Xăng dầu hưởng thuế 0%: "Lá chắn" tài chính trước áp lực Trung Đông

Quyết sách này dự kiến làm giảm thu ngân sách hơn 1.000 tỷ đồng nhưng được kỳ vọng là "phao cứu sinh" giúp doanh nghiệp chủ động nguồn cung trong giai đoạn cao điểm.

Theo Nghị định 72/2026 ban hành ngày 9/3, thuế nhập khẩu ưu đãi (MFN) với nhiều mặt hàng xăng dầu và nguyên liệu đầu vào được điều chỉnh giảm mạnh, từ 2–10% xuống 0%.

Cụ thể, thuế đối với xăng động cơ không pha chì cùng các nguyên liệu pha chế xăng như naphtha và reformate giảm từ 10% xuống 0%.

Một số loại nhiên liệu quan trọng khác cũng được áp dụng mức thuế 0%, gồm dầu diesel, dầu nhiên liệu, nhiên liệu máy bay và kerosine, trước đó chịu mức thuế 7%.

Ngoài ra, nhiều nguyên liệu hóa dầu phục vụ sản xuất cũng được điều chỉnh tương tự. Trong đó, xylen, condensate, p-xylen giảm từ 3% xuống 0%, còn hydrocarbon mạch vòng giảm từ 2% xuống 0%.

Chính sách áp dụng cho các nước thuộc Tổ chức Thương mại Thế giới theo cơ chế thuế suất tối huệ quốc (MFN).

Áp dụng tạm thời để bình ổn thị trường

Theo quy định, mức thuế 0% có hiệu lực ngay từ ngày 9/3 và kéo dài đến hết ngày 30/4/2026. Sau thời điểm này, thuế nhập khẩu sẽ trở lại mức cũ nếu không có quyết định điều chỉnh mới.

Trong trường hợp cần thiết để đảm bảo ổn định thị trường xăng dầu và hỗ trợ nền kinh tế, cơ quan quản lý có thể đề xuất gia hạn thời gian áp dụng chính sách.

Theo tính toán của Bộ Tài chính dựa trên kim ngạch nhập khẩu năm 2025, việc giảm thuế này dự kiến khiến ngân sách giảm thu khoảng 1.024 tỷ đồng.

Tuy vậy, mục tiêu chính của chính sách là tăng nguồn cung và hạn chế áp lực tăng giá xăng dầu, đặc biệt trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang biến động mạnh do căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông.

Nguồn nhập khẩu xăng dầu của Việt Nam

Theo số liệu thống kê hải quan, năm 2025 Việt Nam nhập khẩu khoảng 9,9 triệu tấn xăng dầu thành phẩm, với tổng kim ngạch hơn 6,8 tỷ USD.

Trong cơ cấu nhập khẩu, dầu diesel chiếm tỷ trọng lớn nhất, đạt khoảng 3,3 tỷ USD. Tiếp theo là xăng với khoảng 1,6 tỷ USD, nhiên liệu bay khoảng 1,5 tỷ USD và dầu mazut khoảng 0,4 tỷ USD.

Các thị trường cung cấp xăng dầu chủ yếu cho Việt Nam hiện nay gồm Hàn Quốc, Singapore, Trung Quốc và Malaysia.

Song song với việc điều chỉnh thuế, Việt Nam cũng chủ động tìm kiếm thêm nguồn cung năng lượng từ các đối tác quốc tế nhằm bảo đảm nguồn cung trước mắt và ổn định tâm lý thị trường.

Tăng cường hợp tác năng lượng

Lãnh đạo Chính phủ Việt Nam gần đây đã trao đổi với lãnh đạo Kuwait về việc tăng cường hợp tác năng lượng. Phía Kuwait cho biết sẽ phối hợp với các đối tác liên quan để xem xét tiếp tục cung ứng dầu thô cho Việt Nam trong thời gian tới.

Ngoài ra, Việt Nam cũng đã huy động được khoảng 4 triệu thùng dầu từ các đối tác quốc tế nhằm đảm bảo nguồn cung ngắn hạn, góp phần ổn định thị trường và đời sống người dân.