Cuộc họp của Fed tuần này sẽ nêu bật thách thức của ngân hàng trung ương: Lạm Phát Dai Dẳng và Thị Trường Lao Động Suy Yếu

Sáu tuần trước, Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang (Fed) Jerome Powell khiến thị trường bất ngờ khi khẳng định khả năng cắt giảm lãi suất tại cuộc họp tháng 12 là “rất thấp”. Thế nhưng chỉ còn vài ngày nữa đến cuộc họp, các quan chức Fed lại gửi tín hiệu rõ ràng rằng họ dự định giảm lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm – đánh dấu lần thứ ba liên tiếp nới lỏng chính sách.

Điều gì đã thay đổi?

Điều duy nhất quan trọng hiện nay là tỷ lệ thất nghiệp. Báo cáo việc làm tháng 9 – dữ liệu đầu tiên sau khi chính phủ Mỹ mở cửa trở lại – cho thấy tỷ lệ thất nghiệp tăng lên 4,4%. Đó là bước ngoặt khiến Powell và phần lớn các thành viên Fed tin rằng việc cắt giảm lãi suất thêm là hợp lý.

Fed sẽ họp ngày 9–10/12 và công bố quyết định vào 2h sáng ngày thứ năm 11/12 ( theo giờ Việt Nam), trước buổi họp báo của Powell lúc 2h30.

Thế khó của Fed: Lạm phát còn cao, thị trường lao động lại yếu

Từ mùa hè đến nay, Fed đồng thời đối mặt hai áp lực: lạm phát dai dẳng và thị trường lao động suy yếu. Đây là tình thế “tiến thoái lưỡng nan”, Fed muốn giảm tốc nền kinh tế để hạ lạm phát nhưng lại không thể gây suy thoái.

Ngay cả khi giảm lãi suất trong tháng này, Powell nhiều khả năng sẽ nhấn mạnh rằng rào cản cho các đợt cắt giảm tiếp theo vẫn “rất cao” do rủi ro lạm phát. Nếu nới lỏng quá mức, chi phí sinh hoạt có thể tăng trở lại.

Tỷ lệ thất nghiệp đi lên cho thấy nguy cơ nền kinh tế không thể “quá nóng” trong thời gian tới, đồng nghĩa Fed có thể cắt giảm thêm mà không gây áp lực lạm phát.

Trong khi đó, thị trường lao động yếu đi khiến nguy cơ suy thoái gia tăng – kịch bản Fed muốn tránh bằng mọi giá.

Chiến dịch “hạ cánh mềm” vẫn đầy thách thức

Sau khi nâng lãi suất lên 5,25%–5,5% trong năm 2023 để kiềm chế lạm phát sau đại dịch, Fed đã bắt đầu giảm lãi suất và đợt cắt giảm mới có thể đưa mức lãi suất về 3,5%–3,75%.

Tuy nhiên, chặng đường trở lại mục tiêu lạm phát 2% không hề dễ dàng. Lạm phát đã giảm từ đỉnh 9% (6/2022) xuống 2,3% (4/2025), nhưng tăng trở lại 3% vào tháng 9.

Trong những tháng gần đây, mối quan tâm lớn nhất của Fed không còn là lạm phát mà là nguy cơ thị trường lao động suy yếu kéo nền kinh tế vào suy thoái – đặc biệt trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump và thị trường tài chính tiếp tục thúc giục Fed giảm lãi suất mạnh hơn.

Một khảo sát của Conference Board cho thấy tỷ lệ người tiêu dùng đánh giá “công việc nhiều cơ hội” đã giảm mạnh xuống 27,6% trong tháng 11, từ 40,4% cuối năm 2023. Chi tiết này thường dự báo chính xác xu hướng thất nghiệp, và theo chuyên gia Drew Matus (MetLife Investment Management), tỷ lệ thất nghiệp có thể tăng lên ít nhất 5%.

Không phải ai trong Fed cũng muốn giảm lãi suất

Dù nhiều quan chức nghiêng về giảm lãi suất, một số thành viên Fed vẫn lo ngại về lạm phát – cho rằng thị trường lao động chưa đủ yếu để biện minh cho việc nới lỏng tiếp. Họ cũng cảnh báo rằng lạm phát đã vượt mục tiêu 2% suốt hơn bốn năm.

Để dung hòa, Fed có thể phát tín hiệu rằng “rào cản cắt giảm thêm” sẽ rất cao. Powell có thể khẳng định các đợt giảm lãi suất mang tính phòng ngừa đã hoàn tất và các bước tiếp theo sẽ phụ thuộc hoàn toàn vào dữ liệu.

Dù vậy, dự kiến sẽ có đến ba thành viên Fed phản đối việc hạ lãi suất tuần tới.

Hướng tới năm 2026: Kịch bản khó đoán

Nhiều dữ liệu quan trọng về việc làm và lạm phát sẽ được công bố trước cuộc họp Fed tháng 1. Với khả năng thị trường lao động tiếp tục yếu đi, thị trường có thể sớm định giá thêm một đợt cắt giảm vào tháng 1.

Fed hiện dự kiến hai lần cắt giảm lãi suất trong năm 2026 và sẽ cập nhật dự báo vào tuần tới. Powell sẽ “nhắc lại bằng cả nghìn cách” rằng mọi quyết định còn phụ thuộc dữ liệu.

Trong khi đó, những đồn đoán về việc Tổng thống Trump chuẩn bị chọn người thay thế Powell – nhiều nguồn tin cho rằng Kevin Hassett là ứng viên hàng đầu – chưa tác động nhiều lên thị trường. Cho dù ai trở thành chủ tịch Fed tiếp theo, việc giữ vững mục tiêu lạm phát 2% là bắt buộc nếu muốn tránh việc lãi suất dài hạn bị đẩy lên cao.

Việc giá cả và chi phí sinh hoạt trở thành chủ đề chính trong đời sống hàng ngày là mối đe dọa thực sự đối với uy tín của Fed.

Biểu đồ chấm

Do các phe phái đã hình thành trong FOMC, tôi không kỳ vọng bất kỳ thay đổi đáng kể nào đối với dự báo lãi suất của FOMC, hay còn gọi là biểu đồ chấm. Đường chấm trung vị có khả năng sẽ không thay đổi ở mức 3,375%, ngụ ý rằng nhiều nhất sẽ có thêm một lần cắt giảm lãi suất nữa vào năm tới.

Bây giờ, vì Fed vào năm tới sẽ có một chủ tịch mới có khả năng sẽ có quan điểm ôn hòa, nên biểu đồ chấm mới sẽ đại diện cho sự khởi đầu của một trò chơi lớn trong đó chủ tịch mới có thể dễ dàng bị bác bỏ nếu lạm phát vẫn tiếp tục gia tăng và cứng đầu.

Vì Tóm tắt dự báo kinh tế chắc chắn sẽ đưa ra ước tính về tỷ lệ thất nghiệp tăng nên rủi ro sẽ nghiêng về mức trung bình thấp hơn một chút.

Tóm tắt dự báo kinh tế

Dự báo cho thấy Tóm tắt Dự báo Kinh tế sẽ cho thấy tỷ lệ thất nghiệp và lạm phát tăng nhẹ trong năm nay, trong khi dự báo cho năm tới sẽ cho thấy sự cải thiện về tổng sản phẩm quốc nội và tỷ lệ thất nghiệp tăng. Dự báo lạm phát năm tới sẽ tương đương với dự báo năm 2025.

Ước tính của ủy ban về cả các biện pháp cốt lõi và hàng đầu của chỉ số chi tiêu tiêu dùng cá nhân, thước đo lạm phát được Fed ưa chuộng, sẽ không cho thấy giá cả sẽ quay trở lại mục tiêu 2% cho đến năm sau.