kỳ (SPK) đóng cửa các quỹ của 7 công ty quản lý tài sản, trong đó có Tera, Pusula và Atlas. Tổng cộng 131 quỹ sẽ được thanh lý.

Đáng chú ý, 2 quỹ do Tera quản lý có tổng tài sản khoảng 6,5 tỷ euro (6,37 tỷ USD).

Cơ quan công tố Istanbul đang điều tra các cáo buộc gian lận, vi phạm luật thị trường vốn và thành lập tổ chức tội phạm. Hơn 45 người đã bị bắt, trong khi tài sản của 42 cá nhân và 46 pháp nhân bị phong tỏa.

Nghi vấn tập trung vào việc một số công ty quản lý quỹ bị cáo buộc thổi phồng giá trị danh mục, trong khi tài sản thực tế lại chứa những cổ phiếu gần như vô giá trị. Sở Giao dịch Chứng khoán Istanbul cũng loại 27 cổ phiếu khỏi chỉ số BIST 100 kể từ ngày 1/10.

Nhà đầu tư có thể mất bao nhiêu tiền?

Các quỹ bị đóng cửa sẽ được thanh lý trong thời hạn tối đa 6 tháng. Tài sản được bán và tiền thu về phân bổ cho nhà đầu tư theo tỷ lệ sở hữu chứng chỉ quỹ.

Tuy nhiên, nhà đầu tư không được đảm bảo thu hồi toàn bộ vốn. Khác với tiền gửi tiết kiệm, mọi khoản giảm giá trị tài sản của quỹ đều do nhà đầu tư chịu.

Các quỹ thị trường tiền tệ được đánh giá có khả năng hoàn trả tiền tốt hơn. Trong khi đó, những quỹ nắm giữ cổ phiếu gần như không thể giao dịch có nguy cơ chịu thiệt hại lớn hơn.

Vụ việc cũng đặt ra câu hỏi về trách nhiệm của các công ty quản lý quỹ và cơ quan giám sát. Các chuyên gia cho rằng nhà đầu tư phải chấp nhận rủi ro thị trường, nhưng không đồng nghĩa với việc phải gánh chịu thiệt hại từ thông tin sai lệch, giá bị thổi phồng hay những lỗ hổng trong quản lý và giám sát.