MỚI

Tính thuế TNCN 2026

#Chuyên gia

24HMONEY đã kiểm duyệt

Biến động đồng thời của hàng hóa công nghiệp: Khi giá dầu, đồng và kim loại cùng chung nhịp!

Thị trường hàng hóa toàn cầu ngày càng thể hiện một đặc điểm nổi bật: giá các mặt hàng công nghiệp như dầu, đồng, nhôm, quặng sắt có xu hướng biến động cùng chiều thay vì tách rời.

Hiện tượng này – được gọi là biến động đồng thời (synchronization) – phản ánh sự chi phối ngày càng lớn của các yếu tố toàn cầu, từ chính sách tiền tệ, dòng vốn tài chính đến nhu cầu sản xuất của các nền kinh tế lớn.

1. XU HƯỚNG TOÀN CẦU: TỪ PHÂN MẢNH ĐẾN ĐỒNG BỘ

- Theo báo cáo Commodity Markets Outlook (World Bank, tháng 4/2025), kể từ giữa thập niên 1990, “global factor” đã giải thích khoảng 30–40% biến động giá của hàng hóa công nghiệp, gấp đôi so với giai đoạn trước. Trong khi trước đây giá dầu hay kim loại thường biến động theo đặc thù cung – cầu riêng lẻ, thì nay lại phản ứng mạnh mẽ với cùng một nhịp sóng toàn cầu.

Hình: Tỷ trọng biến động giá hàng hóa do yếu tố toàn cầu (global factor) đóng góp, phân theo nhóm hàng (năng lượng, kim loại, phân bón, nông nghiệp); so sánh giai đoạn 1970–2021 và 1996–2021. Nguồn: World Bank.

- Điều này có nghĩa: một cú sốc về lãi suất của Fed, sự suy yếu của USD, hay tín hiệu phục hồi từ Trung Quốc… đều có khả năng kéo theo đà tăng hoặc giảm đồng loạt của rổ hàng hóa công nghiệp.

2. NGUYÊN NHÂN CỦA SỰ ĐỒNG BỘ HÓA

Suy thoái kinh tế, lạm phát, hoặc thay đổi chính sách tiền tệ hiện nay tác động đến nhiều ngành cùng lúc. Giá dầu, đồng, nhôm không còn “đi riêng” mà phản ứng như một khối.

Từ đầu những năm 2000, sự xuất hiện của quỹ ETF, quỹ phòng hộ và dòng vốn tài chính đã khiến hàng hóa trở thành một loại tài sản đầu tư. Nhà đầu tư thường giao dịch cả rổ hàng hóa, dẫn đến hiện tượng tăng giảm đồng pha.

Khi kinh tế thế giới mở rộng, nhu cầu năng lượng và nguyên liệu công nghiệp tăng đồng loạt; khi tăng trưởng chững lại, giá rổ hàng hóa cùng suy yếu.

World Bank cho biết, kể từ 1996, cú sốc cầu toàn cầu chiếm tới 50% biến động giá hàng hóa, trong khi cú sốc cung chỉ chiếm 20%.

3. MINH CHỨNG HIỆN TẠI (2025)

Trong 8 tháng đầu năm 2025, hiện tượng đồng bộ giá được thể hiện rõ:

Hình: Dự báo của World Bank cho thấy chỉ số giá hàng hóa toàn cầu sẽ giảm 12% trong năm 2025 và 5% trong năm 2026, xuống mức thấp nhất 6 năm. (Nguồn: World Bank / Econovisuals).

4. Ý NGHĨA VÀ HÀM Ý CHÍNH SÁCH

KẾT LUẬN

Hiện tượng biến động đồng thời của hàng hóa công nghiệp là một thay đổi mang tính cấu trúc trong thị trường toàn cầu. Từ chỗ phản ánh cung – cầu riêng biệt, nay giá dầu, đồng, nhôm và các hàng hóa khác ngày càng vận động cùng nhịp theo các cú sốc toàn cầu và dòng vốn tài chính.

Điều này biến hàng hóa công nghiệp trở thành tài sản chiến lược, không chỉ trong sản xuất mà còn trong quản trị danh mục đầu tư và chính sách kinh tế vĩ mô. Năm 2025, khi USD suy yếu và các ngân hàng trung ương chuẩn bị chu kỳ nới lỏng, hiện tượng đồng bộ giá càng trở nên rõ nét, củng cố vai trò của hàng hóa trong hệ thống tài chính toàn cầu.