#Tài chính

24HMONEY đã kiểm duyệt

SME và hộ kinh doanh có thể sớm có “ngân hàng số chuyên biệt”?

Đề xuất thành lập ngân hàng số chuyên biệt không chỉ dừng ở ý tưởng táo bạo, mà còn đòi hỏi khung chính sách chặt chẽ: từ cơ chế cho vay dưới chuẩn, hệ thống chấm điểm tín dụng đến tiêu chuẩn xếp hạng của Ngân hàng Nhà nước. Nếu thiếu nền tảng pháp lý và cơ chế vận hành đồng bộ, mô hình này khó có thể đi vào thực chất.

Tại cuộc họp của Ủy ban về Fintech và Tài sản số (thuộc mô hình ViPEL), ông Nguyễn Văn Thân, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam (VINASME), đã đưa ra một đề xuất táo bạo: thành lập một ngân hàng số chuyên biệt dành riêng cho khối doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) và hộ kinh doanh.

Ngân hàng số: Đòn bẩy phá vỡ vòng vây vốn

Ông Thân khẳng định Việt Nam đã có đủ điều kiện về công nghệ và chủ trương cởi mở từ cấp cao để triển khai mô hình này. Ngân hàng số được xem là giải pháp quan trọng để SME và hộ kinh doanh thoát khỏi vòng vây vốn và giải quyết những vướng mắc cố hữu như vay tín chấp khó khăn hay lãi suất cao.

Dù thừa nhận những lo ngại về mức độ rủi ro từ phía cơ quan chuyên môn, ông Thân nhấn mạnh cần sự hợp tác để chứng minh rằng tổng rủi ro của ngân hàng số có thể thấp hơn so với hình thức vay truyền thống hiện tại.

Ủng hộ quan điểm này, ông Jonas Eichhorst, Tổng giám đốc điều hành Timo by BVBank, nhận định mô hình này rất thiết thực và đúng với nhu cầu của nền kinh tế, nhưng lưu ý rằng công nghệ phải đi trước và bản thân SME cũng cần thực hiện chuyển đổi số.

Thử thách và khung khổ pháp lý đột phá

Tuy nhiên, con đường để hiện thực hóa ngân hàng số cho SME không hề đơn giản. Bà Nguyễn Thị Phương Thảo, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Sovico, chỉ ra những rào cản lớn:

Chính sách tín dụng: Việc thành lập ngân hàng số yêu cầu các cơ chế cho vay dưới chuẩn đặc thù, dẫn tới câu hỏi về tiêu chuẩn đánh giá và chấm điểm xếp hạng rủi ro mới mà Ngân hàng Nhà nước phải kiến tạo. Bà Thảo nhấn mạnh: "Đó chính là các nội dung mà chúng ta phải kiến nghị về chính sách".

Hạ tầng pháp lý đồng bộ: Một rào cản khác là sự thiếu vắng hạ tầng pháp lý đầy đủ cho chữ ký số, hợp đồng điện tử, giao dịch số và đặc biệt là việc công nhận các giải pháp xác thực như blockchain trong lĩnh vực ngân hàng. Nếu không xử lý đồng bộ, hiệu quả vận hành sẽ khó đạt như kỳ vọng.

Công nghệ đã chứng minh khả năng giải quyết

Dưới góc độ thực tiễn, bà Đinh Thị Thúy, Phó chủ tịch HĐQT Misa, đã chia sẻ kinh nghiệm đầy thuyết phục. Với nền tảng Misa Lending cho vay tín chấp dựa trên dữ liệu kế toán điện tử, Misa đã hợp tác với gần 10 ngân hàng để giải quyết bài toán vốn.

Kết quả: Tỷ lệ SME được duyệt vay qua hệ thống này cao gấp 10 lần so với trước, với khoảng 30.000 tỷ đồng đã được giải ngân trong hai năm qua. Bà Thúy khẳng định: "Điều này cho thấy công nghệ số có thể giải quyết bài toán vốn cho SME nếu được triển khai đúng cách".

Đề xuất lập ngân hàng số chuyên biệt nằm trong nỗ lực của ViPEL (Mô hình Toàn cảnh kinh tế tư nhân) nhằm hiện thực hóa Nghị quyết 68 bằng hành động cụ thể, với mục tiêu cao nhất là thúc đẩy sự phát triển bài bản của khối kinh tế tư nhân.