Nhà xã hội gần tay người lao động hơn nhờ chính sách mới

Chính phủ vừa ban hành Nghị định 261, nâng trần thu nhập và giảm lãi suất vay, mở rộng đối tượng mua nhà ở xã hội, giúp hàng nghìn lao động đô thị tiếp cận giấc mơ sở hữu nhà riêng. Các quy định mới cũng tăng cường minh bạch, hạn chế việc mua bán sai mục đích, thúc đẩy thị trường bất động sản bền vững.

Với việc Chính phủ liên tục nới lỏng các rào cản về trần thu nhập, đối tượng và lãi suất ưu đãi, "giấc mơ nhà riêng" của người lao động không còn là ảo vọng. Những thay đổi chính sách này đang tạo ra một cơ chế sàng lọc linh hoạt hơn, đưa giải pháp an cư tiến gần hơn tới tầng lớp thu nhập thấp và trung bình, khẳng định cam kết mạnh mẽ về an sinh xã hội.

Sau gần một thập kỷ sống và làm việc tại Hà Nội, anh Nguyễn Hữu Đức (30 tuổi) vẫn ấp ủ giấc mơ sở hữu căn nhà riêng. Hiện gia đình bốn người của anh – vợ, con và mẹ – sống trong căn phòng trọ 40m² có gác xép tại phường Yên Nghĩa, với giá thuê 6 triệu đồng/tháng. Không gian vừa đủ để “chắp vá” sinh hoạt, nhưng quá chật chội cho nhu cầu của cả gia đình.

Trước khi kết hôn, anh Đức từng tìm hiểu thủ tục mua nhà ở xã hội, nhưng thu nhập của anh – công nhân một nhà máy sản xuất, dao động 17–18 triệu đồng/tháng – lại vượt trần 15 triệu đồng/tháng theo quy định cũ, khiến anh không đủ điều kiện xét duyệt. Theo ông Võ Huỳnh Tuấn Kiệt, Giám đốc Bộ phận Nhà ở CBRE TPHCM, trường hợp của anh Đức không phải cá biệt. Anh nằm trong nhóm “kẹt giữa hai phân khúc”: quá cao để mua nhà xã hội, nhưng quá thấp để tiếp cận nhà ở thương mại với giá vượt tầm tay phần lớn lao động đô thị.

Nới trần thu nhập – mở cơ hội cho người lao động

Nhà ở xã hội từng được xem là trụ cột của chính sách an sinh, nhưng nhiều năm qua vẫn chưa phát huy hiệu quả do trần thu nhập quá thấp. Để tháo gỡ, Chính phủ ban hành Nghị định 261, có hiệu lực từ 10/10/2025, nâng trần thu nhập: cá nhân 20 triệu đồng/tháng, vợ chồng 40 triệu đồng/tháng, người độc thân nuôi con dưới tuổi thành niên 30 triệu đồng/tháng. UBND cấp tỉnh được quyền điều chỉnh hệ số thu nhập theo thực tế địa phương và khuyến khích bổ sung đối với hộ có từ ba người phụ thuộc trở lên.

Nhờ quy định này, tổng thu nhập hai vợ chồng anh Đức dưới 40 triệu đồng/tháng, lần đầu tiên đủ điều kiện đăng ký mua nhà xã hội. Anh đang khẩn trương hoàn thiện hồ sơ tại một số dự án Hà Nội. “Biết là khó, nhưng ít ra còn có cơ hội”, anh chia sẻ. Ông Kiệt đánh giá, việc nâng trần thu nhập mở đường cho hàng nghìn gia đình trẻ tiếp cận phân khúc nhà ở xã hội vốn bị “tắc” lâu nay.

Giảm lãi suất – hỗ trợ trực tiếp cho người dân

Nghị định 261 cũng hạ lãi suất vay ưu đãi từ 6,6% xuống 5,4% và điều chỉnh các hợp đồng trước đó, tạo cú hích lớn cho mục tiêu 1 triệu căn nhà đến năm 2030. Một điểm mới đáng chú ý là người lao động tự do, dù không có hợp đồng, vẫn có thể đăng ký mua nhà, với thủ tục xác nhận tại cơ quan công an nơi thường trú hoặc tạm trú.

Bên cạnh mở rộng đối tượng, các quy định mới còn hướng tới minh bạch: bán, cho thuê nhà ở xã hội không đúng đối tượng sẽ bị phạt 120–160 triệu đồng; sử dụng nhà sai mục đích hoặc bán lại trái quy định bị phạt 80–120 triệu đồng.

Chính phủ cam kết thuận lợi, nhanh chóng, công bằng

Tại phiên họp Ban Chỉ đạo Trung ương về chính sách nhà ở, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh ba mục tiêu: tháo gỡ thủ tục rườm rà, giúp người dân tiếp cận nhanh, thuận lợi và rẻ nhất; bảo đảm minh bạch, không lừa đảo; thúc đẩy thị trường bất động sản bền vững, ổn định kinh tế vĩ mô và kiểm soát lạm phát. Phát triển nhà ở xã hội không chỉ là chung cư cao tầng, mà có thể là nhà thấp tầng, miễn đáp ứng nhu cầu của đối tượng đủ điều kiện.

Nhờ những chính sách mới, giấc mơ sở hữu nhà riêng của hàng nghìn lao động đô thị, như gia đình anh Đức, đang trở nên khả thi hơn bao giờ hết.