Nga công bố sản lượng vàng gần 500 tấn, giới khai khoáng toàn cầu đặt dấu hỏi lớn

Thông tin Nga công bố sản lượng khai thác vàng lên tới gần 500 tấn mỗi năm đang gây chú ý trên thị trường quốc tế. Con số này cao hơn đáng kể so với hầu hết các ước tính độc lập trước đó, khiến giới chuyên gia khai khoáng và các tổ chức nghiên cứu toàn cầu không khỏi hoài nghi.

Con số vượt xa mọi dự báo

Trong cuộc trả lời phỏng vấn hãng thông tấn nhà nước Tass trước thềm Diễn đàn Kinh tế Quốc tế Saint Petersburg, Bộ trưởng Tài nguyên Thiên nhiên Nga Alexander Kozlov cho biết sản lượng vàng của Nga năm 2025 đạt khoảng 480-485 tấn và có thể dao động từ 480-500 tấn trong năm 2026.

Đây là một trong số ít lần Nga công khai đưa ra ước tính về quy mô ngành khai thác vàng kể từ năm 2022. Trong bối cảnh nguồn dữ liệu chính thức hạn chế, các tổ chức nghiên cứu quốc tế thời gian qua chủ yếu dựa vào thống kê địa phương, dữ liệu khu vực và các mô hình tính toán để đánh giá sản lượng vàng thực tế của quốc gia này.

Điều khiến thị trường bất ngờ là mức chênh lệch rất lớn so với các dự báo trước đó.

Theo số liệu của Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), Nga khai thác khoảng 330 tấn vàng trong năm 2024, đứng thứ hai toàn cầu sau Trung Quốc với khoảng 380 tấn. Trong khi đó, công ty tư vấn Metals Focus ước tính sản lượng vàng của Nga đạt khoảng 345 tấn, còn tạp chí chuyên ngành Gold and Technologies đưa ra con số gần 360 tấn.

Nếu những gì Moscow công bố là chính xác, sản lượng vàng thực tế của Nga đang cao hơn từ 120-170 tấn so với các đánh giá phổ biến trên thị trường. Khoảng cách này ngay lập tức làm dấy lên nhiều câu hỏi trong giới khai khoáng quốc tế.

Theo Bloomberg, hai lãnh đạo cấp cao của các doanh nghiệp khai thác vàng lớn tại Nga cho biết họ gặp khó khăn trong việc lý giải các số liệu mà Bộ trưởng Kozlov đưa ra.

Nguyên nhân là trong những năm gần đây, Nga không ghi nhận thêm các mỏ vàng quy mô đặc biệt lớn đi vào khai thác thương mại, yếu tố thường được xem là động lực chính tạo ra sự gia tăng mạnh về sản lượng.

Tác động đến thị trường vàng toàn cầu

Việc Nga bất ngờ công bố sản lượng vàng ở mức cao có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với thị trường kim loại quý thế giới.

Dữ liệu sản xuất từ các quốc gia khai thác vàng hàng đầu đóng vai trò quan trọng trong việc đánh giá cung - cầu toàn cầu. Khi một trong những nước sản xuất lớn nhất thế giới công bố sản lượng vượt xa dự báo, các tổ chức nghiên cứu có thể phải xem xét lại toàn bộ bức tranh thị trường.

Theo Hiệp hội Vàng Trung Quốc, sản lượng vàng của nước này trong năm 2024 chỉ tăng khoảng 1,09%, đạt hơn 381 tấn.

Điều đó đồng nghĩa nếu Nga thực sự khai thác gần 500 tấn vàng mỗi năm, nước này không chỉ vượt qua Trung Quốc để trở thành quốc gia sản xuất vàng lớn nhất thế giới mà còn tạo ra khoảng cách đáng kể với các đối thủ còn lại.

Một chi tiết đáng chú ý khác được Mining.com đề cập là Bộ Tài nguyên Nga khẳng định số liệu do Bộ trưởng Kozlov công bố chỉ tính riêng lượng vàng khai thác từ mỏ, chưa bao gồm vàng tái chế.

Thông thường, ngoài sản lượng vàng khai thác trực tiếp từ các mỏ, thị trường còn ghi nhận nguồn cung từ hoạt động tái chế trang sức, phế liệu và các nguồn thu hồi khác.

Theo dữ liệu của Bộ Tài chính Nga, tổng nguồn cung vàng của nước này thường chỉ cao hơn sản lượng khai thác khoảng 50-60 tấn mỗi năm. Do đó, ngay cả khi cộng thêm lượng vàng tái chế, nhiều chuyên gia vẫn cho rằng rất khó giải thích hoàn toàn cho mức sản lượng gần 500 tấn mà Moscow vừa công bố.

Nghi vấn vẫn chưa có lời giải

Theo Bloomberg, phần lớn các tổ chức nghiên cứu độc lập hiện chưa tìm thấy đủ cơ sở để xác nhận rằng sản lượng vàng của Nga đã tiến sát ngưỡng 500 tấn mỗi năm.

Ông Mikhail Leskov, Tổng biên tập tạp chí Gold and Technologies, cho biết trên The Moscow Times rằng sản lượng vàng của Nga trong năm 2025 nhiều khả năng vẫn dưới 370 tấn.

Dựa trên dữ liệu từ các khu vực khai thác vàng lớn nhất nước này, ông ước tính sản lượng thực tế chỉ dao động từ 363,5-367,5 tấn.

Trong khi đó, Metals Focus cho rằng sản lượng vàng của Nga sẽ tiếp tục tăng trong những năm tới nhờ việc mở rộng các dự án khai thác quy mô lớn.

Một trong những dự án được nhắc đến nhiều là Sukhoi Log, mỏ vàng chưa khai thác thuộc nhóm lớn nhất thế giới hiện đang được Polyus phát triển.

Tuy nhiên, theo đánh giá của giới chuyên môn, dự án này phải đến cuối thập niên mới có thể tạo ra tác động đáng kể đến tổng sản lượng vàng của Nga. Điều đó càng khiến nhiều chuyên gia nghi ngờ khả năng sản lượng đã tăng vọt ngay trong giai đoạn hiện nay.

Thị trường chờ câu trả lời rõ ràng

Thông tin về sản lượng vàng của Nga xuất hiện trong bối cảnh thị trường vàng thế giới đang nhận được sự quan tâm lớn từ giới đầu tư.

Trong những năm gần đây, giá vàng liên tục được hỗ trợ bởi nhu cầu tìm kiếm tài sản trú ẩn an toàn, hoạt động mua vàng của các ngân hàng trung ương và những lo ngại liên quan đến nợ công toàn cầu.

Chính vì vậy, bất kỳ thay đổi nào liên quan đến nguồn cung từ các quốc gia khai thác vàng hàng đầu cũng có thể tạo ra tác động đáng kể đối với thị trường.

Theo Bloomberg, tuyên bố mới từ Moscow đã mở ra một cuộc tranh luận lớn trong ngành vàng toàn cầu. Nếu các số liệu được xác nhận, bảng xếp hạng các quốc gia khai thác vàng lớn nhất thế giới có thể sẽ thay đổi đáng kể.

Ngược lại, nếu khoảng cách giữa dữ liệu chính thức và các ước tính độc lập vẫn tiếp tục tồn tại, thị trường sẽ cần thêm thời gian để xác định chính xác quy mô thực sự của ngành khai thác vàng Nga.