Báo cáo WASDE 12/2025 hé lộ điều gì cho chu kỳ giá nông sản 2026?

Báo cáo WASDE tháng 12/2025 của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA) tiếp tục củng cố một thực tế quan trọng: phần lớn thị trường nông sản toàn cầu trong niên vụ 2025/26 đang vận động trong trạng thái dư cung, trong khi ngô vẫn là điểm sáng hiếm hoi khi nhu cầu thực duy trì ở mức cao. Những điều chỉnh trong kỳ báo cáo này không lớn về mặt con số, nhưng đủ để định hình xu hướng trung hạn cho nhiều nhóm hàng hóa chủ chốt.

Lúa mì: Dư cung được “chốt cứng” bằng những con số kỷ lục

Cân đối lúa mì của Mỹ gần như không thay đổi, giá duy trì quanh ngưỡng 5,00 USD/bushel. Tuy nhiên, ở quy mô toàn cầu, bức tranh lại rộng mở theo hướng nguồn cung tiếp tục phình to. Sản lượng của hàng loạt quốc gia xuất khẩu lớn được điều chỉnh tăng, trong đó Canada đạt mức kỷ lục 40 triệu tấn, Argentina cũng xác lập đỉnh mới 24 triệu tấn, EU, Úc và Nga đều được nâng dự báo.

Tiêu thụ và thương mại thế giới có cải thiện, song mức tăng không đủ để hấp thụ lượng cung mới. Tồn kho cuối kỳ vì vậy tiếp tục nới rộng. Điều này cho thấy thị trường lúa mì đang bước vào trạng thái dư cung mang tính cấu trúc, khiến dư địa tăng giá trong năm 2026 bị thu hẹp rõ rệt.

Ngô: Điểm sáng của toàn bộ báo cáo

Khác với phần còn lại của nhóm ngũ cốc, ngô Mỹ ghi nhận điều chỉnh tích cực khi xuất khẩu tăng mạnh lên mức 3,2 tỷ giạ. Tồn kho cuối kỳ giảm tương ứng, trong khi giá vẫn được giữ ổn định quanh 4,00 USD/bushel. Số liệu giao hàng trong quý đầu niên vụ cho thấy nhu cầu thực từ thị trường quốc tế đang ở mức rất cao.

Ở bình diện toàn cầu, sản lượng ngô bị cắt giảm tại Ukraine và Canada do điều kiện thời tiết bất lợi trong mùa thu hoạch, khiến tồn kho thế giới suy giảm. Trong bối cảnh phần lớn nông sản đều dư cung, ngô nổi lên như một mặt hàng hiếm hoi có nền tảng cung – cầu tương đối cân bằng, thậm chí nghiêng nhẹ về phía cầu.

Gạo: Áp lực từ tồn kho của Ấn Độ chưa hề giảm

Thị trường gạo tiếp tục chịu sức ép từ nguồn cung toàn cầu dồi dào. Tồn kho thế giới tăng mạnh, chủ yếu do Ấn Độ điều chỉnh tăng tồn đầu kỳ. Trong khi đó, tiêu thụ chỉ tăng rất chậm. Tại Mỹ, giá gạo tiếp tục bị hạ dự báo, phản ánh sự suy yếu của cả cầu nội địa lẫn xuất khẩu.

Việc Ấn Độ duy trì lượng tồn kho lớn tạo ra một “vùng đệm cung” rất dày cho thị trường thế giới, khiến khả năng hình thành một chu kỳ tăng giá bền vững trong năm 2026 là không cao, trừ khi xuất hiện cú sốc lớn từ thời tiết hoặc chính sách thương mại.

Đậu tương và nhóm hạt có dầu: Tồn kho tiếp tục phình to

Sản lượng cải dầu toàn cầu được điều chỉnh tăng mạnh, đặc biệt tại Canada và Australia. Với đậu tương, USDA nâng nhẹ dự báo sản lượng nhưng đồng thời cắt giảm xuất khẩu, khiến tồn kho cuối kỳ tiếp tục gia tăng. Hoạt động ép dầu có cải thiện, song chưa đủ để tạo ra sự thắt chặt về cung.

Diễn biến này cho thấy nhóm hạt có dầu vẫn đang ở trạng thái cung vượt cầu nhẹ. Trong môi trường lãi suất cao và tăng trưởng tiêu dùng còn thận trọng, khả năng xuất hiện sóng tăng lớn của đậu tương và dầu thực vật trong trung hạn vẫn khá hạn chế.

Đường: Nhu cầu yếu là vấn đề cốt lõi

Tại Mỹ, nhập khẩu đường tiếp tục bị điều chỉnh giảm, đặc biệt là nhóm đường hữu cơ do ảnh hưởng từ thuế quan. Tuy nhiên, yếu tố quan trọng hơn nằm ở phía cầu: nhu cầu tiêu thụ được đánh giá là vẫn suy yếu và chưa có dấu hiệu phục hồi rõ ràng trong suốt niên vụ 2025/26. Mexico tăng sản lượng nhưng vẫn thấp hơn kỳ vọng do thiệt hại từ mưa lũ.

Thị trường đường vì vậy tiếp tục chịu tác động đan xen giữa cung không thiếu và cầu yếu, khiến xu hướng giá mang tính giằng co nhiều hơn là hình thành một chu kỳ rõ ràng.

Chăn nuôi và sữa: Áp lực giá nhìn rõ cho năm 2026

Sản lượng thịt bò và gia cầm được điều chỉnh tăng, trong khi thịt heo giảm nhẹ. Dự báo giá sữa tiếp tục hạ trong năm 2026 cho thấy áp lực dư cung trong ngành vẫn còn. Những yếu tố như dịch bệnh, chính sách thương mại hay chi phí thức ăn chăn nuôi có thể tạo biến động ngắn hạn, nhưng xu hướng dài hơn vẫn là mặt bằng giá khó tăng mạnh.

Bông: Một trong những thị trường yếu nhất hiện nay

Tiêu thụ bông tại Mỹ xuống mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ, tồn kho toàn cầu duy trì ở tỷ lệ rất cao so với nhu cầu. Giá bông vì vậy tiếp tục bị điều chỉnh giảm. Trong bối cảnh ngành dệt may phục hồi chậm, triển vọng trung hạn của bông vẫn kém tích cực.

Nhận định tổng hợp

Báo cáo WASDE tháng 12/2025 không tạo ra cú sốc lớn về mặt số liệu, nhưng lại củng cố rất rõ xu hướng chủ đạo của thị trường nông sản toàn cầu: dư cung vẫn là câu chuyện trung tâm, và điều này sẽ tiếp tục kìm hãm mặt bằng giá trong năm 2026. Trong bức tranh đó, ngô là ngoại lệ đáng chú ý khi nhu cầu thực vẫn đủ mạnh để hấp thụ nguồn cung.

Từ góc độ chiến lược, giai đoạn tới phù hợp với:

Giao dịch ngắn hạn theo biến động thời tiết và thông tin xuất khẩu.

Tránh nắm giữ dài hạn các mặt hàng có tồn kho structurally cao như lúa mì, gạo, bông.

Ưu tiên theo dõi ngô và các mặt hàng gắn với nhu cầu thức ăn chăn nuôi.