Fed chưa khép lại chu kỳ tăng lãi suất?

Quyết định nâng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm ngày 16/9 cùng những phát biểu của Chủ tịch Fed Kevin Warsh đang khiến thị trường phải tính lại quỹ đạo chính sách tiền tệ Mỹ. Áp lực lạm phát dai dẳng có thể kéo dài thời kỳ chi phí vốn cao hơn dự kiến.

Lãi suất quỹ liên bang hiện lên 3,75–4%, trong khi 16/18 quan chức Fed dự kiến còn ít nhất một lần tăng 25 điểm cơ bản trong năm nay. Với doanh nghiệp và thị trường tài chính, đây là tín hiệu quan trọng về chi phí vốn, tỷ giá và dòng tiền quốc tế.

Ngày 16/9, Fed tăng lãi suất chuẩn thêm 0,25 điểm phần trăm, đưa biên độ mục tiêu lên 3,75–4%. Động thái này đáng chú ý bởi đây là lần tăng lãi suất đầu tiên của Fed trong ba năm, diễn ra trong bối cảnh lạm phát vẫn cao và chưa cho thấy xu hướng hạ nhiệt đủ rõ.

Tâm điểm tiếp theo nằm ở cách diễn giải của Chủ tịch Kevin Warsh. Ông cho rằng Fed đang “rút bớt phần hỗ trợ” từng dành cho nền kinh tế, thay vì mô tả động thái mới đơn thuần là chuyển sang chính sách thắt chặt. Cách diễn đạt này khiến thị trường đặt câu hỏi về dư địa tăng lãi suất tiếp theo.

Dữ liệu từ dự báo kinh tế của Fed cho thấy 16/18 quan chức dự kiến ít nhất một lần tăng thêm 25 điểm cơ bản trong năm nay. Thị trường phái sinh cũng nâng xác suất Fed tăng lãi suất vào tháng 10 lên gần 58% vào sáng 18/9, từ khoảng 42% một tuần trước.

Với doanh nghiệp Mỹ, mặt bằng lãi suất cao hơn đồng nghĩa chi phí tài chính có thể duy trì ở mức lớn hơn, đặc biệt với các công ty sử dụng nhiều nợ hoặc cần vốn để mở rộng đầu tư. Ngược lại, các doanh nghiệp có lượng tiền mặt lớn có thể hưởng lợi tương đối từ lợi suất cao hơn.

Tác động không dừng ở nước Mỹ. Khi lợi suất USD tăng, dòng vốn quốc tế có thể trở nên thận trọng hơn với các thị trường mới nổi. Đối với Việt Nam, biến động này có thể truyền dẫn qua tỷ giá, chi phí huy động ngoại tệ, dòng vốn nước ngoài và mặt bằng lãi suất trong nước.

Các nhóm doanh nghiệp nhạy cảm với lãi suất cũng có thể chịu tác động khác nhau. Ngân hàng phải cân đối giữa chi phí vốn và tăng trưởng tín dụng; bất động sản chịu ảnh hưởng từ chi phí tài chính; trong khi các doanh nghiệp xuất khẩu có thêm một biến số là tỷ giá.

Ở chiều ngược lại, nếu lạm phát hạ nhiệt nhanh hơn dự kiến, áp lực thắt chặt có thể giảm. Chính vì vậy, câu chuyện hiện tại không chỉ nằm ở một lần tăng 25 điểm cơ bản mà ở đường đi của lãi suất sau đó.

Thị trường đang chuyển từ câu hỏi “Fed có tăng nữa không?” sang câu hỏi rộng hơn: Fed sẽ phải duy trì mức lãi suất cao trong bao lâu để đưa lạm phát trở lại quỹ đạo?