Hành trình nâng hạng ghi thêm dấu ấn quan trọng

Thông tư 25/2025/TT-NHNN vừa ban hành đã tháo gỡ hàng loạt rào cản trong việc mở tài khoản vốn gián tiếp cho nhà đầu tư nước ngoài, từ bỏ yêu cầu hợp pháp hóa lãnh sự đến cho phép giao dịch qua SWIFT và phương tiện điện tử. Những cải cách này không chỉ rút ngắn đáng kể thời gian thủ tục mà còn tạo bước tiến quan trọng trong tiến trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam.

Thông tư 25/2025/TT-NHNN vừa ban hành mang theo loạt thay đổi lớn, mở rộng cánh cửa cho dòng vốn ngoại vào thị trường chứng khoán Việt Nam. Đặc biệt, những quy định liên quan trực tiếp tới nâng hạng có hiệu lực tức thì, trở thành yếu tố then chốt trong kỳ đánh giá sắp tới của FTSE.

Ngày 31/8/2025, Ngân hàng Nhà nước ban hành Thông tư 25/2025/TT-NHNN (Thông tư 25), sửa đổi, bổ sung Thông tư 17/2024/TT-NHNN về việc mở và sử dụng tài khoản thanh toán tại các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán.

Điểm đáng chú ý nhất là nhiều quy định mới tại Điều 6 và một số điều khoản liên quan có hiệu lực ngay lập tức, thay vì phải chờ đến 1/12/2025 hoặc 1/3/2026. Đây được xem là động thái mạnh mẽ, thể hiện quyết tâm của Chính phủ và sự phối hợp chặt chẽ giữa Ngân hàng Nhà nước, Bộ Tài chính và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước nhằm mở rộng cửa cho dòng vốn ngoại, đồng thời thúc đẩy tiến trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam từ cận biên lên mới nổi.

Nhiều rào cản được tháo gỡ

Thông tư 25 bổ sung quy định cho phép nhà đầu tư nước ngoài ủy quyền cho tổ chức tài chính mở, đóng và sử dụng tài khoản thanh toán. Đáng chú ý, yêu cầu hợp pháp hóa lãnh sự trong hồ sơ mở tài khoản được loại bỏ; giấy tờ định danh được mở rộng, không chỉ giới hạn ở hộ chiếu. Đây là bước cải cách quan trọng, giúp đơn giản hóa thủ tục và rút ngắn thời gian xử lý.

Ngoài ra, các ngân hàng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài không còn phải theo dõi thời hạn hiệu lực của giấy tờ tùy thân, cũng như không phải lưu giữ, đối chiếu đầy đủ mẫu chữ ký hay mẫu dấu của khách hàng. Bên cạnh đó, Thông tư 25 cho phép sử dụng hệ thống SWIFT trong quá trình mở và sử dụng tài khoản, đồng thời chấp thuận mở tài khoản ngoại tệ bằng phương tiện điện tử. Đặc biệt, nhà đầu tư cũng không cần đối chiếu sinh trắc học khi rút tiền hay giao dịch điện tử.

Thủ tục rút ngắn, thời gian được tối ưu

Theo quy định mới, nhà đầu tư nước ngoài sau khi được cấp mã số giao dịch chứng khoán điện tử (e-STC) chỉ mất 1 ngày để mở tài khoản giao dịch tại công ty chứng khoán. Với Thông tư 25, thời gian mở tài khoản vốn đầu tư gián tiếp tại ngân hàng lưu ký cũng được rút ngắn đáng kể, thay vì kéo dài do các yêu cầu phức tạp về KYC, hợp pháp hóa lãnh sự hay xác thực trực tiếp như trước đây.

Trước đó, hàng loạt văn bản như Thông tư 03/2025/TT-NHNN về tài khoản vốn đầu tư gián tiếp và Thông tư 20/2025/TT-BTC sửa đổi các quy định về công bố thông tin, báo cáo của nhà đầu tư nước ngoài đã tạo nên nền tảng cải cách hành chính quan trọng. Thông tư 25 tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý theo hướng tiệm cận thông lệ quốc tế, giúp tháo gỡ nút thắt và gia tăng sức hút vốn ngoại.

Ý nghĩa với tiến trình nâng hạng

Các ngân hàng lưu ký toàn cầu đánh giá, thời gian hoàn thiện hồ sơ mở tài khoản nay rút ngắn chỉ còn khoảng 2 tuần, tùy mức độ phối hợp giữa ngân hàng và nhà đầu tư. Đây là khoảng thời gian được cho là đáp ứng kỳ vọng của các quỹ ngoại và giới đầu tư quốc tế.

Với hàng loạt cải cách thủ tục, Thông tư 25 không chỉ đơn giản hóa quy trình, giảm thiểu chi phí cho nhà đầu tư, mà quan trọng hơn, còn tạo thêm một bước tiến lớn trên lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam – một mục tiêu chiến lược trong giai đoạn tới.