Khi "Vàng kỹ thuật số" nhường sân cho Vàng vật chất

Dòng tiền tổ chức đang có dấu hiệu rút khỏi Bitcoin và các quỹ ETF tiền số, trong khi mạnh tay đổ sang vàng và các tài sản phòng thủ truyền thống. Xu hướng này phản ánh sự thay đổi khẩu vị rủi ro của nhà đầu tư toàn cầu trước bối cảnh địa chính trị và kinh tế vĩ mô ngày càng bất ổn.

Thị trường tài chính đầu năm 2026 đang chứng kiến một cuộc "đảo danh mục" ngoạn mục khi các quỹ ETF Bitcoin ghi nhận làn sóng rút vốn dữ dội nhất kể từ khi ra mắt. Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị và rủi ro chính sách bủa vây, dòng vốn thông minh đang rời bỏ "vàng kỹ thuật số" để tìm về nơi trú ẩn thực thụ là vàng vật chất, đẩy giá trị các quỹ ETF vàng lên mức kỷ lục mọi thời đại.

ETF Bitcoin chịu áp lực rút vốn kéo dài

Từ cuối tháng 1 đến nay, các quỹ ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ ghi nhận 5 tuần liên tiếp bị rút vốn ròng, với tổng giá trị khoảng 3,8 tỷ USD. Tính rộng hơn trong 8 tuần đầu năm 2026, dòng tiền rút ròng khỏi các quỹ liên quan Bitcoin đã lên tới 4,5 tỷ USD, trong khi dòng vốn vào chỉ đạt khoảng 1,8 tỷ USD và chủ yếu tập trung ở vài tuần đầu năm.

Khi "Vàng kỹ thuật số" nhường sân cho Vàng vật chất

Trong tuần gần nhất, quỹ IBIT của BlackRock bị rút vốn mạnh nhất với khoảng 303,5 triệu USD.

Tuần giao dịch tiêu cực nhất chứng kiến khoảng 1,49 tỷ USD bị rút khỏi toàn bộ hệ ETF Bitcoin. Riêng giữa tháng 2, con số này tiếp tục tăng thêm 315,9 triệu USD, cho thấy áp lực rút vốn không mang tính nhất thời mà đang diễn ra một cách có hệ thống.

Không chỉ Bitcoin, các quỹ ETF Ethereum cũng chịu diễn biến tương tự, với khoảng 123,3 triệu USD bị rút trong tuần gần nhất, đánh dấu 5 tuần liên tiếp dòng vốn âm. Điều này phản ánh xu hướng giảm tỷ trọng tiền số niêm yết trong danh mục của các nhà đầu tư tổ chức lớn.

Dù vậy, xét trên toàn bộ vòng đời, các quỹ ETF Bitcoin giao ngay vẫn ghi nhận tổng dòng vốn ròng tích lũy khoảng 53–54 tỷ USD kể từ khi ra mắt. So với mức đỉnh gần 63 tỷ USD hồi tháng 10/2025, đợt điều chỉnh hiện tại mới chỉ thu hẹp khoảng 9–10 tỷ USD, chưa làm suy yếu cấu trúc nền tảng của thị trường ETF Bitcoin.

Vai trò chi phối của BlackRock

Trong hệ sinh thái ETF Bitcoin, BlackRock giữ vai trò áp đảo khi kiểm soát khoảng 96% khối lượng ròng. Ở mảng ETF Ethereum, thị phần của BlackRock cũng lên tới 83,7%. Mức độ tập trung cao này khiến các quyết định quản trị rủi ro của một tổ chức có thể ảnh hưởng đáng kể tới toàn bộ dòng vốn thị trường.

Tuần gần nhất, quỹ IBIT của BlackRock bị rút khoảng 303,5 triệu USD, mức cao nhất trong số các ETF Bitcoin. Tính trong 5 tuần, riêng IBIT đã bị rút khoảng 2,1 tỷ USD, trong khi quỹ FBTC của Fidelity ghi nhận gần 954 triệu USD dòng vốn rút ròng.

Trước đó, IBIT từng là quỹ ETF đạt mốc 70 tỷ USD tài sản nhanh nhất trong lịch sử, đóng vai trò “cửa ngõ” để các tổ chức tài chính truyền thống tiếp cận Bitcoin. Việc quỹ này giảm rủi ro vì thế nhanh chóng phủ bóng đỏ lên dữ liệu dòng vốn toàn thị trường.

Trong tháng 1, các quỹ ETF vàng đã hút 19 tỷ USD, mức cao nhất mọi thời đại.

Bitcoin giảm sâu, tâm lý thị trường xuống mức cực đoan

Hiện giá Bitcoin dao động quanh 65.000 USD/BTC, gần bằng một nửa so với đỉnh 126.000 USD/BTC thiết lập vào tháng 10/2025. Trên biểu đồ giá, Bitcoin đã trải qua hai nhịp giảm mạnh liên tiếp: từ 126.000 USD về 85.000 USD trong hai tháng, và từ vùng 95.000 USD hồi trung tuần tháng 1 xuống mức hiện tại.

Chỉ số tâm lý thị trường tiền số rơi xuống vùng “sợ hãi cực độ”, phản ánh sự thận trọng gia tăng của nhà đầu tư. Tổng tài sản các quỹ ETF Bitcoin giao ngay hiện vào khoảng 85 tỷ USD, tương đương 6,3% vốn hóa toàn thị trường Bitcoin.

Theo các chuyên gia, dòng vốn rút khỏi ETF Bitcoin cần được đặt trong bối cảnh vĩ mô rộng hơn, khi bất ổn địa chính trị, chính sách thuế và lãi suất khiến các tài sản biến động cao trở nên kém hấp dẫn.

ETF vàng hưởng lợi từ làn sóng phòng thủ

Trái ngược với Bitcoin, các quỹ ETF vàng ghi nhận dòng tiền đổ vào mạnh mẽ. Theo World Gold Council, chỉ riêng trong tháng 1, ETF vàng toàn cầu đã hút 19 tỷ USD, mức cao nhất theo tháng từng được ghi nhận.

Đà mua ròng này, kết hợp với mức tăng khoảng 14% của giá vàng, đã đẩy tổng tài sản quản lý của các quỹ ETF vàng lên kỷ lục 669 tỷ USD, tăng 20% so với tháng trước. Tổng lượng vàng nắm giữ toàn cầu tăng thêm 120 tấn, đạt 4.145 tấn, mức cao nhất lịch sử.

Dòng vốn vào ETF vàng lan rộng trên toàn cầu, đặc biệt mạnh tại châu Âu và châu Á. Trung Quốc dẫn đầu khu vực châu Á với 6 tỷ USD dòng vốn vào, trong khi Ấn Độ ghi nhận 2,5 tỷ USD, phản ánh nhu cầu đa dạng hóa danh mục trong bối cảnh thị trường cổ phiếu kém tích cực.

Khối lượng giao dịch vàng toàn cầu trong tháng đầu năm 2026 cũng tăng vọt, đạt trung bình 623 tỷ USD/ngày, cao hơn 52% so với tháng trước và vượt xa mức trung bình năm 2025.