Mỹ - Trung làm hòa: Đậu tương có thể trở thành “vũ khí ngoại giao” mới

Trong bối cảnh căng thẳng thương mại Mỹ - Trung có dấu hiệu hạ nhiệt sau hàng loạt động thái trấn an gần đây từ cả hai phía, giới phân tích cho rằng một trong những “món hàng chiến lược” đầu tiên được đưa lên bàn đàm phán nhiều khả năng sẽ không phải là công nghệ hay thuế thép – mà là đậu tương.

 

Bài học từ giai đoạn chiến tranh thương mại 2018–2019

Quay lại thời điểm năm 2018, khi chiến tranh thương mại Mỹ - Trung leo thang, Bắc Kinh gần như đóng băng toàn bộ hoạt động nhập khẩu đậu tương từ Mỹ nhằm đáp trả các gói thuế quan. Kết quả, giá đậu tương kỳ hạn tại Chicago sụt giảm mạnh, có thời điểm mất gần 20% chỉ trong vài tháng.

Tuy nhiên, khi thỏa thuận “Giai đoạn 1” (Phase 1 deal) được ký kết đầu năm 2020, Trung Quốc ngay lập tức quay lại mua hàng chục triệu tấn đậu tương Mỹ, khiến giá mặt hàng này bật tăng trở lại hơn 30% chỉ trong nửa cuối năm 2020. Sự thay đổi đó đã chứng minh rằng đậu tương không chỉ là một mặt hàng nông sản, mà còn là công cụ chính trị và ngoại giao kinh tế cực kỳ hiệu quả trong quan hệ song phương Mỹ - Trung.

 

 

 

Đậu tương – công cụ thể hiện thiện chí giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới

Hiện tại, nếu hai nền kinh tế lớn nhất thế giới thật sự hướng tới “hòa hoãn” trong căng thẳng thương mại, Trung Quốc rất có thể sẽ tăng cường nhập khẩu đậu tương Mỹ như một biện pháp thể hiện thiện chí.

Về mặt cấu trúc thị trường, Trung Quốc là nước nhập khẩu đậu tương lớn nhất thế giới, chiếm khoảng 60% tổng nhu cầu toàn cầu. Nguồn cung đậu tương của nước này chủ yếu đến từ Brazil và Mỹ – hai quốc gia dẫn đầu xuất khẩu toàn cầu, trong đó Mỹ chiếm gần 30% thị phần. Việc Bắc Kinh nối lại đơn hàng từ Mỹ không chỉ giúp ổn định nguồn cung thức ăn chăn nuôi, mà còn tạo tín hiệu tích cực trong đối thoại thương mại song phương, giảm căng thẳng chính trị và củng cố niềm tin nhà đầu tư quốc tế.

Tác động tiềm năng tới giá đậu tương và dầu đậu tương

Nếu kịch bản “hòa giải” thực sự diễn ra, đậu tương và dầu đậu tương sẽ là hai mặt hàng được hưởng lợi rõ nét nhất.

Cầu nhập khẩu của Trung Quốc tăng trở lại sẽ kéo dự trữ toàn cầu giảm, trong khi mùa thu hoạch của Mỹ đang vào giai đoạn cao điểm – khiến thị trường dễ hình thành hiệu ứng kép: cầu tăng – cung thắt.

Trên khía cạnh đầu tư, giá đậu tương kỳ hạn tại Sở Giao dịch Chicago (CBOT) hiện đang dao động quanh vùng hỗ trợ 1.000 cent/giạ. Nếu xuất hiện các tín hiệu tích cực từ kênh ngoại giao, mặt hàng này có thể hướng đến vùng kháng cự 1.350–1.400 cent/giạ trong trung hạn – tương ứng mức tăng tiềm năng khoảng 8–12%.

Nhận định cá nhân

Từ góc nhìn vĩ mô, trong bối cảnh Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) được kỳ vọng sẽ bắt đầu chu kỳ hạ lãi suất vào năm 2025–2026, dòng tiền nhiều khả năng sẽ dịch chuyển trở lại các nhóm hàng hóa cơ bản – nơi phản ánh rõ xu hướng tăng trưởng thực của kinh tế toàn cầu.

Nếu Mỹ - Trung thực sự “bắt tay” trở lại, sóng nông sản quý IV có thể đến sớm hơn dự kiến, với đậu tương và dầu đậu tương là hai cái tên dẫn đầu.

Trong chiến tranh, đậu tương từng là con tin của chính trị.

Còn trong hòa bình, có lẽ đậu tương sẽ là biểu tượng của thiện chí và lợi ích chung giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.