Sổ đỏ càng để lâu càng tốn tiền

Việc chính thức xóa bỏ khung giá đất cũ để chuyển sang bảng giá đất cập nhật hàng năm sát giá thị trường từ ngày 1/1/2026 sẽ biến các nghĩa vụ tài chính đất đai trở thành gánh nặng nếu người dân không chủ động nộp hồ sơ sớm.

Hơn nửa năm nữa, một thay đổi lớn trong chính sách đất đai sẽ chính thức có hiệu lực. Với những người đã đủ điều kiện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nhưng vẫn chưa hoàn tất hồ sơ, số tiền phải thực hiện nghĩa vụ tài chính có thể tăng đáng kể.

Đây cũng là lý do nhiều chuyên gia khuyến nghị người dân nên chủ động hoàn tất thủ tục trước thời điểm bảng giá đất mới được áp dụng.

Vì sao chi phí có thể tăng?

Nguyên nhân không phải do Nhà nước tăng lệ phí cấp sổ đỏ, mà xuất phát từ quy định của Luật Đất đai 2024.

Theo luật, bảng giá đất hiện hành chỉ được áp dụng đến hết ngày 31/12/2026. Từ ngày 1/1/2027, UBND các tỉnh, thành sẽ ban hành bảng giá đất mới và cập nhật hằng năm theo nguyên tắc bám sát giá thị trường.

Đây là thay đổi lớn so với cơ chế cũ khi bảng giá đất được xây dựng theo chu kỳ 5 năm. Đồng thời, Luật Đất đai 2024 cũng chính thức bãi bỏ khung giá đất, chuyển sang phương pháp xác định giá theo diễn biến thực tế của thị trường.

Nếu bảng giá đất tại địa phương tăng, nhiều khoản nghĩa vụ tài chính liên quan đến việc cấp sổ đỏ cũng sẽ tăng theo.

Những khoản tiền nào bị ảnh hưởng?

Không phải toàn bộ chi phí làm sổ đỏ đều thay đổi, nhưng các khoản được tính trên cơ sở bảng giá đất sẽ chịu tác động trực tiếp, gồm:

Tiền sử dụng đất.

Tiền thuê đất (nếu thuộc diện phải nộp).

Lệ phí trước bạ.

Trong đó, tiền sử dụng đất thường là khoản lớn nhất đối với người làm sổ đỏ lần đầu, trừ các trường hợp được miễn theo quy định. Vì vậy, nếu bảng giá đất tăng, tổng chi phí người dân phải nộp cũng có thể tăng tương ứng.

Ai nên hoàn tất thủ tục sớm?

Không phải mọi trường hợp đều cần "chạy đua" làm sổ đỏ.

Việc hoàn thành hồ sơ trước thời điểm bảng giá đất mới có hiệu lực chủ yếu có lợi với những người đang sử dụng đất hợp pháp, đã đủ điều kiện được cấp Giấy chứng nhận nhưng chưa nộp hồ sơ hoặc chưa hoàn tất thủ tục.

Ngược lại, với những thửa đất chưa đủ điều kiện cấp sổ đỏ, việc bảng giá đất thay đổi không đồng nghĩa có thể thực hiện thủ tục ngay.

Giá đất sẽ được xác định theo thị trường

Theo Luật Đất đai 2024, giá đất được xác định dựa trên nhiều yếu tố như mục đích sử dụng, thời hạn sử dụng đất, dữ liệu giá đất quốc gia, giá chuyển nhượng thực tế, kết quả đấu giá, dữ liệu khảo sát thị trường, doanh thu, chi phí, thu nhập từ đất cùng các yếu tố ảnh hưởng khác theo quy định.

Việc xây dựng bảng giá đất sát thực tế được kỳ vọng sẽ nâng cao tính minh bạch trong quản lý đất đai. Tuy nhiên, với người đang chuẩn bị làm sổ đỏ và phải thực hiện nghĩa vụ tài chính, việc hoàn tất thủ tục trước khi bảng giá mới được áp dụng là lựa chọn đáng cân nhắc, đặc biệt tại những khu vực được dự báo sẽ điều chỉnh giá đất tăng mạnh.