Lợi thế trong ngành chứng khoán sẽ dành cho các công ty có điều này

Dù VN-Index duy trì vùng điểm cao trong tháng 5, bức tranh kinh doanh của các công ty chứng khoán đang cho thấy sự phân hóa ngày càng rõ nét. Thanh khoản thị trường giảm xuống khoảng 26.000 tỷ đồng mỗi phiên, thấp nhất từ đầu năm, khiến triển vọng lợi nhuận giữa các nhóm doanh nghiệp không còn đồng đều như trước.

Theo phân tích của Chứng khoán Rồng Việt (VDSC), phần lớn tăng trưởng lợi nhuận hiện tập trung ở các công ty chứng khoán quy mô lớn, đặc biệt là những đơn vị nằm trong hệ sinh thái ngân hàng hoặc tập đoàn tài chính. Nhờ nắm giữ lượng lớn chứng chỉ tiền gửi và trái phiếu, các doanh nghiệp này hưởng lợi từ mặt bằng lãi suất cao hơn mà không phải chịu nhiều rủi ro từ biến động cổ phiếu.

Trong quý I/2026, lợi nhuận tự doanh toàn ngành chỉ tăng nhẹ, nhưng nhiều công ty lớn vẫn ghi nhận mức tăng trưởng hai chữ số. Riêng nhóm 20 công ty hàng đầu đã đóng góp tới 94% lợi nhuận tự doanh toàn ngành, trong đó 5 doanh nghiệp dẫn đầu chiếm hơn một nửa tổng lợi nhuận.

Lợi thế trong ngành chứng khoán sẽ dành cho các công ty có điều này

Ngược lại, nhiều công ty nhỏ có danh mục tự doanh tập trung vào cổ phiếu nên chịu ảnh hưởng mạnh hơn khi thị trường biến động. Khi thanh khoản suy giảm hoặc tâm lý thận trọng gia tăng, khả năng duy trì lợi nhuận của nhóm này gặp nhiều thách thức.

Không chỉ sở hữu lợi thế về nguồn vốn, các công ty chứng khoán có ngân hàng hậu thuẫn còn được hưởng lợi từ tệp khách hàng lớn và khả năng bán chéo sản phẩm. Theo thống kê của VDSC, thị phần của nhóm này đã tăng từ dưới 40% cách đây 5 năm lên gần 60% hiện nay. Trong 20 công ty có dư nợ cho vay ký quỹ lớn nhất thị trường, hơn một nửa có liên hệ trực tiếp với các ngân hàng.

Ở mảng môi giới, cuộc cạnh tranh ngày càng khốc liệt khi nhiều công ty triển khai chính sách miễn phí giao dịch nhằm thu hút nhà đầu tư mới. Những doanh nghiệp có thương hiệu mạnh và đội ngũ môi giới lớn như VPS hay SSI tiếp tục cải thiện thị phần. Bên cạnh đó, các công ty đẩy mạnh ứng dụng công nghệ hoặc sở hữu lượng khách hàng tổ chức lớn như SSI, VCI, VIX, KIS hay AGR cũng duy trì biên lợi nhuận tích cực.

Theo VDSC, xu hướng phân hóa nhiều khả năng sẽ còn tiếp diễn trong các quý tới. Khi thị trường tăng trưởng, hầu hết công ty chứng khoán đều được hưởng lợi. Tuy nhiên, trong những giai đoạn khó khăn, các doanh nghiệp có nguồn vốn mạnh, hệ sinh thái lớn và năng lực quản trị tốt sẽ có nhiều lợi thế hơn trong việc bảo vệ thị phần và duy trì lợi nhuận.