Doanh nghiệp Mỹ giữa "gọng kìm" thuế quan và áp lực từ chính quyền Trump

Walmart, Target và Home Depot là những ví dụ tiêu biểu cho thấy các doanh nghiệp lớn tại Mỹ đang gặp nhiều khó khăn trong việc điều chỉnh chiến lược giá cả trước ảnh hưởng của các chính sách thuế quan từ chính quyền Tổng thống Donald Trump.

Cả ba tập đoàn này đều chịu ảnh hưởng trực tiếp từ cuộc chiến thương mại. Khoảng 40% hàng hóa của Walmart và gần 50% hàng hóa của Target cùng Home Depot đều được nhập khẩu – phần lớn từ Trung Quốc. Trước làn sóng thuế quan tăng cao, các chuỗi bán lẻ buộc phải cân nhắc thay đổi nhà cung cấp, chấp nhận chi phí cao hơn, điều chỉnh giá bán hoặc cắt giảm danh mục sản phẩm. Mặc dù đối mặt với những thách thức tương tự, mỗi doanh nghiệp lại lựa chọn cách truyền thông khác nhau khi đề cập đến tác động của thuế quan trong các báo cáo tài chính quý gần đây.

Walmart đã lựa chọn cách tiếp cận thẳng thắn. Trong báo cáo kết quả kinh doanh, hãng công khai nhận định thuế quan cao hơn sẽ đẩy giá tiêu dùng tăng lên. Quan điểm này ngay lập tức vấp phải phản ứng dữ dội từ Tổng thống Trump, người đã chỉ trích Walmart trên mạng xã hội và yêu cầu công ty "tự gánh chịu thuế quan". Trái lại, Target và Home Depot lại lựa chọn cách phát ngôn cẩn trọng hơn khi nói về khả năng tăng giá do ảnh hưởng của thuế quan.

Theo các nhà phân tích ngành bán lẻ, một số công ty sẵn sàng công khai quan điểm và chấp nhận rủi ro bị chính quyền nhắm đến hơn so với các doanh nghiệp khác. Ông Michael Baker, nhà phân tích tại công ty tư vấn tài chính D.A. Davidson, cho biết các công ty đều hiểu rằng bất kỳ động thái nào từ họ cũng có thể nhận được phản ứng từ chính phủ.

Không chỉ Walmart, Amazon cũng từng trở thành mục tiêu chỉ trích của ông Trump sau khi hãng này xem xét việc công khai chi phí thuế quan bổ sung trên một số sản phẩm. Trong một động thái tương tự, ông Trump từng đe dọa áp thuế 100% với hãng sản xuất đồ chơi Mattel sau khi CEO của hãng, ông Ynon Kreiz, cảnh báo thuế quan có thể khiến giá đồ chơi tại Mỹ tăng cao.

Một nguồn tin cho biết Walmart đã lường trước được phản ứng của Tổng thống nhưng vẫn lựa chọn công bố quan điểm rõ ràng nhằm thể hiện trách nhiệm với nhà đầu tư, đồng thời tránh để khách hàng hiểu lầm rằng công ty đang lợi dụng tình hình để tăng giá.

Tầng lớp thu nhập thấp và trung bình tại Mỹ – những người phụ thuộc nhiều vào hàng hóa giá rẻ từ châu Á – sẽ là nhóm chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Một nghiên cứu từ Trung tâm Tiến bộ Mỹ (CAP) ước tính các mức thuế quan mới có thể khiến mỗi hộ gia đình Mỹ thiệt hại thêm khoảng 5.200 USD mỗi năm.

Hiệp hội Bán lẻ Quốc gia (NRF) – tổ chức thương mại hàng đầu trong ngành – cũng đã lên tiếng cảnh báo về tác động tiêu cực của thuế quan đối với các gia đình Mỹ. NRF công bố ước tính chi tiết về mức tăng chi phí người tiêu dùng phải gánh cho các mặt hàng thiết yếu như giày dép, máy nướng bánh mì và nệm. Ông David French, Phó Chủ tịch điều hành phụ trách quan hệ chính phủ của NRF, khẳng định: “Càng nhiều thuế quan được áp dụng, các doanh nghiệp và người tiêu dùng Mỹ càng đối mặt với nhiều bất ổn và lo lắng.”

Căng thẳng thương mại cũng khiến các nhà bán lẻ thời trang và phụ kiện trên toàn quốc phải trì hoãn đơn hàng và tạm dừng việc tuyển dụng. Những thương hiệu lớn như Nike và Lululemon rơi vào tình thế tiến thoái lưỡng nan: hoặc tăng giá bán để bù đắp chi phí thuế quan (nhưng điều này có thể khiến nhu cầu giảm), hoặc chấp nhận giảm biên lợi nhuận vốn đã eo hẹp.

Trong bối cảnh đó, một số chuỗi bán lẻ toàn cầu đang tính đến việc phân bổ chi phí thuế quan sang các thị trường nước ngoài bằng cách điều chỉnh giá tại nhiều khu vực khác nhau. Chiến lược này giúp tránh việc tăng giá quá mức tại thị trường Mỹ, điều có thể ảnh hưởng đến sức mua. Tuy nhiên, cách tiếp cận này cũng khiến các ngân hàng trung ương ở châu Âu và Anh lo ngại, bởi nó có thể khiến lạm phát quay trở lại những thị trường vốn đang bắt đầu ổn định giá cả.

Giữa lúc các doanh nghiệp phải một mình gánh chịu hậu quả từ các chính sách thương mại, nhiều chuyên gia đặt câu hỏi về vai trò của các nhóm vận động hành lang đại diện cho ngành bán lẻ. Ông Jeffrey Sonnenfeld và Steven Tian từ Viện Lãnh đạo Điều hành Yale cho rằng sự im lặng và thiếu phản ứng tập thể của giới doanh nghiệp đang làm suy yếu khả năng phản đối các chính sách thuế quan – vốn có thể gây hại cho nền kinh tế Mỹ. Họ kêu gọi các hiệp hội thương mại cần đóng vai trò tích cực hơn trong việc tập hợp tiếng nói chung, bởi nếu không, các lãnh đạo doanh nghiệp sẽ bị "bỏ mặc" trong những cuộc khủng hoảng như vậy.