Phi USD: Bài toán khó giải cho Việt Nam

Theo TS. Phạm Xuân Hòe, với quy mô dự trữ ngoại hối còn hạn chế và độ mở nền kinh tế thuộc nhóm cao nhất thế giới, Việt Nam hiện chưa có nhiều dư địa để theo đuổi chiến lược phi USD hóa.

Việt Nam hiện chưa thể theo xu hướng phi USD hóa do quy mô dự trữ ngoại hối hạn chế và nền kinh tế mở rộng. Theo TS. Phạm Xuân Hòe, nguyên Phó Viện trưởng Viện Chiến lược Ngân hàng, Việt Nam cần duy trì ổn định tỷ giá và niềm tin của nhà đầu tư, nên cơ cấu dự trữ ngoại hối vẫn nghiêng về USD. Nền kinh tế Việt Nam có độ mở cao, với kim ngạch xuất nhập khẩu tương đương hơn 200% GDP, khiến mỗi biến động từ bên ngoài có thể ảnh hưởng trực tiếp đến tỷ giá, lãi suất và hoạt động kinh doanh trong nước. Để ổn định tỷ giá, Ngân hàng Nhà nước đã sử dụng nhiều công cụ chính sách như can thiệp ngoại hối và kiểm soát lãi suất.

Tuy nhiên, việc tăng lãi suất để bảo vệ tỷ giá có thể tác động tiêu cực đến tăng trưởng kinh tế. Ngoài ra, nền kinh tế Việt Nam còn chịu ảnh hưởng mạnh từ các quyết định chính sách tiền tệ của Mỹ và các cú sốc địa chính trị toàn cầu. Do đó, Việt Nam chưa ở vị thế thích hợp để giảm mạnh tỷ trọng USD trong dự trữ ngoại hối.

Chuyên gia cho rằng chỉ khi dự trữ ngoại hối của Việt Nam tăng lên mức khoảng 200-300 tỷ USD, cán cân thanh toán duy trì thặng dư cao trong nhiều năm liên tiếp và nền kinh tế tiếp tục tăng trưởng bền vững, khi đó mới có thể tính tới việc tái cấu trúc mạnh hơn cơ cấu dự trữ theo hướng giảm phụ thuộc vào USD.

"Trước mắt, chúng ta vẫn phải nghiêng về USD bởi hoạt động xuất khẩu và thanh toán quốc tế của Việt Nam hiện nay chủ yếu vẫn sử dụng đồng tiền này. Với các cơ quan điều hành, đây thực sự là một bài toán rất khó", TS. Phạm Xuân Hòe nhấn mạnh.