Vàng thế giới sốt nóng, vì sao người Việt quay lưng suốt 6 quý liền?

Trong bối cảnh nhà đầu tư toàn cầu và các ngân hàng trung ương ồ ạt gia tăng tích trữ vàng, nhu cầu mua vàng tại Việt Nam lại đi ngược xu hướng khi giảm liên tiếp suốt 6 quý. Theo Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), nguyên nhân không nằm ở việc người dân “chán” vàng, mà chủ yếu đến từ sự khan hiếm nguồn cung vàng miếng trong nước.

Trao đổi với báo chí ngày 2/2, ông Shaokai Fan, Giám đốc khu vực châu Á – Thái Bình Dương (không gồm Trung Quốc) của WGC, cho biết năm 2025 chứng kiến làn sóng tăng mua vàng trên phạm vi toàn cầu. Kim loại quý tiếp tục khẳng định vai trò tài sản trú ẩn an toàn, hưởng lợi từ môi trường kinh tế nhiều bất ổn, đồng thời được nhà đầu tư lựa chọn để đa dạng hóa danh mục.

Theo dữ liệu của WGC, các ngân hàng trung ương đã mua ròng 863 tấn vàng trong năm 2025, duy trì mức cao trong nhiều năm liên tiếp. Nhu cầu vàng thỏi và vàng xu tăng 16%, lên mức cao nhất trong vòng 12 năm. Riêng các quỹ ETF vàng ghi nhận lượng mua ròng lên tới 801 tấn.

Tổng nhu cầu vàng vật chất toàn cầu, chủ yếu là vàng miếng và vàng xu, đạt 1.374 tấn, tương đương khoảng 154 tỷ USD, trong đó Ấn Độ và Trung Quốc chiếm tới một nửa.

Việt Nam là “ngoại lệ” của khu vực

Trong khi hoạt động mua vàng sôi động tại hầu hết các quốc gia Đông Nam Á, Việt Nam lại trở thành trường hợp ngoại lệ. WGC cho biết nhu cầu đầu tư vàng tại Việt Nam trong quý IV/2025 chỉ đạt 7 tấn, giảm 15% so với cùng kỳ năm trước. Đây là quý thứ 6 liên tiếp nhu cầu vàng đi xuống, đưa mức tiêu thụ về thấp nhất kể từ cuối năm 2021.

Theo ông Shaokai Fan, điểm khác biệt của thị trường vàng Việt Nam nằm ở nguồn cung vàng miếng SJC hạn chế.

“Việc vàng miếng SJC khan hiếm đã tạo áp lực lớn lên thị trường. Chênh lệch cao giữa giá vàng trong nước và thế giới khiến nhiều nhà đầu tư dè dặt, làm nhu cầu vàng miếng suy giảm”, ông nhận định.

Trong bối cảnh đó, một bộ phận nhà đầu tư trong nước đã chuyển sang vàng nhẫn trơn 24K như một giải pháp thay thế, nhằm giảm thiểu chi phí chênh lệch so với giá quốc tế.

Vàng trang sức vẫn giữ vai trò quan trọng

Dù nhu cầu vàng đầu tư suy yếu, chuyên gia WGC cho rằng Việt Nam vẫn có điểm tương đồng với xu hướng chung của thế giới ở phân khúc vàng trang sức. Đây tiếp tục là mảng giữ vai trò quan trọng trong cơ cấu tiêu thụ vàng, tương tự nhiều quốc gia khác.

Ngoài ra, ông Shaokai Fan cũng nhấn mạnh thị trường vàng toàn cầu đang ngày càng đa dạng hóa các hình thức đầu tư. Bên cạnh vàng vật chất, nhà đầu tư có thêm nhiều lựa chọn như ETF vàng, chứng chỉ vàng hay các sản phẩm tài chính gắn với giá vàng.

“Mỗi hình thức đều có ưu và nhược điểm riêng, phù hợp với mục tiêu và mức độ chấp nhận rủi ro khác nhau. Việc đa dạng hóa giúp giảm áp lực dồn nhu cầu vào vàng vật chất”, ông cho biết.

Theo WGC, mở rộng các sản phẩm đầu tư vàng không làm thay đổi vai trò trú ẩn an toàn của kim loại quý này. Trong những giai đoạn bất ổn kinh tế và địa chính trị, giá vàng vẫn phản ứng mạnh, cho thấy bản chất cốt lõi của vàng không phụ thuộc vào hình thức đầu tư.