Đồng Yên suy yếu bất chấp BOJ tăng lãi suất

Động thái của BOJ đánh dấu bước tiến mới trong quá trình bình thường hóa chính sách tiền tệ, đồng thời tạo thêm biến số cho tỷ giá, dòng vốn và các doanh nghiệp có quan hệ thương mại, đầu tư với Nhật Bản.

Ngày 18/9, BOJ quyết định nâng lãi suất chính sách từ 1% lên 1,25%, mức cao nhất kể từ tháng 4/1995. Quyết định được thông qua với tỷ lệ 7-2, trong bối cảnh ngân hàng trung ương chuyển trọng tâm sang kiểm soát nguy cơ lạm phát vượt mục tiêu 2%.

Đáng chú ý, đây là lần tăng lãi suất chỉ sau 3 tháng kể từ đợt điều chỉnh trước, cho thấy tốc độ bình thường hóa chính sách đang được đẩy nhanh. BOJ đồng thời để ngỏ khả năng tiếp tục nâng lãi suất nếu triển vọng lạm phát và tiền lương phù hợp.

Tuy nhiên, phản ứng của thị trường lại không đi theo hướng thông thường. Đồng USD có thời điểm vượt 157,7 yen, trong khi ngày 21/9 yen tiếp tục giảm 0,38% xuống khoảng 157,48 yen/USD.

Một nguyên nhân nằm ở khoảng cách lãi suất Mỹ - Nhật. Ngay trước quyết định của BOJ, Fed cũng đã nâng lãi suất, khiến chênh lệch lợi suất giữa hai nền kinh tế vẫn ở mức đáng kể. Vì vậy, mức tăng 25 điểm cơ bản của BOJ chưa đủ tạo ra thay đổi lớn về sức hấp dẫn tương đối của đồng yên.

Hai thành viên BOJ phản đối việc tăng lãi suất cũng khiến thị trường chú ý đến khả năng tốc độ thắt chặt trong tương lai có thể không nhanh như kỳ vọng. Đây là một trong những yếu tố được Reuters ghi nhận là gây sức ép lên đồng yên sau quyết định.

Với doanh nghiệp Nhật Bản xuất khẩu, đồng yên yếu có thể hỗ trợ khả năng cạnh tranh về giá và chuyển đổi doanh thu ngoại tệ. Ngược lại, các doanh nghiệp phụ thuộc nhiều vào hàng hóa nhập khẩu phải đối mặt với chi phí đầu vào cao hơn.

Đối với doanh nghiệp Việt Nam có giao dịch với Nhật Bản, biến động yen/VND tác động trực tiếp đến giá trị hợp đồng, chi phí nhập khẩu, doanh thu xuất khẩu và nghĩa vụ vay bằng yen. Các ngành có chuỗi cung ứng Nhật Bản cũng có thể chịu ảnh hưởng khác nhau tùy cơ cấu doanh thu và chi phí.

Với thị trường tài chính, việc BOJ tiếp tục rời xa chính sách siêu lỏng còn có ý nghĩa rộng hơn: chi phí vốn bằng yen tăng dần có thể tác động đến các dòng vốn từng tận dụng đồng tiền này làm nguồn tài trợ giá rẻ. Tuy nhiên, quy mô ảnh hưởng sẽ phụ thuộc vào tốc độ tăng lãi suất thực tế và phản ứng của tỷ giá trong thời gian tới.