Xung đột Mỹ - Iran nóng trở lại

Xung đột giữa Mỹ và Iran đang bước sang giai đoạn leo thang mới khi Washington gia tăng các đợt không kích và siết phong tỏa hàng hải, trong khi Tehran phát tín hiệu đáp trả trên nhiều mặt trận. Diễn biến này làm gia tăng lo ngại về nguồn cung năng lượng và tác động lan tỏa tới thị trường tài chính toàn cầu.

Eo biển Hormuz tiếp tục trở thành tâm điểm của cuộc đối đầu, kéo theo rủi ro đối với chuỗi cung ứng dầu khí, vận tải biển và triển vọng lạm phát toàn cầu nếu căng thẳng kéo dài.

Kể từ giữa tháng 7, Mỹ đã tiến hành loạt không kích quy mô lớn vào Iran, nhắm vào radar ven biển, bệ phóng tên lửa chống hạm và các mục tiêu quân sự khác. Ngày đầu tiên, Mỹ đánh trúng khoảng 140 mục tiêu. Các cuộc tấn công này diễn ra sau khoảng 90 ngày ngừng bắn hồi tháng 4, đánh dấu bước sang giai đoạn hai của chiến dịch với trọng tâm mới. Iran đã đáp trả bằng cách tấn công tàu chở dầu và khí tự nhiên hóa lỏng ở eo biển Hormuz, khiến ít nhất một thủy thủ thiệt mạng.

Mục tiêu và chiến lược phía Mỹ

Mục tiêu chính của Washington là buộc Iran đảm bảo tự do hàng hải qua eo biển Hormuz và kéo Tehran trở lại bàn đàm phán. Tổng thống Trump đã công khai xem xét các kịch bản quân sự mạnh hơn, bao gồm khả năng chiếm đảo Kharg - trung tâm xuất khẩu dầu mỏ then chốt của Iran. Mỹ hiện duy trì sự hiện diện quân sự áp đảo với hơn 50.000 quân lính, 20 tàu chiến và hàng trăm máy bay tại khu vực.

Rủi ro bất đối xứng của Iran

Iran nắm lợi thế bất đối xứng: không cần đánh chìm tất cả tàu thuyền mà chỉ cần gây đủ thiệt hại để khiến các công ty vận tải khiếp sợ. Thực tế tuần này cho thấy, tên lửa Iran đã bắn trúng hai tàu chở dầu thô ở nam eo biển. Thách thức cho Washington nằm ở việc liệu sự kiên trì của lãnh đạo cứng rắn Iran có thể cầm cự lâu hơn áp lực từ chi phí kinh tế tăng giá dầu mà ông Trump đang phải đối mặt hay không.

Tác động tiềm năng lên thị trường toàn cầu

Tình hình có nguy cơ đẩy giá dầu và khí đốt tăng vọt, đặc biệt nếu chiến sự mở rộng sang các cơ sở hạ tầng năng lượng tại Vùng Vịnh. Điều này sẽ ảnh hưởng đến chi phí vận tải hàng hóa toàn cầu và áp lực lạm phát. Ngoài ra, các chuỗi cung ứng quốc tế có thể bị gián đoạn do các tàu thương mại e ngại lưu thông qua eo biển Hormuz, một trong những tuyến đường biển quan trọng nhất thế giới.