#Hàng hóa

24HMONEY đã kiểm duyệt

Việt Nam vẫn kiểm soát tốt cuộc chơi xăng dầu?

Eo biển Hormuz bị phong tỏa đẩy giá dầu phá đỉnh 100 USD/thùng, buộc thế giới phải xả kho dự trữ khẩn cấp. Trong "vòng xoáy" đó, Việt Nam vẫn trụ vững nhờ chiến lược điều hành linh hoạt và lộ trình năng lượng thay thế kịp thời.

Gián đoạn tại eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển năng lượng trọng yếu của thế giới – đang tạo ra một “nút thắt” lớn, đẩy thị trường dầu khí vào trạng thái biến động mạnh. Khi dòng chảy năng lượng bị siết lại, không chỉ giá nhiên liệu tăng vọt mà toàn bộ nền kinh tế toàn cầu cũng chịu tác động dây chuyền.

Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế, khu vực này chiếm khoảng 20% nguồn cung dầu và khí toàn cầu. Sự gián đoạn đã ảnh hưởng trực tiếp tới khoảng 11 triệu thùng dầu mỗi ngày cùng 140 tỷ m³ khí đốt, đẩy giá dầu vượt mốc 100 USD/thùng và kéo mặt bằng giá năng lượng tăng cao trên diện rộng.

Cú sốc không dừng ở thị trường nhiên liệu mà lan sang lạm phát, chi phí nhập khẩu và tăng trưởng kinh tế. Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu chưa hoàn toàn phục hồi, biến động năng lượng đang gia tăng áp lực lên sản xuất, thương mại và đời sống, với mức độ được đánh giá vượt xa các cuộc khủng hoảng dầu mỏ trước đây.

Để giảm áp lực, các quốc gia buộc phải phản ứng nhanh. IEA đã phối hợp giải phóng khoảng 400 triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược – mức can thiệp lớn chưa từng có. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp tạm thời, trong khi bài toán cốt lõi vẫn nằm ở việc khơi thông lại dòng chảy qua Hormuz.

Trên thực tế, nhiều nhà máy lọc dầu tại châu Á đã phải giảm công suất vì thiếu nguồn cung, trong khi giá khí đốt tại châu Âu tăng mạnh, kéo chi phí sản xuất và sinh hoạt leo thang. Để kiểm soát tình hình, các nước châu Âu kết hợp điều tiết giá với chính sách thuế và hỗ trợ tài khóa, đồng thời hạn chế tần suất điều chỉnh để ổn định tâm lý thị trường. Tại châu Á, các biện pháp tiết giảm tiêu thụ, tăng dự trữ, thậm chí áp trần giá hoặc hạn mức mua cũng được triển khai.

Trong bối cảnh đó, Việt Nam – với vị thế nhập khẩu ròng xăng dầu – chịu tác động trực tiếp từ biến động giá quốc tế. Tuy nhiên, cơ quan quản lý cho biết việc điều hành đã được triển khai sớm và đồng bộ, qua đó giữ ổn định nguồn cung và tránh đứt gãy trên diện rộng.

Hệ thống phân phối được yêu cầu duy trì thông suốt, trong khi cơ chế chính sách tiếp tục được điều chỉnh để tạo điều kiện đa dạng hóa nguồn nhập khẩu. Công tác điều hành giá được thực hiện linh hoạt, bám sát diễn biến thế giới, kết hợp giữa quỹ bình ổn và công cụ thuế phí nhằm hạn chế biến động mạnh, qua đó góp phần kiểm soát lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô.

Song song, các giải pháp tăng dự trữ và bảo đảm lưu thông cũng được đẩy mạnh. Việc thúc đẩy triển khai xăng sinh học E10 được xem là bước đi nhằm giảm phụ thuộc vào xăng khoáng, đồng thời đa dạng hóa nguồn cung năng lượng.

So với khu vực, giá xăng dầu trong nước vẫn duy trì ở mức thấp hơn nhiều quốc gia lân cận, dù không áp dụng các biện pháp hành chính cứng như hạn mức mua hay áp trần diện rộng. Điều này cho thấy hiệu quả của cách điều hành linh hoạt, kết hợp giữa công cụ thị trường và các giải pháp bình ổn.

Diễn biến hiện tại cũng cho thấy những nền kinh tế phụ thuộc vào năng lượng nhập khẩu luôn dễ tổn thương trước các cú sốc địa chính trị. Trong ngắn hạn, ưu tiên vẫn là giữ nguồn cung và ổn định thị trường. Về dài hạn, bài toán đặt ra là tăng dự trữ chiến lược, nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng, thúc đẩy năng lượng tái tạo và mở rộng hợp tác quốc tế để giảm thiểu rủi ro từ các “điểm nghẽn” như Hormuz.