#Quốc tế

24HMONEY đã kiểm duyệt

Mỹ - Iran vẫn bất đồng sâu sắc về vấn đề hạt nhân

Dù vòng đàm phán đầu tiên tại Thụy Sĩ vừa khép lại, Washington và Tehran vẫn đưa ra những tuyên bố hoàn toàn trái ngược về các điều khoản cốt lõi của thỏa thuận hòa bình, từ vấn đề thanh sát hạt nhân đến quyền kiểm soát eo biển Hormuz và cuộc xung đột tại Lebanon.

Người dân ngồi trên đống đổ nát ở Tehran, Iran. Ảnh Getty Images.

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 23/6 tuyên bố rằng Iran đã đồng ý cho phép thanh sát hạt nhân “không giới hạn”. Tuy nhiên, Tehran ngay lập tức bác bỏ, khẳng định họ không hề đưa ra nhượng bộ nào như vậy. Những thông tin trái chiều này đang làm dấy lên lo ngại về tính khả thi của khuôn khổ thỏa thuận được ký kết vào tuần trước nhằm chấm dứt chiến sự bắt đầu từ ngày 28/2.

Bất chấp những khác biệt rõ rệt về các ưu đãi tài chính, quyền kiểm soát eo biển Hormuz và cuộc chiến song song của Israel tại Lebanon, Tổng thống Trump vẫn tỏ ra lạc quan. Phát biểu tại một cuộc tiếp xúc cử tri ở Pennsylvania, ông khẳng định các cuộc đàm phán đang diễn ra suôn sẻ: “Chúng tôi đang hòa hợp khá tốt”.

Trong một động thái mang tính thiện chí, Mỹ cũng đã nới lỏng các hạn chế đi lại đối với đội tuyển bóng đá nam quốc gia Iran tham dự World Cup. Theo đó, đội tuyển này được phép di chuyển từ Tijuana (Mexico) đến Seattle hai ngày trước trận đấu tiếp theo thay vì chỉ một ngày như quy định cũ.

Bản thân khuôn khổ thỏa thuận hiện tại không áp đặt giới hạn nào đối với chương trình hạt nhân của Iran; đây là chủ đề dự kiến sẽ được giải quyết trong 60 ngày đàm phán sắp tới. Tuy nhiên, Tổng thống Trump đã tuyên bố trên mạng xã hội rằng: “Iran đã hoàn toàn đồng ý với mức độ thanh sát hạt nhân cao nhất kéo dài tới tương lai (Vô tận!!!)”.

Đáp lại, Iran phủ nhận việc thảo luận về chương trình hạt nhân tại các cuộc đàm phán và cho biết họ chưa đồng ý mời các thanh sát viên của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) quay trở lại.

Hai bên cũng mâu thuẫn gay gắt về các chi tiết của điều khoản cho phép Iran tiếp cận các nguồn quỹ bị đóng băng ở nước ngoài. Ông Trump cho biết bất kỳ khoản tài sản nào được giải tỏa sẽ chỉ được dùng để mua thực phẩm và vật tư y tế từ Mỹ. Trong khi đó, Đại sứ Iran tại Liên hợp quốc ở Geneva, Ali Bahreini, khẳng định Tehran mới là bên có quyền quyết định cách sử dụng số tiền này.

Thỏa thuận sơ bộ đã cho phép giao thông hàng hải khôi phục tại eo biển Hormuz. Nhờ đó, giá dầu đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ trước khi chiến sự nổ ra.