Giá dầu gần 112 USD rồi quay đầu giảm: Rủi ro lạm phát đã hạ nhiệt hay chỉ tạm lắng?

Giá dầu thế giới biến động mạnh trong phiên 20/10/2026 khi Brent có thời điểm tiến sát 112 USD/thùng, trước khi quay đầu giảm về dưới 109 USD. Diễn biến này cho thấy thị trường năng lượng đang phản ứng rất nhạy với căng thẳng địa chính trị và những tín hiệu ngoại giao. Tuy nhiên, giá dầu giảm trong một phiên chưa đồng nghĩa áp lực lạm phát đã kết thúc.

Giá dầu đảo chiều sau khi chạm mức cao nhất 5 tháng

Theo Reuters, trong phiên giao dịch ngày 20/10, dầu Brent có thời điểm tăng lên 111,99 USD/thùng, mức cao nhất trong khoảng 5 tháng.

Tuy nhiên, đến cuối phiên, Brent giảm 0,76 USD, tương đương 0,69%, xuống còn 108,79 USD/thùng.

Dầu WTI Mỹ kỳ hạn tháng 11 cũng giảm 1,87 USD, tương đương 1,8%, xuống 101,79 USD/thùng. Hợp đồng WTI kỳ hạn tháng 12 được giao dịch sôi động hơn đóng cửa ở mức 97,82 USD/thùng.

Diễn biến đảo chiều xuất hiện khi thị trường đánh giá khả năng nối lại các nỗ lực ngoại giao liên quan đến Iran, sau cuộc gặp giữa Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian và Tổng tham mưu trưởng quân đội Pakistan Asim Munir.

Dù vậy, những lo ngại về an toàn vận tải dầu qua khu vực Vùng Vịnh và nguy cơ gián đoạn nguồn cung vẫn chưa được giải quyết hoàn toàn.

Vì sao dầu giảm nhưng rủi ro lạm phát chưa biến mất?

Giá dầu ảnh hưởng đến lạm phát thông qua nhiều kênh, từ giá xăng dầu tiêu dùng đến chi phí vận tải, sản xuất, nguyên vật liệu và phân phối hàng hóa.

Tuy nhiên, tác động này không diễn ra đồng thời.

Giá xăng dầu có thể phản ứng tương đối nhanh với giá dầu thế giới, trong khi chi phí vận tải, giá thực phẩm và giá bán của doanh nghiệp thường có độ trễ.

Điều quan trọng không chỉ là dầu tăng lên bao nhiêu trong một phiên, mà còn là mức giá cao được duy trì trong bao lâu.

Một đợt tăng giá ngắn do thông tin địa chính trị có thể nhanh chóng đảo chiều. Ngược lại, nếu dầu duy trì ở mức cao nhiều tháng, áp lực chi phí có thể tiếp tục tích lũy trong nền kinh tế, ngay cả khi giá dầu bắt đầu giảm từ đỉnh.

IMF từng lượng hóa tác động của cú sốc năng lượng

Theo thông tin Reuters công bố ngày 19/3/2026, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) đánh giá rằng nếu giá năng lượng tăng thêm 10% và duy trì trong một năm, lạm phát toàn cầu có thể tăng khoảng 0,4 điểm phần trăm, trong khi sản lượng kinh tế toàn cầu có thể thấp hơn khoảng 0,1–0,2% so với kịch bản cơ sở.

Đây là mức tác động mang tính kịch bản đối với giá năng lượng nói chung, không phải công thức cố định cho riêng dầu Brent hay CPI của từng quốc gia.

Mức độ ảnh hưởng thực tế còn phụ thuộc vào tỷ trọng năng lượng trong nền kinh tế, khả năng điều chỉnh giá trong nước, tỷ giá và các chính sách thuế, trợ giá.

Giá năng lượng cao kéo dài có thể khiến lạm phát giảm chậm hơn dự kiến, từ đó hạn chế dư địa nới lỏng chính sách tiền tệ.

Đối với Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), một cú sốc dầu do thiếu nguồn cung còn đặt ra thách thức lớn hơn: lạm phát có thể tăng trong khi sức mua và hoạt động kinh tế suy yếu.

Nếu duy trì lãi suất cao để kiểm soát lạm phát, chi phí vay vốn có thể tiếp tục gây sức ép lên doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Ngược lại, việc giảm lãi suất quá sớm trong điều kiện áp lực giá chưa được kiểm soát có thể khiến kỳ vọng lạm phát trở nên khó ổn định.

Do đó, Fed không chỉ theo dõi giá dầu mà còn phải đánh giá liệu áp lực chi phí có lan rộng sang lạm phát cơ bản, tiền lương và giá các dịch vụ hay không.

Thị trường cần theo dõi điều gì tiếp theo?

Trong những phiên tới, có ba yếu tố quan trọng cần được quan sát.

Thứ nhất, diễn biến nguồn cung và hoạt động vận tải dầu tại Trung Đông. Nếu rủi ro gián đoạn được giải quyết, phần bù rủi ro địa chính trị trong giá dầu có thể thu hẹp.

Thứ hai, mức giá dầu bình quân trong những tuần và tháng tiếp theo. Việc Brent giảm từ gần 112 USD xuống 108,79 USD chưa đủ xác nhận một xu hướng giảm bền vững.

Thứ ba, phản ứng của lạm phát và thị trường trái phiếu. Nếu chi phí năng lượng tiếp tục duy trì cao và lan sang các nhóm hàng khác, kỳ vọng lãi suất có thể thay đổi ngay cả khi giá dầu không thiết lập đỉnh mới.

Nhìn tổng thể, sự đảo chiều của dầu trong phiên 20/10 phản ánh kỳ vọng rủi ro nguồn cung có thể dịu bớt, nhưng chưa chứng minh áp lực lạm phát toàn cầu đã được giải tỏa.

Đối với thị trường tài chính, điều đáng quan tâm không chỉ là giá dầu hôm nay tăng hay giảm, mà là liệu thế giới đang chứng kiến một cú sốc giá ngắn hạn hay bước vào giai đoạn chi phí năng lượng cao kéo dài.

Nguồn tham khảo: Reuters ngày 20/10/2026; Reuters/IMF ngày 19/3/2026.