Ngân hàng Việt đang “khát vốn”?

Một nghịch lý đang ngày càng rõ trong hệ thống ngân hàng: tiền ra nền kinh tế nhanh hơn tốc độ tiền gửi chảy vào ngân hàng.

Tính đến cuối tháng 7/2026, tín dụng tăng gần 9%, trong khi huy động vốn mới tăng 5,75%.

Dữ liệu của Yuanta Research cũng cho thấy bức tranh tương tự: trong 6 tháng đầu năm, tín dụng tại 27 ngân hàng tăng 9,2%, còn tiền gửi chỉ tăng 6,7%.

Hệ quả là tỷ lệ dư nợ cho vay/tiền gửi (LDR) đã lên 114% trong quý II/2026, cao hơn đáng kể mức 108% cùng kỳ năm trước.

Tiền gửi không theo kịp tiền cho vay → ngân hàng phải tìm thêm nguồn vốn.

Và một trong những hướng đi là… vay vốn quốc tế.

Từ đầu năm, VPBank, Techcombank, HDBank và ACB đã thực hiện các khoản vay hợp vốn quốc tế với tổng giá trị khoảng 3,4 tỷ USD.

Nhưng vốn ngoại cũng không hề “rẻ”.

Theo Yuanta, chi phí vay USD ước khoảng 5,0–5,3%/năm, chưa tính thêm chi phí phòng ngừa rủi ro tỷ giá và phí thu xếp.

Trong quý II/2026, chi phí vốn của các ngân hàng tăng tới 105 điểm cơ bản so với cùng kỳ, lên 4,79%.

Lợi suất tài sản tăng 92 điểm cơ bản lên 7,70%, giúp NIM đạt 3,15%.

Nhưng đáng chú ý: NIM cải thiện không phải vì ngân hàng huy động vốn rẻ hơn, mà chủ yếu nhờ tái định giá khoản vay và tăng tỷ trọng cho vay dài hạn.

Trong khi đó, CASA – nguồn tiền gửi có chi phí thấp – lại giảm xuống chỉ còn 20,9%.

Bài toán vì thế ngày càng khó:

Muốn giảm lãi suất cho vay → phải giảm chi phí vốn.

Muốn giảm chi phí vốn → cần nguồn huy động dồi dào.

Nhưng tín dụng lại đang tăng nhanh hơn tiền gửi.

Chưa kể một “cục đá” khác: nợ xấu.

Tổng nợ xấu của hệ thống hiện khoảng 300.000 tỷ đồng, tăng 17% so với cuối năm 2025. Tỷ lệ nợ xấu bình quân toàn ngành đã trên 2%, trong khi nợ nhóm 2 và nhóm 5 có xu hướng tăng.

Vậy ngân hàng giảm lãi suất bằng cách nào?

Một số “ông lớn” đã bắt đầu tung các gói tín dụng ưu đãi:

🔹 Agribank: gói 70.000 tỷ đồng, lãi suất thấp hơn 1–2%/năm so với mức cho vay bình quân cùng kỳ hạn.

🔹 Vietcombank: gói 50.000 tỷ đồng, lãi suất thấp hơn tối thiểu 1%/năm.

🔹 VietinBank: gói 50.000 tỷ đồng, lãi suất thấp hơn 1%/năm so với thông thường.

Các gói vốn tập trung vào sản xuất, nông nghiệp, công nghiệp hỗ trợ, công nghệ cao, xuất khẩu, kinh tế số, doanh nghiệp nhỏ và vừa…

Nói cách khác, ngân hàng đang đứng trước bài toán “3 trong 1”:

👉 Vừa phải hạ lãi suất cho vay

👉 Vừa phải đảm bảo đủ vốn cho nền kinh tế

👉 Vừa phải kiểm soát chi phí và nợ xấu

Trong khi đó, NHNN được yêu cầu liên tục tìm “điểm cân bằng” giữa kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng, đồng thời linh hoạt với lãi suất, tỷ giá, cung tiền, thanh khoản và tín dụng.