Loạt thay đổi đáng chú ý với vàng

Trước những biến động dữ dội và cơn sốt đầu cơ chưa có hồi kết, Ngân hàng Nhà nước đang đặt lên bàn nghị sự dự thảo sửa đổi Nghị định 24 với những chế tài mang tính bước ngoặt. Bằng việc áp đặt hạn mức thanh toán điện tử bắt buộc và cởi trói cho vàng trang sức, cơ quan quản lý vĩ mô đang phát đi thông điệp đanh thép: Minh bạch hóa bằng mọi giá và đưa dòng tiền đen ẩn nấp sau những thỏi kim loại quý ra ánh sáng.

Hạn chót lấy ý kiến đang cận kề, những sửa đổi mang tính lịch sử này được kỳ vọng sẽ lấp đầy các khoảng trống pháp lý, bóc tách triệt để hiện tượng "vàng hóa" đang bóp nghẹt nền kinh tế.

Ngân hàng Nhà nước đang lấy ý kiến đối với dự thảo sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 24/2012 về quản lý hoạt động kinh doanh vàng. Thời gian góp ý kéo dài đến hết ngày 3/6.

Theo dự thảo, hoạt động sản xuất và kinh doanh vàng miếng vẫn thuộc nhóm ngành nghề kinh doanh có điều kiện, yêu cầu phải được cơ quan quản lý cấp phép. Tuy nhiên, nhiều quy định mới được đề xuất nhằm tăng tính minh bạch và hoàn thiện cơ chế giám sát thị trường.

Điểm đáng chú ý nhất là đề xuất yêu cầu các giao dịch mua bán vàng có giá trị từ 20 triệu đồng trở lên trong cùng một ngày của một khách hàng phải thực hiện thông qua hình thức thanh toán không dùng tiền mặt.

Theo cơ quan quản lý, quy định này nhằm kiểm soát tốt hơn dòng tiền, nâng cao tính minh bạch của thị trường và hỗ trợ công tác phòng chống rửa tiền.

Vàng trang sức có thể được gỡ điều kiện kinh doanh

Một thay đổi quan trọng khác là đề xuất đưa hoạt động sản xuất, gia công và kinh doanh vàng trang sức, mỹ nghệ ra khỏi danh mục ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện.

Nếu được thông qua, đây sẽ là bước điều chỉnh lớn sau nhiều năm áp dụng cơ chế quản lý chặt đối với lĩnh vực này.

Bên cạnh đó, dự thảo cũng bổ sung cơ chế cấp phép nhập khẩu vàng nguyên liệu cho doanh nghiệp sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ nhằm phục vụ hoạt động chế tác và xuất khẩu.

Theo giới quan sát, động thái này có thể góp phần tháo gỡ khó khăn về nguồn nguyên liệu, đồng thời tạo thêm dư địa phát triển cho ngành chế tác vàng trong nước.

Hướng tới minh bạch hóa thị trường

Việc sửa đổi Nghị định 24 được thực hiện trong bối cảnh thị trường vàng liên tục xuất hiện các vấn đề như đầu cơ, găm giữ, chênh lệch giá cao giữa thị trường trong nước và quốc tế cùng những giao dịch nằm ngoài phạm vi kiểm soát hiện hành.

Cơ quan quản lý nhiều lần khẳng định mục tiêu xuyên suốt là hạn chế tình trạng "vàng hóa" nền kinh tế, đồng thời tăng cường minh bạch hóa các hoạt động giao dịch.

Theo các chuyên gia pháp lý, yêu cầu thanh toán không dùng tiền mặt đối với giao dịch giá trị lớn có thể giúp cơ quan quản lý kiểm soát hiệu quả hơn dòng tiền trên thị trường, đồng thời hạn chế những giao dịch thiếu minh bạch.

Tuy nhiên, cùng với việc nới điều kiện kinh doanh vàng trang sức, cần xây dựng cơ chế giám sát đồng bộ để tránh phát sinh khoảng trống quản lý hoặc các hình thức lách luật mới.

Giới chuyên gia cho rằng điều quan trọng không nằm ở việc siết hay nới quy định, mà là xây dựng được một cơ chế quản lý minh bạch, bình đẳng và đủ hiệu quả để theo kịp diễn biến ngày càng phức tạp của thị trường vàng.