#Hàng hóa

24HMONEY đã kiểm duyệt

Áp lực lạm phát và "mệnh lệnh" giảm thuế xăng dầu của Bộ Tài chính

Trước những rung chấn khó lường từ địa chính trị thế giới, Bộ Tài chính vừa chính thức đề xuất dự thảo giảm thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu đến hết tháng 6/2026. Đây được xem là động thái "phản ứng nhanh" nhằm hạ nhiệt giá bán lẻ, giảm áp lực lên CPI và tạo dư địa để nền kinh tế trụ vững trước cơn bão giá năng lượng đang càn quét toàn cầu.

Trước sức ép từ biến động năng lượng toàn cầu, cơ quan quản lý đang tính đến phương án điều chỉnh thuế nhằm tạo “van giảm áp” cho thị trường xăng dầu trong nước. Trọng tâm là dự thảo Nghị quyết về mức thuế bảo vệ môi trường đối với xăng, dầu, với mục tiêu vừa ổn định giá, vừa hỗ trợ kiểm soát lạm phát.

Theo đề xuất, mức thuế bảo vệ môi trường đối với xăng, nhiên liệu bay và dầu diesel sẽ được điều chỉnh giảm trong thời gian áp dụng đến hết ngày 30/6/2026. Trong trường hợp cần thiết, Chính phủ có thể được trao quyền chủ động gia hạn thời gian áp dụng để đảm bảo ổn định kinh tế – xã hội.

Trong giai đoạn nghị quyết có hiệu lực, các mặt hàng xăng, nhiên liệu bay và dầu diesel sẽ không áp dụng mức thuế theo quy định trước đó, trước khi quay lại khung thuế cũ từ nửa cuối năm. Cách thiết kế này cho thấy chính sách được xây dựng theo hướng linh hoạt, có thể “co giãn” theo diễn biến thị trường.

Về tác động trực tiếp, thuế giảm sẽ kéo theo giá bán lẻ đi xuống. Cụ thể, với xăng (trừ etanol), mức giảm thuế 1.000 đồng/lít có thể giúp giá bán lẻ giảm tương ứng khoảng 1.080 đồng/lít sau khi tính cả thuế giá trị gia tăng. Đối với nhiên liệu bay và dầu diesel, mức giảm 500 đồng/lít có thể kéo giá giảm khoảng 540 đồng/lít.

Tuy nhiên, dư địa giảm giá không hoàn toàn nằm trong tay chính sách. Giá xăng dầu trong nước vẫn phụ thuộc chủ yếu vào giá thành phẩm thế giới, do đó mức giảm thực tế sẽ biến động theo thị trường quốc tế.

Ở góc độ vĩ mô, việc điều chỉnh thuế được kỳ vọng góp phần làm dịu áp lực lạm phát. Tính toán cho thấy, tác động của biến động giá năng lượng có thể khiến CPI tăng, nhưng mức tăng sẽ thấp hơn so với kịch bản giữ nguyên thuế. Đây được xem là một giải pháp “giảm sốc” thay vì triệt tiêu hoàn toàn áp lực giá.

Cụ thể, chỉ số giá tiêu dùng bình quân năm 2026 dự kiến tăng ở mức thấp hơn so với trường hợp không điều chỉnh thuế, qua đó tạo dư địa cho mục tiêu kiểm soát lạm phát. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh nền kinh tế vẫn cần duy trì ổn định để hỗ trợ tăng trưởng.

Xét tổng thể, việc giảm thuế bảo vệ môi trường không chỉ là động thái kỹ thuật, mà còn là công cụ điều tiết vĩ mô nhằm cân bằng giữa ổn định giá cả và mục tiêu phát triển. Chính sách này vừa đảm bảo nằm trong khung pháp lý hiện hành, vừa mở ra không gian linh hoạt để ứng phó với biến động bên ngoài.

Dù vậy, hiệu quả cuối cùng vẫn phụ thuộc vào diễn biến của thị trường năng lượng thế giới. Nếu giá dầu tiếp tục leo thang, tác động giảm giá trong nước có thể bị thu hẹp. Ngược lại, nếu xu hướng hạ nhiệt được duy trì, chính sách thuế sẽ trở thành lực đẩy rõ rệt giúp giá xăng dầu giảm sâu hơn.

Trong bối cảnh đó, đề xuất điều chỉnh thuế đang đóng vai trò như một “đòn bẩy mềm”, giúp thị trường có thêm dư địa thích ứng, đồng thời giảm bớt áp lực chi phí cho doanh nghiệp và người tiêu dùng.