Thủy điện hạ nhiệt, cổ phiếu nào sẽ dẫn sóng nhóm năng lượng cuối 2025?

Khi yếu tố thủy văn không còn giữ vai trò “thiên thời” bền vững, thị trường điện đang bước vào một chu kỳ tái cấu trúc kỳ vọng, nơi tâm điểm dịch chuyển dứt khoát từ thủy điện sang các doanh nghiệp nhiệt điện, điện khí LNG và nhóm xây lắp – tư vấn điện lực, những mắt xích được xem là động lực mới của toàn ngành.

Thủy điện “hạ nhiệt”, cổ phiếu năng lượng bước vào giai đoạn tái cấu trúc

Tại chương trình “Café Cùng Chứng 2/7: Duy trì xu hướng tích cực” do CTCP Chứng khoán SSI tổ chức, ông Hồ Hữu Tuấn Hiếu – chuyên gia chiến lược đầu tư tại SSI Research – nhận định rằng thủy điện đã không còn giữ vai trò dẫn dắt như giai đoạn trước. Tâm điểm thị trường điện nửa cuối 2025 đang dịch chuyển sang nhóm nhiệt điện, điện khí LNG và nhóm doanh nghiệp xây lắp – tư vấn điện lực, trong bối cảnh ngành điện từng bước tái cấu trúc theo các định hướng quy hoạch mới.

Dữ liệu 6 tháng đầu năm cho thấy GDP Việt Nam tăng trưởng 7,3%, song tiêu thụ điện chỉ tăng khoảng 3,5% – thấp hơn nhiều so với mức đàn hồi điện thông thường. Nguyên nhân chủ yếu do thời tiết mát hơn trung bình, khiến nhu cầu điện sinh hoạt không tăng đột biến. Ông Hiếu nhận định: “Sự chênh lệch này khiến nhu cầu huy động nhiệt điện sụt giảm, đồng thời làm lu mờ vai trò của thủy điện – vốn từng là ngôi sao sáng trong danh mục năng lượng.”

Dù sản lượng thủy điện tăng nhờ điều kiện thủy văn thuận lợi, biên lợi nhuận vẫn bị co hẹp khi giá điện trên thị trường hạ nhiệt và EVN giảm mua điện từ các nguồn chi phí cao. Ông Hiếu cảnh báo xu hướng này có thể kéo dài khi hiện tượng La Nina suy yếu về cuối năm, gây áp lực kép lên lợi nhuận của các doanh nghiệp thủy điện.

Nhiệt điện và điện tái tạo: Trở lại từ nền thấp

Trong nhóm cổ phiếu điện, ông Hiếu đặc biệt nhấn mạnh NT2 (Điện lực Dầu khí Nhơn Trạch 2) và HDG (Tập đoàn Hà Đô) như hai trường hợp đáng theo dõi. NT2 đã vượt qua giai đoạn khan hiếm khí đầu vào, đảm bảo nguồn cung ổn định trở lại trong năm 2025. Bên cạnh đó, công ty có thể ghi nhận lợi nhuận bất thường nhờ hoàn nhập lỗ tỷ giá và khoản thanh toán chi phí môi trường từ EVN.

Đối với Hà Đô, dù từng phải trích lập lớn cho dự án điện gió Hồng Phong B, doanh nghiệp đang dần phục hồi. Ngoài hai nhà máy điện – Hồng Phong 4 và SP Infra 1 – đã vận hành ổn định, HDG còn ghi nhận tiến triển tích cực trong mảng bất động sản khi mở bán The Charm Villas và khu đô thị Bắc An Khánh với mức giá cao vượt kỳ vọng, có thể tạo ra đột biến lợi nhuận trong năm nay.

Cả NT2 và HDG, theo ông Hiếu, đều hội tụ điểm mạnh về nền tảng hoạt động và không lệ thuộc vào thời tiết hay chính sách ngắn hạn, phù hợp với chiến lược chọn lọc cổ phiếu có tính thực chất cao trong giai đoạn thị trường đang phân hóa mạnh.

Điện khí LNG và nhóm xây lắp – tư vấn: Đón đầu chu kỳ chuyển dịch

Ở góc nhìn trung – dài hạn, xu hướng đầu tư đang nghiêng về các doanh nghiệp trong chuỗi giá trị LNG và nhóm thượng nguồn điện lực. Theo ông Hiếu, khi cơ chế giá cho điện LNG nhập khẩu được ban hành, các doanh nghiệp như POW sẽ có cơ hội bứt phá. Hiện Nhơn Trạch 3 đang vận hành thử, và Nhơn Trạch 4 dự kiến chạy thử vào quý III/2025 – mở ra chu kỳ hoạt động mới cho phân khúc điện khí LNG.

Bên cạnh đó, nhóm doanh nghiệp xây lắp – tư vấn như PC1 và TV2 được đánh giá là những mắt xích đầu tiên hưởng lợi khi nhu cầu nâng công suất nguồn điện ngày càng rõ rệt. Dù các cổ phiếu này đã tăng nhờ kỳ vọng vào Quy hoạch điện VIII, thị trường vẫn đang chờ đợi cơ chế cụ thể để hiện thực hóa loạt dự án đang nằm trong kế hoạch.

Theo ông Hiếu, khi các quy hoạch nguồn – lưới được cụ thể hóa, nhóm này sẽ đóng vai trò tiên phong, được phân bổ dự án sớm và tạo ra chuỗi giá trị gia tăng đáng kể.

EVN phục hồi tài chính: Cú hích lan tỏa toàn ngành

Một yếu tố hỗ trợ quan trọng cho toàn ngành điện trong năm 2025 là sự phục hồi tài chính của EVN. Theo ông Hiếu, đầu vào rẻ và giá bán điện cải thiện giúp EVN giảm lỗ và khơi thông dòng tiền trở lại chuỗi cung ứng điện.

Tại Đại hội cổ đông của PV GAS, ban lãnh đạo cho biết đang kỳ vọng hoàn nhập một phần khoản dự phòng nhờ EVN thanh toán đúng hạn công nợ. Điều này phản ánh xu hướng thanh khoản đang cải thiện, không chỉ ở khâu phát điện mà lan tới các hoạt động hạ nguồn như truyền tải, xây lắp và tư vấn.

Dù vậy, ông Hiếu nhấn mạnh thị trường vẫn cần các cơ chế rõ ràng hơn để xác lập một xu hướng tăng trưởng bền vững. Trong bối cảnh cổ phiếu ngành điện đang điều chỉnh kỹ thuật sau giai đoạn tăng nóng theo kỳ vọng chính sách, nhà đầu tư được khuyến nghị tập trung vào các doanh nghiệp có nền tảng hoạt động ổn định, ít phụ thuộc vào yếu tố mùa vụ, và có khả năng hưởng lợi từ dòng tiền quay lại chuỗi giá trị năng lượng.