#Chuyên gia

24HMONEY đã kiểm duyệt

Kinh tế Trung Quốc giảm tốc: Tăng trưởng ngày càng phụ thuộc vào xuất khẩu và công nghệ cao

Kinh tế Trung Quốc tiếp tục cho thấy dấu hiệu giảm tốc rõ hơn trong quý II/2026, khi GDP chỉ tăng 4,3% so với cùng kỳ, thấp hơn mức 5% của quý I và là mức tăng chậm nhất kể từ cuối năm 2022. Diễn biến này phản ánh quá trình phục hồi thiếu đồng đều của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.

Điểm đáng chú ý là động lực tăng trưởng của Trung Quốc đang ngày càng lệch về phía sản xuất, xuất khẩu và các ngành công nghệ cao, trong khi nhu cầu nội địa vẫn yếu. Sản xuất công nghiệp tháng 6 tăng 5,3%, cho thấy khu vực công nghiệp vẫn giữ được sức bật nhất định. Tuy nhiên, bán lẻ chỉ tăng 1%, còn đầu tư tài sản cố định trong nửa đầu năm giảm 5,7%, cho thấy tiêu dùng và đầu tư tư nhân chưa phục hồi đủ mạnh.

Về mặt cấu trúc, tăng trưởng của Trung Quốc đang trở nên mất cân bằng hơn. Một bên là các ngành được chính sách hỗ trợ mạnh như AI, chip, xe điện, năng lượng xanh và sản xuất công nghệ cao. Bên còn lại là khu vực tiêu dùng, bất động sản, dịch vụ truyền thống và đầu tư tư nhân vẫn chịu áp lực. Điều này tạo ra mô hình tăng trưởng “hai tốc độ”, tương tự câu chuyện phân hóa đang diễn ra tại nhiều nền kinh tế lớn.

Với kinh tế toàn cầu, Trung Quốc giảm tốc có thể tạo ra hai tác động trái chiều. Một mặt, nhu cầu nội địa yếu có thể kéo giảm giá hàng hóa cơ bản, nguyên vật liệu và áp lực lạm phát. Mặt khác, nếu Trung Quốc tiếp tục đẩy mạnh xuất khẩu để bù đắp cầu nội địa, cạnh tranh thương mại toàn cầu có thể gia tăng, đặc biệt ở các ngành công nghiệp như thép, xe điện, pin, điện tử và hàng tiêu dùng.

Đối với Việt Nam, đây vừa là rủi ro, vừa là cơ hội. Rủi ro nằm ở khả năng nhu cầu từ Trung Quốc suy yếu, ảnh hưởng tới xuất khẩu hàng hóa, nguyên liệu và du lịch. Áp lực cạnh tranh từ hàng Trung Quốc giá rẻ cũng có thể tăng lên nếu năng lực sản xuất dư thừa tiếp tục được đẩy ra thị trường quốc tế. Ngược lại, sự tái cấu trúc chuỗi cung ứng và dòng vốn công nghệ cao vẫn có thể hỗ trợ Việt Nam nếu tận dụng tốt lợi thế FDI, logistics và sản xuất thay thế.

Với nhà đầu tư, câu chuyện Trung Quốc giảm tốc cần được theo dõi ở ba biến số chính: sức khỏe bất động sản, cường độ kích thích tài khóa — tiền tệ và xu hướng xuất khẩu công nghệ cao. Các nhóm nhạy cảm với Trung Quốc như hàng hóa cơ bản, thép, hóa chất, cao su, logistics, khu công nghiệp và xuất khẩu sẽ chịu tác động phân hóa tùy theo hướng chính sách của Bắc Kinh.

Tóm lại, kinh tế Trung Quốc không rơi vào suy thoái, nhưng đang bước vào giai đoạn tăng trưởng thấp hơn và kém cân bằng hơn. Động lực cũ từ bất động sản và đầu tư hạ tầng suy yếu, trong khi động lực mới từ công nghệ cao và xuất khẩu chưa đủ để kéo nhu cầu nội địa phục hồi mạnh. Đây là tín hiệu cho thấy chu kỳ tăng trưởng của Trung Quốc đang chuyển từ “tăng nhanh nhờ mở rộng tài sản” sang “tăng chọn lọc nhờ công nghiệp chiến lược”.