Đang trả nợ, đừng mắc 8 sai lầm này

Thoát khỏi nợ không chỉ là tìm mọi cách để trả thật nhanh. Nếu xử lý thiếu kế hoạch, một người có thể vừa trả được khoản nợ cũ nhưng lại nhanh chóng phải vay thêm vì không còn tiền dự phòng hoặc tiếp tục chi tiêu vượt khả năng. Dưới đây là 8 sai lầm thường gặp khi đang trong quá trình xử lý nợ.

1. Trả sạch nợ nhưng để tài khoản gần như bằng 0

Có tiền trong tay và muốn tất toán nợ ngay là tâm lý dễ hiểu. Tuy nhiên, nếu dồn toàn bộ khoản tiết kiệm vào trả nợ, người vay có thể rơi vào thế bị động khi một khoản chi bất ngờ xuất hiện.

Ví dụ có 100 triệu đồng tiết kiệm và 80 triệu đồng nợ, trả hết nợ vẫn còn 20 triệu đồng làm vùng đệm. Nhưng nếu số tiền tiết kiệm vừa đủ để tất toán toàn bộ khoản vay, việc đưa tài khoản về 0 đồng có thể khiến một sự cố như mất thu nhập, xe hỏng hoặc chi phí gia đình phát sinh buộc người đó phải vay lại.

Trả nợ nhanh không đồng nghĩa với việc phải dùng hết tiền mặt. Một khoản dự phòng hợp lý vẫn rất cần thiết.

2. Chia đều tiền trả thêm cho tất cả các khoản nợ

Có nhiều khoản nợ không có nghĩa là phải chia tiền trả thêm thành những phần bằng nhau.

Giả sử một khoản vay có lãi suất 25%/năm trong khi khoản khác chỉ 8%/năm. Nếu khoản tiền dư được chia đều cho cả hai, khoản nợ có chi phí cao vẫn tiếp tục tạo ra nhiều tiền lãi.

Một chiến lược thường được sử dụng là duy trì mức thanh toán tối thiểu cho tất cả khoản nợ, sau đó ưu tiên tiền trả thêm cho khoản có lãi suất cao nhất. Khi khoản này được xử lý, dòng tiền có thể chuyển sang khoản tiếp theo.

Cách làm này đặc biệt đáng chú ý nếu đang có dư nợ thẻ tín dụng hoặc các khoản vay tiêu dùng với chi phí cao.

3. Chỉ quan tâm mỗi tháng phải trả bao nhiêu

Một khoản vay yêu cầu trả 3 triệu đồng/tháng có vẻ dễ chịu hơn khoản 5 triệu đồng/tháng. Nhưng nếu khoản đầu tiên kéo dài lâu hơn và chịu lãi suất cao, tổng số tiền cuối cùng có thể lớn hơn đáng kể.

Vì vậy, khi vay hoặc cơ cấu lại nợ, đừng chỉ nhìn vào câu hỏi “Mỗi tháng trả bao nhiêu?”

Cần nhìn thêm tổng tiền phải thanh toán từ đầu đến cuối, bao gồm cả gốc, lãi và các loại phí liên quan.

Kỳ hạn dài có thể giúp giảm áp lực dòng tiền trước mắt nhưng thường đồng nghĩa với việc phải trả lãi trong thời gian lâu hơn.

4. Vay mới chỉ để lấp khoản nợ cũ

Vay mới không phải lúc nào cũng xấu. Nếu khoản vay mới có chi phí thấp hơn và giúp sắp xếp lại dòng tiền hợp lý, đây có thể là một cách tái cơ cấu nợ.

Vấn đề bắt đầu xuất hiện khi người vay chỉ dùng khoản tiền mới để trả khoản cũ nhưng không thay đổi nguyên nhân khiến mình mắc nợ.

Chẳng hạn, một người dùng thẻ tín dụng quá khả năng rồi vay tiêu dùng để trả thẻ. Nếu sau đó tiếp tục sử dụng thẻ như trước, họ có thể đồng thời sở hữu khoản vay mới và một khoản dư nợ mới.

Khi đó, vấn đề không còn nằm ở một khoản nợ riêng lẻ mà là chi tiêu hàng tháng đang vượt quá thu nhập.

5. Thắt chặt chi tiêu đến mức không thể duy trì

Trả nợ chắc chắn cần kỷ luật, nhưng cắt giảm mọi khoản chi cũng chưa chắc là giải pháp tốt.

Nếu ép bản thân sống trong chế độ quá khắc nghiệt suốt nhiều tháng, cảm giác mệt mỏi và mất động lực có thể khiến kế hoạch tài chính đổ vỡ. Sau một thời gian quá tiết kiệm, không ít người lại chi tiêu mạnh tay để “bù lại”.

Thay vì cắt tất cả, nên chia các khoản chi thành ba nhóm: bắt buộc, có thể giảm và có thể tạm dừng.

Mục tiêu không phải sống khổ sở trong vài tháng mà là xây dựng một ngân sách đủ chặt để trả nợ nhưng vẫn có thể duy trì trong thời gian dài.

6. Thu nhập tăng là lập tức nâng cấp lối sống

Tăng lương, có thêm việc hoặc nhận thưởng là tín hiệu tích cực. Nhưng nếu toàn bộ phần thu nhập tăng thêm nhanh chóng biến thành tiền thuê nhà cao hơn, mua sắm nhiều hơn hay những khoản chi cố định mới, tình hình tài chính có thể chẳng thay đổi bao nhiêu.

Trong giai đoạn xử lý nợ, thu nhập tăng thêm là cơ hội để rút ngắn thời gian trả nợ.

Nếu vẫn giữ mức sống cũ trong một khoảng thời gian, phần tiền dư có thể được dùng để thanh toán nợ nhanh hơn hoặc xây dựng lại quỹ dự phòng.

7. Tất toán trước hạn mà không kiểm tra phí

Có tiền và muốn trả hết nợ sớm là điều tốt, nhưng trước khi chuyển một khoản tiền lớn, nên đọc lại hợp đồng.

Một số khoản vay có thể áp dụng phí trả nợ trước hạn. Ngoài ra, người vay cũng cần biết chính xác số tiền gốc còn lại, tiền lãi tính đến thời điểm tất toán và các khoản phí liên quan.

Khi có đủ con số, mới có thể so sánh được trả ngay có thực sự tiết kiệm hơn tiếp tục trả theo lịch hay không.

8. Hết nợ nhưng quay lại cách quản lý tiền cũ

Đây có lẽ là sai lầm dễ khiến mọi công sức trước đó trở nên vô ích.

Một người có thể mất vài năm để trả hết nợ, nhưng nếu sau đó vẫn không có quỹ dự phòng, tiếp tục chi tiêu vượt thu nhập và thường xuyên dùng tín dụng cho những khoản không cần thiết, vòng xoáy nợ hoàn toàn có thể quay lại.

Vì vậy, trả nợ nên đi cùng với việc thay đổi cách quản lý tiền.

Khi một khoản vay được thanh toán xong, số tiền từng dành cho khoản trả nợ đó có thể tiếp tục được duy trì nhưng chuyển sang quỹ dự phòng, tiết kiệm hoặc các mục tiêu tài chính dài hạn.

Cuối cùng, mục tiêu không chỉ là nhìn thấy số dư nợ về 0. Quan trọng hơn là xây dựng được một dòng tiền đủ khỏe để khi có chuyện bất ngờ xảy ra, mình không phải lập tức đi vay.