Chứng khoán Việt Nam hướng tới MSCI

Sau khi chính thức bước vào nhóm thị trường mới nổi thứ cấp của FTSE Russell từ ngày 21/9, chứng khoán Việt Nam đang hướng tới mục tiêu tiếp theo: lọt danh sách theo dõi nâng hạng của MSCI. Một số tổ chức kỳ vọng cột mốc này có thể xuất hiện vào tháng 6/2027, nhưng nhiều điều kiện kỹ thuật vẫn cần được cải thiện.

Nếu tiến trình cải cách tiếp tục đáp ứng các tiêu chí của MSCI, thị trường có thể mở rộng đáng kể khả năng tiếp cận dòng vốn quốc tế, song đây vẫn là một quá trình nhiều bước.

Sau khi Việt Nam chính thức được FTSE Russell chuyển từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp, sự chú ý đang chuyển sang MSCI. PYN Elite Fund nhận định các chiến lược gia lạc quan tại Việt Nam kỳ vọng MSCI có thể đưa thị trường vào danh sách theo dõi nâng hạng trong kỳ đánh giá tháng 6/2027. Đây mới là kỳ vọng của thị trường, chưa phải lịch trình được MSCI xác nhận.

MSCI hiện vẫn đánh giá Việt Nam còn nhiều điểm cần cải thiện. Trong báo cáo khả năng tiếp cận thị trường công bố tháng 6/2026, 8/18 tiêu chí tiếp tục ở trạng thái cần cải thiện, trong đó có giới hạn sở hữu nước ngoài, mức độ bình đẳng giữa nhà đầu tư trong và ngoài nước, thị trường ngoại hối, công bố thông tin và cơ chế thanh toán - bù trừ.

Room ngoại và hạ tầng thanh toán là hai nút thắt đáng chú ý. Theo MSCI, giới hạn sở hữu nước ngoài vẫn ảnh hưởng tới hơn 10% vốn hóa thị trường cổ phiếu Việt Nam. Với thanh toán - bù trừ, việc triển khai cơ chế không yêu cầu ký quỹ trước được ghi nhận là bước tiến, nhưng MSCI vẫn chờ hệ thống đối tác bù trừ trung tâm vận hành đầy đủ, ổn định và chứng minh hiệu quả thực tế.

Trong khi đó, Việt Nam đã có những bước tiến về giao dịch thông qua Global Broker, hạ tầng thị trường và lộ trình thành lập CCP. Một số đánh giá cho rằng việc hệ thống CCP dự kiến vận hành từ đầu năm 2027 có thể trở thành một mốc quan trọng trong quá trình đáp ứng tiêu chí của MSCI.

Tác động nếu tiến trình nâng hạng tiếp tục diễn ra sẽ không chỉ nằm ở dòng vốn thụ động. Việc tiếp cận nhóm nhà đầu tư quốc tế rộng hơn có thể nâng thanh khoản, tăng mức độ quan tâm tới cổ phiếu vốn hóa lớn và tạo thêm động lực để doanh nghiệp cải thiện chuẩn công bố thông tin, quản trị và tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng.

Tuy nhiên, kinh nghiệm từ FTSE cho thấy dòng vốn không nhất thiết xuất hiện đồng thời với thời điểm công bố nâng hạng. FTSE đang phân bổ tỷ trọng Việt Nam qua 4 đợt từ tháng 9/2026 đến tháng 9/2027; VNDIRECT ước tính riêng dòng vốn thụ động từ quá trình này có thể vượt 2,2 tỷ USD.

Vì vậy, MSCI có thể trở thành câu chuyện kế tiếp của thị trường, nhưng khoảng cách từ kỳ vọng vào watchlist đến được nâng hạng chính thức vẫn phụ thuộc vào tiến độ cải cách và việc đáp ứng từng tiêu chí cụ thể.