24HMONEY đã kiểm duyệt
01/03/2026
Một tay nắm “yết hầu” dầu mỏ thế giới, Iran bị “đánh phủ đầu” có thể kích hoạt suy thoái kinh tế toàn cầu
Cuộc tấn công phối hợp giữa Mỹ và Israel nhằm vào Iran – một thành viên của OPEC – làm dấy lên nguy cơ gián đoạn nghiêm trọng nguồn cung dầu mỏ tại Trung Đông và trong kịch bản xấu nhất có thể kích hoạt một cuộc suy thoái kinh tế toàn cầu.
Cuộc tấn công phối hợp giữa Mỹ và Israel nhằm vào Iran, một thành viên của OPEC, đã làm dấy lên lo ngại về gián đoạn nghiêm trọng nguồn cung dầu mỏ tại Trung Đông. Iran, nhà sản xuất dầu lớn thứ tư trong OPEC với sản lượng hơn 3 triệu thùng/ngày vào tháng 1, sở hữu eo biển Hormuz, tuyến đường biển quan trọng được mô tả là huyết mạch của giao thương dầu mỏ toàn cầu.
Theo Bob McNally, cựu cố vấn năng lượng Nhà Trắng, các nhà giao dịch đang đánh giá thấp mối đe dọa từ sự trả đũa của Iran đối với cuộc tấn công của Mỹ. Ông cảnh báo rằng giá dầu thô kỳ hạn có thể tăng thêm 5–7 USD/thùng khi thị trường mở cửa. Hôm thứ Sáu, giá dầu Brent chốt phiên ở mức 72,48 USD/thùng, tăng 1,73 USD (2,45%), trong khi dầu thô WTI của Mỹ kết thúc ở mức 67,02 USD/thùng, tăng 1,81 USD (2,78%).
Iran có thể gây sức ép với Mỹ bằng cách làm cho eo biển Hormuz trở nên không an toàn cho hoạt động thương mại, điều này có thể đẩy giá dầu vượt 100 USD/thùng. Hơn 14 triệu thùng dầu/ngày đã đi qua eo biển Hormuz trong năm 2025, tương đương một phần ba tổng lượng dầu thô xuất khẩu bằng đường biển toàn cầu. Khoảng ba phần tư trong số đó được vận chuyển tới Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản và Hàn Quốc, với Trung Quốc nhập khẩu một nửa lượng dầu thô qua eo biển này.
Việc đóng cửa kéo dài eo biển Hormuz chắc chắn sẽ dẫn tới suy thoái kinh tế toàn cầu. Các quốc gia châu Á, vốn là những nhà nhập khẩu lớn dầu và khí, sẽ bắt đầu tích trữ, dẫn đến cuộc chiến đấu giá khốc liệt. Giá dầu sẽ phải tăng đến mức đủ cao để gây ra suy thoái kinh tế, từ đó làm giảm nhu cầu và tái cân bằng thị trường.
Một phần nhỏ lượng dầu đi qua eo biển có thể được chuyển hướng. Saudi Arabia có đường ống dẫn dầu chạy xuyên quốc gia từ phía Đông sang bờ Tây giáp Biển Đỏ. UAE cũng có đường ống kết thúc tại Vịnh Oman, bỏ qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, việc chuyển hướng này không thể bù đắp hoàn toàn cho lượng dầu bị gián đoạn.
Truyền thông nhà nước Iran cho biết nước này đã phóng tên lửa tấn công các căn cứ của Mỹ tại Qatar, Kuwait, UAE và Bahrain. Các cuộc tấn công này có thể ảnh hưởng tới giao thông qua eo biển Hormuz. Việc Iran tấn công các quốc gia láng giềng tại Vịnh Ba Tư đã thay đổi cục diện, gây áp lực lên các công ty bảo hiểm, buộc họ phải tăng mạnh phí bảo hiểm cho tàu đi qua Hormuz hoặc từ chối bảo hiểm cho mọi hoạt động tại đây.
Chính quyền Tổng thống Trump có thể sử dụng Kho Dự trữ Dầu mỏ Chiến lược (SPR) nếu giá dầu tăng vọt, theo Kevin Book, Giám đốc nghiên cứu tại ClearView Energy Partners. Tuy nhiên, trong các cuộc khủng hoảng nguồn cung, yếu tố thời gian và quy mô là rất quan trọng.
Bàn tán về thị trường