#Tài chính

24HMONEY đã kiểm duyệt

Giải mã "nghịch lý" lãi suất: Vì sao nhóm ngân hàng quốc doanh đẩy giá vay mua nhà vượt khối tư nhân?

Thị trường tài chính đầu năm 2026 đang chứng kiến một hiện tượng trái với thông lệ: Lãi suất vay mua nhà tại các ngân hàng quốc doanh (Big 4) đột ngột tăng cao, thậm chí vượt xa nhóm ngân hàng tư nhân.

Cụ thể, trong khi Vietcombank niêm yết gói cố định 24 tháng đầu lên tới 13,9%/năm, thì các ngân hàng như ACB vẫn duy trì mức ưu đãi chỉ từ 8,3% - 8,8%/năm. Theo chuyên gia Lê Hoài Ân, đây không đơn thuần là câu chuyện cạnh tranh thương mại mà là kết quả của chiến lược phân bổ nguồn lực trong bối cảnh vĩ mô đầy áp lực.

Áp lực từ chính sách tiền tệ và trách nhiệm tài khóa

Trong khi đó, ở góc độ tài khóa, Chính phủ đang đẩy mạnh giải ngân đầu tư công với kế hoạch vốn gần 1 triệu tỷ đồng. Với vai trò dẫn dắt, các ngân hàng quốc doanh buộc phải ưu tiên hạn mức tín dụng cho các dự án trọng điểm quốc gia. Việc nâng lãi suất vay mua nhà cá nhân thực chất là một "tín hiệu điều hướng", giảm bớt nhịp giải ngân ở mảng bán lẻ dài hạn để tập trung nguồn lực cho các nhiệm vụ ưu tiên của nền kinh tế.

Bài toán thanh khoản và "nút thắt" tỷ lệ LDR

Sức ép về các chỉ số an toàn tài chính, đặc biệt là tỷ lệ dư nợ trên vốn huy động (LDR), đang đè nặng lên nhóm quốc doanh hơn bao giờ hết. Khác với các ngân hàng tư nhân thường tập trung cho vay mua xe hay thẻ tín dụng, mảng cho vay mua nhà (vốn có kỳ hạn dài và tốc độ thu hồi vốn chậm) chiếm tỷ trọng rất lớn trong danh mục của BIDV, Vietcombank và VietinBank.

Tỷ lệ LDR của nhóm này hiện đang ở vùng cao, tiệm cận ngưỡng quy định 85%. Đặc biệt, từ ngày 1/1/2026, quy định mới chính thức loại trừ hoàn toàn 100% tiền gửi của Kho bạc Nhà nước ra khỏi mẫu số tính LDR. Điều này làm "mẫu số co lại", khiến tỷ lệ LDR hiển thị tăng thêm khoảng 1%, trực tiếp thu hẹp dư địa cho vay mới. Để tránh vi phạm các tỷ lệ an toàn, các ngân hàng quốc doanh buộc phải giải ngân có chọn lọc và sử dụng lãi suất cao như một rào cản tự nhiên để hạn chế các khoản vay mua nhà mới.

Sự hy sinh lợi nhuận vì mục tiêu chung

Việc lãi suất niêm yết cao ở nhóm quốc doanh cho thấy một sự thay đổi trong ưu tiên: họ chấp nhận hy sinh mảng kinh doanh có biên lợi nhuận (NIM) cao là vay mua nhà cá nhân để bảo đảm dòng vốn cho khu vực tạo ra tăng trưởng thực. Đối với người đi vay, đây là thời điểm cần đánh giá kỹ lưỡng dòng tiền cá nhân, bởi tệp hồ sơ được duyệt hiện nay sẽ nghiêng hẳn về nhóm có tài sản và thu nhập mạnh mẽ, đảm bảo chất lượng khoản vay trong một môi trường tín dụng đang bị kiểm soát nhịp độ chặt chẽ.