Fed “phanh gấp” trước tháng 12: Vì sao Jerome Powell dè dặt định hướng hạ lãi suất?

Dù vừa cắt giảm lãi suất hai kỳ liên tiếp, Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Jerome Powell vẫn khẳng định “không có gì là chắc chắn” cho cuộc họp tháng 12 tới.

Phát biểu này hé lộ sự chia rẽ hiếm thấy trong nội bộ Fed giữa hai ưu tiên: hỗ trợ việc làm và kiểm soát lạm phát – đồng thời gửi đi tín hiệu rõ ràng rằng ngân hàng trung ương Mỹ đang bước vào giai đoạn cực kỳ thận trọng.

Trong cuộc họp tháng 10, Fed đã tiếp tục giảm lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm, đưa biên độ xuống 3,75%–4% – đánh dấu lần cắt giảm thứ hai liên tiếp.

Tuy nhiên, trái với kỳ vọng của giới đầu tư, ông Powell đã “dội gáo nước lạnh” khi tỏ ra không chắc chắn về khả năng hạ lãi suất thêm vào tháng 12.

Ngay lập tức, thị trường tài chính Mỹ phản ứng dữ dội:

Cụ thể, chỉ số S&P 500 giảm nhẹ 0,3 điểm, Dow Jones (DJIA) mất hơn 74 điểm, trong khi Nasdaq Composite chỉ nhờ nhóm công nghệ mà tăng gần 131 điểm vào cuối phiên.

“Thông điệp lần này của Fed rõ ràng mang hơi hướng diều hâu hơn so với kỳ vọng,”

– Stephen Juneau, chuyên gia kinh tế cấp cao tại BofA Securities, nhận định.

Theo Barclays, phản ứng mạnh mẽ của thị trường cho thấy ông Powell cố tình gửi đi tín hiệu “hãm phanh” nhằm kiềm chế sự kỳ vọng nới lỏng tiền tệ quá đà.

Dữ liệu từ CME FedWatch ghi nhận xác suất cắt giảm thêm vào tháng 12 chỉ còn 60%, so với hơn 90% trước cuộc họp.

Sự thận trọng của Fed: “Lái xe trong sương mù”

Kết quả biểu quyết của Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) với tỷ lệ 10–2 cho thấy nội bộ Fed đang chia rẽ sâu sắc – điều hiếm thấy trong vòng 6 năm trở lại đây.

Một số quan chức muốn cắt giảm lãi suất mạnh hơn, trong khi phe còn lại cho rằng nên tạm dừng để đánh giá thêm tác động.

Sự phân cực này phản ánh hai luồng quan điểm:

Tình hình trở nên phức tạp hơn khi chính phủ Mỹ vẫn đang trong tình trạng đóng cửa, khiến nhiều dữ liệu kinh tế chính thức bị gián đoạn.

Điều đó buộc Fed phải dựa vào số liệu tư nhân – vốn thiếu tính toàn diện – để đánh giá sức khỏe nền kinh tế.

“Khi bạn lái xe trong sương mù, bạn sẽ phải giảm tốc độ,”

ông Powell ví von, nhấn mạnh lý do Fed cần thận trọng hơn bao giờ hết.



Giữa hai lằn ranh: Việc làm hay lạm phát?

Dù vẫn thừa nhận rủi ro lạm phát, ông Powell đang nghiêng dần về ưu tiên việc làm.

Theo ông, đà giảm tốc của thị trường lao động không chỉ đến từ hạn chế nhập cư (yếu tố cung), mà còn từ nhu cầu tuyển dụng yếu đi (yếu tố cầu) – dấu hiệu cho thấy kinh tế Mỹ có thể đã chậm lại sâu hơn dự kiến.

Điều này cho thấy Fed sẵn sàng chấp nhận rủi ro lạm phát cao hơn một chút để bảo vệ việc làm.

Song chính sự linh hoạt này lại làm dấy lên lo ngại trong nội bộ Fed rằng ngân hàng trung ương có thể “mềm yếu” trước sức ép chính trị và rủi ro giá cả.

Hiện lạm phát cơ bản tháng 9 của Mỹ tăng 3% so với cùng kỳ năm ngoái, vẫn cao hơn đáng kể so với mục tiêu 2% của Fed.

Dù vậy, ông Powell cho rằng “lạm phát đang trên đường trở về mục tiêu.”

Áp lực chính trị: Nhà Trắng và bóng mây “độc lập” của Fed

Một nhân tố không thể bỏ qua là áp lực từ Tổng thống Donald Trump.

Ông Trump đã nhiều lần công khai chỉ trích Jerome Powell vì không cắt giảm lãi suất đủ nhanh để hỗ trợ tăng trưởng, đặc biệt trong bối cảnh nền kinh tế Mỹ chịu tác động từ thương chiến và bất ổn tài khóa.

Giới phân tích cảnh báo:

Nếu Fed tạm dừng hạ lãi suất trong tháng 12, mâu thuẫn giữa Nhà Trắng và Fed có thể bùng phát, đe dọa tính độc lập của ngân hàng trung ương – một giá trị cốt lõi của chính sách tiền tệ Mỹ.

“Từ nay đến năm 2026, khi thành phần FOMC thay đổi và ông Trump có thể bổ nhiệm người kế nhiệm Powell,

bất đồng chính sách sẽ là ‘đặc sản’ trong các cuộc họp của Fed,”

– Joe Brusuelas, chuyên gia kinh tế trưởng tại RSM US LLP, nhận định.

Thị trường toàn cầu phản ứng trái chiều

Trái với tâm lý e dè ở Phố Wall, chứng khoán châu Á – Thái Bình Dương lại mở phiên tích cực.

Chỉ số MSCI khu vực tăng 0,3%, dẫn đầu là nhóm công nghệ, sau khi Samsung Electronics công bố lợi nhuận vượt kỳ vọng.

Các hợp đồng tương lai S&P 500 cũng tăng nhẹ 0,4% khi giới đầu tư hướng sự chú ý sang cuộc gặp giữa Tổng thống Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình – nơi có thể hình thành thỏa thuận thương mại sơ bộ bao gồm:

Nới lỏng thuế quan,

Cho phép bán lại TikTok Mỹ,

Và nối lại nhập khẩu đậu tương – dấu hiệu hòa hoãn trong quan hệ thương mại Mỹ–Trung.

“Giới đầu tư đang nhìn xa hơn Fed, kỳ vọng một bước đột phá từ thỏa thuận thương mại Mỹ–Trung,”

– Charu Chanana, chiến lược gia tại Saxo Markets Singapore, nhận định.

Bên cạnh đó, làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) cũng đang củng cố tâm lý lạc quan.

Ba “ông lớn” công nghệ – Alphabet, Meta và Microsoft – chi 78 tỷ USD chi tiêu vốn trong quý III, tăng gần 90% so với cùng kỳ, phần lớn dành cho hạ tầng AI.

Trong khi một số cổ phiếu giảm (Meta -7,4%, Microsoft -4%), Nvidia vẫn lập kỷ lục mới, đưa vốn hóa vượt 5.000 tỷ USD.

Đáng chú ý, Reuters đưa tin OpenAI đang chuẩn bị IPO với định giá tiềm năng 1.000 tỷ USD – minh chứng cho sức nóng của làn sóng công nghệ toàn cầu.

Tháng 12 – “ẩn số” cuối cùng của năm

Câu hỏi lớn nhất giờ đây: Liệu Fed có tiếp tục cắt giảm lãi suất vào tháng 12/2025?

Ông Powell khẳng định mọi kịch bản vẫn được để ngỏ, nhấn mạnh rằng mọi quyết định sẽ dựa trên dữ liệu – “nếu chính phủ mở cửa trở lại”.

Sự dè dặt của Fed không chỉ ảnh hưởng đến Mỹ, mà còn tác động dây chuyền tới các ngân hàng trung ương khác như ECB và BOJ, buộc họ phải trì hoãn các quyết sách cho đến khi Washington “ra tín hiệu rõ ràng”.

Kết luận

Sau hai lần cắt giảm liên tiếp, Fed đang bước vào giai đoạn thử thách niềm tin của thị trường.

Một sai lầm nhỏ trong định hướng chính sách có thể thổi bùng lại lạm phát hoặc làm trượt đà phục hồi kinh tế Mỹ.

Trong “làn sương mù” dữ liệu và sức ép chính trị, Jerome Powell đang cố giữ tay lái thật chắc – nhưng liệu Fed có thể tiếp tục duy trì được cân bằng mong manh giữa kiềm chế giá cả và bảo vệ việc làm trong những tháng tới?

Câu trả lời sẽ định hình không chỉ nền kinh tế Mỹ, mà toàn bộ trật tự tài chính toàn cầu bước vào năm 2026.