Fed trước "cơn bão" Trung Đông

Biến động giá dầu và những dữ liệu kinh tế Mỹ không đồng nhất đang đẩy các quan chức Fed vào thế "tiến thoái lưỡng nan" giữa việc giữ vững tăng trưởng hay siết chặt kỷ luật giá cả.

Đứng giữa gọng kìm lạm phát năng lượng và bóng ma suy thoái, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đang đối mặt với một trong những quyết định chính sách khó khăn nhất thập kỷ, khi mọi động thái lúc này đều có thể kích hoạt một đợt tái cấu trúc dòng vốn toàn cầu.

Thị trường toàn cầu đang theo dõi sát sao từng động thái của Fed. Chứng khoán châu Á khởi sắc nhờ giá dầu giảm, nhưng tâm lý thận trọng vẫn bao trùm. Mọi quyết định của Fed giờ đây đều có thể tác động trực tiếp đến dòng vốn, tỷ giá và chứng khoán.

Tâm điểm là biểu đồ dot plot, phản ánh kỳ vọng lãi suất của các quan chức Fed. Trước đây, thị trường còn kỳ vọng Fed sẽ cắt giảm lãi suất; nay kịch bản giữ nguyên hoặc duy trì thắt chặt được tính đến nhiều hơn, chủ yếu do nguy cơ gián đoạn nguồn cung năng lượng từ Trung Đông, đặc biệt quanh eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển dầu quan trọng bậc nhất thế giới.

Dữ liệu kinh tế Mỹ cho thấy bức tranh không đồng nhất. Thị trường lao động vẫn tương đối vững, nhưng chỉ số sản xuất và tiêu dùng chững lại. Fed đang ở thế “tiến thoái lưỡng nan”: duy trì lãi suất cao có thể kìm hãm tăng trưởng, trong khi nới lỏng sớm tiềm ẩn rủi ro lạm phát bùng phát.

Chuyên gia Gregory Daco nhận định: các cú sốc nguồn cung khó giải quyết, vừa đẩy lạm phát lên cao, vừa làm giảm sản lượng. Bà Diane Swonk cảnh báo, tùy diễn biến chiến sự tại Iran, lạm phát có thể vượt 4%, xa mục tiêu 2% của Fed, buộc cơ quan này phải thận trọng hơn và cứng rắn hơn.

Ba yếu tố then chốt thị trường quan sát:

Tuyên bố chính sách – loại bỏ ngôn từ về hạ lãi suất sẽ báo hiệu chu kỳ nới lỏng kết thúc.

Báo cáo dự báo kinh tế hàng quý – dự đoán triển vọng lạm phát và lãi suất trong các năm tới.

Cuộc họp báo của Chủ tịch Powell – nơi giải thích rõ tín hiệu chính sách, tránh hiểu nhầm.

Trong ngắn hạn, Fed nhiều khả năng giữ nguyên lãi suất, áp dụng cách “án binh bất động” tương tự trước các cú sốc giá dầu và thuế quan trước đây. Sự bất định này khiến cả thị trường vừa lo lạm phát, vừa căng thẳng với tình hình lao động.

Các cú sốc đồng thời từ giá dầu, thuế quan và nguồn cung lao động tạo ra nghịch lý: tỷ lệ thất nghiệp gần như không tăng, nhưng tốc độ tạo việc làm yếu, khiến Fed phải cân bằng giữa lạm phát, tăng trưởng và kỳ vọng thị trường trong môi trường biến động khó lường.