Đà giảm giá dầu chưa dừng lại?

Việc bình thường hóa lưu thông qua eo biển Hormuz và triển vọng thỏa thuận Mỹ - Iran đang đẩy thị trường năng lượng toàn cầu vào trạng thái dư cung ngắn hạn. Với dự báo giá dầu Brent có thể giảm sâu về vùng 60 - 65 USD/thùng vào cuối năm của Citigroup, cấu trúc chi phí của nhiều ngành công nghiệp sản xuất và vận tải chuẩn bị đón nhận những tác động định lượng rõ rệt.

Đường cong giá kỳ hạn chuyển dịch sang trạng thái "contango" (giá tương lai cao hơn giá giao ngay) phản ánh tâm lý ngừng găm giữ hàng hóa, xóa bỏ hoàn toàn phí rủi ro địa chính trị từng neo cao trong giai đoạn trước.

Thị trường dầu mỏ toàn cầu đang chuyển từ trạng thái lo ngại gián đoạn nguồn cung sang bức tranh cân bằng hơn khi hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz – tuyến hàng hải vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu thương mại toàn cầu – dần ổn định.

Theo Bloomberg, lưu lượng tàu chở dầu gia tăng giúp nguồn cung ngắn hạn được cải thiện đáng kể, qua đó xóa bớt phần "phí rủi ro địa chính trị" từng đẩy giá dầu tăng mạnh trong giai đoạn căng thẳng giữa Mỹ, Israel và Iran.

Đáng chú ý, Saudi Arabia được cho là đã xuất khẩu hơn 10 triệu thùng dầu qua Hormuz chỉ trong vài ngày gần đây để đáp ứng nhu cầu tại châu Á, góp phần làm gia tăng nguồn cung trên thị trường quốc tế.

Song song với đó, đường cong giá dầu Brent đã chuyển sang trạng thái contango, khi giá hợp đồng tương lai cao hơn giá giao ngay. Đây thường được xem là tín hiệu cho thấy thị trường không còn lo thiếu hụt nguồn cung trong ngắn hạn.

Phố Wall đồng loạt hạ dự báo

Hàng loạt định chế tài chính lớn đã điều chỉnh triển vọng giá dầu theo hướng thận trọng hơn.

Citigroup cho rằng thị trường đang quay trở lại các yếu tố cung - cầu cơ bản thay vì chịu chi phối bởi rủi ro địa chính trị như trước. Ngân hàng này dự báo dầu Brent có thể giảm về 60-65 USD/thùng vào cuối năm.

Trong khi đó, Goldman Sachs cảnh báo nguy cơ dư cung gia tăng nếu các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran tiếp tục đạt tiến triển, còn Morgan Stanley đã hai lần hạ dự báo giá dầu chỉ trong vài tuần gần đây.

Theo đánh giá của các chuyên gia ING, việc nguồn cung phục hồi cùng hoạt động xuất khẩu mạnh từ các nước vùng Vịnh đang khiến áp lực giảm giá ngày càng lớn, đặc biệt khi nhu cầu tiêu thụ chưa tăng đủ mạnh để hấp thụ lượng dầu bổ sung.

Doanh nghiệp nào hưởng lợi, ai chịu áp lực?

Đối với thị trường chứng khoán Việt Nam, kịch bản giá dầu giảm mang đến tác động phân hóa.

Nhóm thượng nguồn dầu khí như doanh nghiệp thăm dò, khai thác và dịch vụ kỹ thuật dầu khí có thể chịu áp lực nếu giá dầu duy trì ở vùng thấp trong thời gian dài, bởi hiệu quả đầu tư của nhiều dự án sẽ giảm.

Trong khi đó, các doanh nghiệp vận tải, hàng không, logistics, nhựa, hóa chất và những ngành có tỷ trọng chi phí nhiên liệu lớn có thể được hưởng lợi nhờ chi phí đầu vào giảm, góp phần cải thiện biên lợi nhuận.

Ở tầm vĩ mô, giá dầu hạ nhiệt cũng giúp giảm áp lực lạm phát, tạo dư địa ổn định mặt bằng giá nhiên liệu và hỗ trợ hoạt động sản xuất - kinh doanh của nhiều lĩnh vực.

Tuy nhiên, giới phân tích lưu ý diễn biến thị trường năng lượng vẫn phụ thuộc đáng kể vào yếu tố địa chính trị. Nếu đàm phán Mỹ - Iran gặp trở ngại hoặc xuất hiện căng thẳng mới tại Trung Đông, giá dầu hoàn toàn có thể đảo chiều trong thời gian ngắn.

Trong bối cảnh đó, triển vọng giá dầu nửa cuối năm sẽ được quyết định nhiều hơn bởi cán cân cung - cầu toàn cầu thay vì những cú sốc địa chính trị như giai đoạn đầu năm.