#Tài chính

24HMONEY đã kiểm duyệt

Ngân hàng chấp nhận hy sinh lợi nhuận để "làm sạch" bảng cân đối

Dù tổng nợ xấu của 27 ngân hàng niêm yết tăng hơn 14% trong năm 2025, thị trường vẫn ghi nhận những nỗ lực "ngược dòng" đầy ấn tượng. Nhiều nhà băng chấp nhận hy sinh lợi nhuận ngắn hạn để tăng mạnh dự phòng rủi ro, kiên trì giữ vững kỷ luật tín dụng giữa bối cảnh nợ có khả năng mất vốn chiếm tỷ trọng áp đảo.

Bức tranh nợ xấu của hệ thống ngân hàng trong năm 2025 tiếp tục ghi nhận xu hướng tăng, phản ánh áp lực lên chất lượng tài sản vẫn ở mức đáng chú ý.

Theo khảo sát tại 27 ngân hàng niêm yết, tổng nợ xấu nhóm 3–5 đã lên gần 262.491 tỷ đồng, tăng 14,1% so với cùng kỳ, tương đương tăng thêm hơn 32.000 tỷ đồng. Trong đó, nợ có khả năng mất vốn (nhóm 5) tăng mạnh 25,9%, lên hơn 166.700 tỷ đồng và chiếm tới 63,5% tổng nợ xấu.

Cấu trúc nợ xấu tiếp tục nghiêng về nhóm rủi ro cao nhất, với nhiều ngân hàng ghi nhận tỷ trọng nợ nhóm 5 chiếm từ 70–90%. Điều này cho thấy chất lượng tín dụng tại một số tổ chức vẫn chưa cải thiện rõ rệt, khi các khoản nợ khó thu hồi tiếp tục phình to.

Xét theo quy mô, Sacombank là ngân hàng có nợ xấu lớn nhất, đạt gần 40.137 tỷ đồng, tăng mạnh hơn 200% so với cùng kỳ. Trong đó, nợ có khả năng mất vốn chiếm hơn 74% tổng nợ xấu. Dù vậy, ngân hàng này cũng đẩy mạnh trích lập dự phòng, nâng mức dự phòng rủi ro lên kỷ lục nhằm củng cố bộ đệm tài chính.

Theo các chuyên gia, một phần nguyên nhân đến từ việc tăng trưởng tín dụng nhanh nhưng chưa đi kèm với kiểm soát rủi ro tương xứng. Khi dòng tiền không quay vòng được, nợ xấu gia tăng sẽ gây áp lực lên thanh khoản và hoạt động của hệ thống.

Thực tế cũng cho thấy, nền tảng quản trị rủi ro tại nhiều ngân hàng vẫn chưa thực sự trở thành yếu tố cốt lõi. Việc triển khai các chuẩn mực quản trị theo Basel II, hướng tới Basel III còn chưa đồng đều, khiến nợ xấu có xu hướng gia tăng trong chu kỳ tín dụng mở rộng.

Dù vậy, không phải toàn bộ hệ thống đều đi theo xu hướng này. Bên cạnh 20/27 ngân hàng ghi nhận nợ xấu tăng, vẫn có một số đơn vị “ngược dòng” khi kéo giảm quy mô nợ xấu trong năm qua.

ABBank ghi nhận nợ xấu giảm mạnh 73%, xuống còn khoảng 997 tỷ đồng. NCB cũng giảm gần 40%, trong khi ACB giảm hơn 22%, đồng thời kiểm soát tỷ lệ nợ xấu ở mức dưới 1% – thuộc nhóm thấp nhất hệ thống.

Diễn biến theo quý cho thấy nợ xấu tăng mạnh trong ba quý đầu năm 2025, trước khi có dấu hiệu chững lại vào cuối năm. Tuy vậy, mặt bằng chung vẫn cao hơn đáng kể so với năm trước.

Ở nhóm ngân hàng lớn, VietinBank duy trì kiểm soát tốt chất lượng tín dụng khi nợ xấu chỉ tăng nhẹ, tỷ lệ nợ xấu giữ quanh 1,1%. Đồng thời, ngân hàng đẩy mạnh xử lý nợ, thu hồi khoảng 10.000 tỷ đồng nợ đã xử lý rủi ro – mức cao nhất trong nhiều năm.

Tương tự, MB dù ghi nhận tăng trưởng tín dụng mạnh khoảng 37%, vẫn kiểm soát nợ xấu quanh mức 1%. Ngân hàng cho biết sẽ tiếp tục siết chặt quy trình từ khâu cấp tín dụng, giải ngân đến quản lý và thu hồi nợ, nhằm giữ tỷ lệ nợ xấu dưới 1% trong năm 2026.

Đáng chú ý, nhiều ngân hàng chấp nhận tăng mạnh trích lập dự phòng, qua đó làm chậm tăng trưởng lợi nhuận trong ngắn hạn, nhưng đổi lại là củng cố nền tảng tài chính và khả năng chống chịu rủi ro.

Trong bối cảnh áp lực nợ xấu vẫn hiện hữu, việc duy trì kỷ luật tín dụng và nâng cao năng lực quản trị rủi ro được xem là yếu tố then chốt để đảm bảo tăng trưởng bền vững của ngành ngân hàng trong giai đoạn tới.