Giá đồng vẫn ổn định bất chấp đợt bán tháo kim loại trên diện rộng nhờ nguồn cung khan hiếm toàn cầu

Trong khi thị trường kim loại quý đồng loạt chịu áp lực điều chỉnh mạnh, với bạc, bạch kim và vàng ghi nhận những đợt sụt giảm đáng kể, giá đồng vẫn cho thấy khả năng chống chịu tương đối tốt. Diễn biến này phản ánh sự khác biệt về nền tảng cung – cầu giữa đồng và các kim loại khác, trong bối cảnh nguồn cung vật chất ngày càng thắt chặt, sản lượng khai thác không đạt kỳ vọng và nhu cầu tiêu thụ dài hạn tiếp tục được củng cố bởi xu hướng điện khí hóa, chuyển đổi năng lượng và đầu tư hạ tầng phục

Nguồn cung khai thác suy yếu, áp lực thiếu hụt ngày càng rõ nét

Một trong những yếu tố quan trọng đang nâng đỡ giá đồng là những hạn chế mang tính cơ cấu từ phía nguồn cung. Nhiều tập đoàn khai khoáng lớn gặp khó khăn trong việc hoàn thành kế hoạch sản lượng, trong khi hoạt động khai thác tại các quốc gia sản xuất chủ chốt chưa cho thấy tín hiệu cải thiện rõ rệt.

Đáng chú ý, Chile – quốc gia sản xuất đồng lớn nhất thế giới – ghi nhận sản lượng trong quý III giảm xuống mức thấp nhất trong ít nhất hai thập kỷ. Triển vọng phục hồi trong năm tới cũng được đánh giá tương đối khiêm tốn. Điều này làm gia tăng lo ngại về khả năng mở rộng nguồn cung toàn cầu, đặc biệt khi nhu cầu đồng được dự báo tiếp tục tăng trong dài hạn.

Đáng chú ý, sức chống chịu của giá đồng được thể hiện rõ qua diễn biến dòng tiền đầu cơ.

Cuối tháng 9, các quỹ phòng hộ và nhóm nhà đầu cơ lớn đã nâng vị thế mua ròng hợp đồng tương lai đồng COMEX HG lên khoảng 82.600 hợp đồng – mức cao nhất trong vòng 5 năm, tương đương hơn 2 tỷ pound đồng.

 

Tuy nhiên, trong 5 tuần tiếp theo, lượng vị thế mua này đã giảm gần một nửa do hoạt động thanh lý mạnh. Dù áp lực bán đầu cơ gia tăng đáng kể, giá đồng chỉ ghi nhận mức suy giảm tương đối hạn chế.

Khả năng hấp thụ lượng bán ra lớn mà không xuất hiện một đợt điều chỉnh sâu cho thấy nền tảng cung – cầu vật chất đang đóng vai trò quan trọng trong việc ổn định thị trường, đồng thời hạn chế tác động từ sự đảo chiều của dòng vốn đầu cơ.

Tồn kho đồng toàn cầu: Sự phân bổ địa lý quan trọng hơn tổng lượng dự trữ

Theo số liệu tồn kho được theo dõi trên ba sàn giao dịch lớn gồm LME, COMEX và SHFE, tổng lượng đồng dự trữ trong tuần trước giảm khoảng 6.000 tấn, xuống còn 1,047 triệu tấn.

Đáng chú ý, diễn biến tồn kho giữa các khu vực có sự phân hóa rõ rệt. Tồn kho COMEX tăng 3.800 tấn, nhưng mức tăng này bị triệt tiêu hoàn toàn bởi lượng tồn kho tại SHFE giảm 9.700 tấn, xuống còn 44.600 tấn – tiệm cận mức đáy gần ba năm là 38.700 tấn ghi nhận trong tháng trước. Trong khi đó, tồn kho tại LME gần như đi ngang.

Điểm đáng lưu ý là phần lớn lượng đồng tồn kho đang tập trung tại Mỹ. Tồn kho COMEX hiện chiếm khoảng 70% tổng lượng dự trữ được theo dõi trên các sàn giao dịch. Nếu tính thêm 175.000 tấn đồng tại các kho LME ở Mỹ, tương đương 64% tồn kho LME, tỷ trọng lượng đồng hiện diện tại Mỹ ước tính lên tới khoảng 86%.

Sự tập trung này phần lớn xuất phát từ những bất định liên quan đến chính sách thuế quan của Mỹ. Lo ngại về khả năng áp thuế nhập khẩu đã thúc đẩy các doanh nghiệp tăng cường đưa đồng vào thị trường Mỹ trước thời điểm chính sách có hiệu lực, qua đó làm thay đổi đáng kể cấu trúc phân bổ nguồn cung toàn cầu.

Hệ quả là dù tổng lượng tồn kho được thống kê vẫn ở mức tương đối cao, lượng đồng sẵn có tại các thị trường ngoài Mỹ lại trở nên hạn chế hơn. Đây là yếu tố quan trọng khiến thị trường vật chất xuất hiện những dấu hiệu căng thẳng ngày càng rõ nét.

Phí bảo hiểm vật chất và cấu trúc giá kỳ hạn phát tín hiệu thiếu hụt nguồn cung

Tình trạng khan hiếm nguồn cung tại một số khu vực đang được phản ánh trực tiếp qua mức phí bảo hiểm vật chất và chênh lệch giá giữa các kỳ hạn.

Tại châu Á, phí bảo hiểm đồng Yangshan tăng mạnh lên gần 200 USD/tấn, cho thấy nhu cầu đối với đồng tinh luyện nhập khẩu đang ở mức cao so với lượng hàng sẵn có.

Trong khi đó, chênh lệch giữa giá đồng giao ngay và hợp đồng kỳ hạn ba tháng trên sàn LME có thời điểm chuyển sang trạng thái nghịch đảo (Backwardation), vượt 200 USD/tấn trong tuần trước, trước khi thu hẹp về khoảng 150 USD/tấn.

Trạng thái này cho thấy người mua sẵn sàng trả mức giá cao hơn để sở hữu kim loại ngay lập tức thay vì chờ nhận hàng trong tương lai. Đây thường là tín hiệu phản ánh sự căng thẳng của nguồn cung vật chất trong ngắn hạn.

Thuế quan Mỹ: Biến số có thể làm thay đổi cán cân cung – cầu

Trong thời gian tới, chính sách thuế quan của Mỹ sẽ tiếp tục là một trong những biến số quan trọng đối với triển vọng thị trường đồng.

Nếu đồng tinh luyện được loại trừ khỏi phạm vi áp thuế nhập khẩu, một phần lượng hàng đang tập trung tại Mỹ có thể được khuyến khích quay trở lại thị trường quốc tế. Tuy nhiên, khả năng này còn phụ thuộc vào chênh lệch giá giữa các khu vực, chi phí vận chuyển, lưu kho và những chi phí phát sinh trong quá trình tái phân phối hàng hóa.

Trong trường hợp dòng đồng từ Mỹ quay trở lại thị trường London và Thượng Hải, áp lực thiếu hụt nguồn cung vật chất tại các khu vực này có thể được giải tỏa một phần. Khi đó, phí bảo hiểm vật chất và mức chênh lệch giá giữa các kỳ hạn có khả năng thu hẹp, qua đó làm suy yếu một trong những yếu tố hỗ trợ giá đồng hiện nay.

Triển vọng thị trường: Nền tảng cơ bản vẫn là điểm tựa quan trọng

Nhìn tổng thể, khả năng chống chịu của giá đồng trước làn sóng bán tháo kim loại không đơn thuần đến từ yếu tố tâm lý, mà được hậu thuẫn bởi những thay đổi thực chất trong cấu trúc cung – cầu toàn cầu.

Nguồn cung khai thác chưa đáp ứng kỳ vọng, tồn kho phân bổ mất cân đối giữa các khu vực, phí bảo hiểm vật chất tăng cao và nhu cầu dài hạn từ quá trình điện khí hóa, chuyển đổi năng lượng cùng hạ tầng AI tiếp tục tạo nền tảng hỗ trợ cho thị trường.

Tuy nhiên, nhà đầu tư vẫn cần theo dõi sát diễn biến chính sách thuế quan của Mỹ, tốc độ tái phân bổ tồn kho và khả năng phục hồi sản lượng tại các quốc gia khai thác chủ chốt. Đây sẽ là những yếu tố quyết định liệu tình trạng khan hiếm nguồn cung hiện tại có tiếp tục duy trì hay dần được giải tỏa.

Trong ngắn hạn, đồng vẫn có cơ sở để duy trì sức chống chịu tương đối so với các kim loại khác. Dù vậy, nền tảng cơ bản tích cực không đồng nghĩa với việc giá sẽ đi lên liên tục, đặc biệt trong bối cảnh tâm lý rủi ro toàn cầu vẫn biến động mạnh.