Iran-Mỹ chưa tìm được lối thoát?

Các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran nhằm chấm dứt xung đột tại Vùng Vịnh rơi vào bế tắc nghiêm trọng do bất đồng về thời hạn gỡ bỏ lệnh phong tỏa và giải phóng tài sản. Việc eo biển Hormuz tiếp tục bị phong tỏa đang tạo nên cú sốc cung năng lượng, đe dọa trực tiếp đến chi phí logistics và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Tuyên bố kiểm soát eo biển Hormuz từ phía Mỹ vấp phải sự bác bỏ của Iran, khiến tuyến hàng hải huyết mạch duy trì trạng thái đóng cửa.

Thỏa thuận tạm thời giữa Mỹ và Iran được ký kết tháng 6/2026 nhằm chấm dứt cuộc chiến ở Vùng Vịnh, nhưng nhanh chóng đổ vỡ. Tổng thống Trump tuyên bố thỏa thuận "chấm dứt" ngày 7/7, trong khi Iran tuyên bố bị "đình chỉ" một tuần sau đó. Hiện tại, các cuộc đàm phán khôi phục thông qua các bên trung gian không ghi nhận tiến triển nào. Mỹ cáo buộc Iran không thực hiện cam kết mở lại eo biển Hormuz, trong khi Tehran yêu cầu Mỹ dỡ bỏ lệnh phong tỏa cảng và giải phóng tài sản bị đóng băng.

Sự căng thẳng tại Vùng Vịnh tạo ra tác động kinh tế đáng kể. Eo biển Hormuz là tuyến đường vận chuyển dầu mỏ quan trọng toàn cầu. Nếu tuyến đường này tiếp tục bị phong tỏa, giá dầu có thể chịu áp lực tăng, ảnh hưởng đến chi phí năng lượng của các nước nhập khẩu dầu. Lạm phát năng lượng sẽ gia tăng, làm tăng áp lực lên chi phí sản xuất và lợi nhuận doanh nghiệp. Doanh thu xuất khẩu của Iran cũng chịu áp lực mạnh khi các cảng tiếp tục bị phong tỏa.

Các lĩnh vực kinh tế chịu tác động trực tiếp bao gồm năng lượng (dầu khí, điện), hàng không vận tải, hóa chất và lọc dầu, vận tải biển, cũng như sản xuất và công nghiệp nặng. Các công ty hàng không và vận tải biển phải đối mặt với chi phí nhiên liệu cao hơn. Doanh nghiệp xuất khẩu chịu áp lực từ chi phí logistics tăng cao do tình hình bất ổn tại khu vực.

Theo phía Iran, không có tiến triển nào về việc Mỹ quay lại thỏa thuận tạm thời và xác định khung thời gian thực hiện các cam kết. Cơ quan quản lý của Iran cho biết eo biển sẽ không mở lại cho đến khi các điều kiện của Iran được chấp nhận. Tình hình vẫn đang trong trạng thái bế tắc, với rủi ro địa chính trị ở Vùng Vịnh tiếp tục tác động đến thị trường năng lượng toàn cầu.