4 yếu tố có thể 'giải cơn khát' thanh khoản ngân hàng cuối năm

Trong báo cáo chiến lược mới công bố, Chứng khoán SSI cho rằng thanh khoản ngân hàng có thể cải thiện từ cuối năm nhờ 4 động lực gồm đầu tư công, xuất khẩu, FDI và dòng tiền quay lại hệ thống.

Tính đến giữa tháng 5, tổng tiền gửi toàn hệ thống vượt 17 triệu tỷ đồng, tăng 2,98% so với đầu năm nhưng vẫn chậm hơn tốc độ tăng tín dụng. Theo đó, tỷ lệ cho vay trên huy động (LDR) của toàn hệ thống tiếp tục duy trì trên 100%, cho thấy trạng thái thanh khoản vẫn ở mức tương đối căng thẳng. Theo quan điểm của chúng tôi, có bốn yếu tố chính có thể hỗ trợ thanh khoản trong các quý tới, dù phần lớn tác động sẽ chỉ thể hiện rõ hơn vào cuối năm 2026:

Dòng tiền quay lại hệ thống: Một lượng tiền mặt lưu thông ngoài hệ thống ngân hàng có thể dần quay trở lại, trong đó các điều chỉnh gần đây về chính sách thuế đối với hộ kinh doanh đóng vai trò hỗ trợ. Tuy nhiên, chúng tôi cho rằng quá trình này sẽ diễn ra từ từ, khó tạo ra sự cải thiện đột biến trong ngắn hạn.

Nguồn thu từ xuất khẩu: Trong 5 tháng đầu năm 2026, Việt Nam ghi nhận thâm hụt thương mại lên tới 13,8 tỷ USD, phản ánh dòng ngoại tệ từ hoạt động xuất khẩu chưa trở lại đủ mạnh để hỗ trợ tăng trưởng tiền gửi doanh nghiệp. Chúng tôi kỳ vọng xu hướng này sẽ cải thiện dần từ cuối quý III/2026, khi hoạt động xuất khẩu có thể phục hồi theo yếu tố mùa vụ và từng bước chuyển hóa thành tích lũy tiền gửi bằng VND.

Dòng vốn FDI: Khi lãi suất tiền gửi VND ở mức 8-9%, cao hơn đáng kể so với lãi suất cơ bản của Fed ở mức 3,50– 3,75%, doanh nghiệp FDI có thể có thêm động lực cơ cấu lại nguồn vốn, chuyển một phần USD sang VND và gửi tại thị trường trong nước. Chênh lệch lãi suất thuận lợi này có thể phần nào bổ sung thanh khoản cho hệ thống và hỗ trợ cho nguồn vốn liên quan đến khối FDI so với các năm trước.

Giải ngân đầu tư công: Đây là động lực mang tính then chốt nếu có sự cải thiện về tiến độ. Khi dòng vốn giải ngân luân chuyển qua các nhà thầu và doanh nghiệp, và quay trở lại hệ thống ngân hàng dưới dạng tiền gửi, thanh khoản toàn hệ thống có thể được cải thiện đáng kể. Quy mô kế hoạch giải ngân đầu tư công năm nay khoảng 1,1 triệu tỷ đồng, tương đương gần 6% tổng tiền gửi ngân hàng. Tuy nhiên, tiến độ thực hiện và khả năng hấp thụ vốn vẫn là những ẩn số, đặc biệt trong bối cảnh chi phí vật liệu xây dựng và giá năng lượng duy trì ở mức cao, qua đó gây áp lực lên biên lợi nhuận của nhà thầu và có thể làm chậm tiến độ triển khai dự án.