Khi thuế quan trở thành lực cản "vô dụng" với Bắc Kinh
Bất chấp vòng siết thuế quan kéo dài từ Mỹ, Trung Quốc vẫn khép lại năm 2025 với mức thặng dư thương mại kỷ lục 1,2 nghìn tỷ USD, cho thấy sức bền đáng kể của cỗ máy xuất khẩu. Tuy vậy, con số này đồng thời làm gia tăng lo ngại về mất cân đối thương mại và nguy cơ đẩy căng thẳng kinh tế với các đối tác lớn lên nấc thang mới.
Năm 2025, Trung Quốc ghi nhận thặng dư thương mại kỷ lục lên tới 1,2 nghìn tỷ USD
Năm 2025 khép lại bằng một cột mốc chấn động: Trung Quốc xác lập mức thặng dư thương mại kỷ lục 1,2 nghìn tỷ USD, tăng 20% so với năm trước. Con số này không chỉ là một kỷ lục thống kê mà còn là bằng chứng đanh thép cho thấy cỗ máy xuất khẩu khổng lồ của Bắc Kinh vẫn vận hành hết công suất, bất chấp những gọng kìm thuế quan ngặt nghèo nhất từ phía Mỹ.
Cuộc xoay trục thị trường và sự vô hiệu hóa thuế quan
Điểm đảo chiều ngoạn mục nhất nằm ở chiến lược "thoát Mỹ" của các doanh nghiệp Trung Quốc. Dù xuất khẩu sang thị trường Mỹ sụt giảm tới 19,5%, Bắc Kinh đã nhanh chóng lấp đầy khoảng trống bằng cách đổ bộ vào các khu vực mới nổi. Với mức tăng trưởng 26,5% tại châu Phi và 14% tại ASEAN, Trung Quốc đã chứng minh rằng mạng lưới thương mại toàn cầu mà họ dày công xây dựng đủ sức vô hiệu hóa các rào cản từ Washington.
Không dừng lại ở khối lượng, chất lượng hàng hóa Trung Quốc đang tạo ra một diện mạo mới. Thay vì những mặt hàng giá rẻ, nhóm sản phẩm công nghệ cao và năng lượng xanh – bao gồm xe điện, pin lithium và robot công nghiệp – đang trở thành mũi nhọn chiến lược với mức tăng trưởng 27%. Đây chính là tấm khiên giúp Trung Quốc củng cố vị thế độc tôn trong chuỗi cung ứng toàn cầu giữa tâm bão phức tạp của môi trường bên ngoài.
Trụ cột xuất khẩu và bài toán nội tại của Bắc Kinh
Tuy nhiên, đằng sau hào quang kỷ lục là một thực tế thâm trầm: Xuất khẩu đang phải "gồng gánh" toàn bộ nền kinh tế trong bối cảnh tiêu dùng nội địa đóng băng và cuộc khủng hoảng bất động sản kéo dài chưa có hồi kết. Sự phụ thuộc quá lớn vào dòng mậu dịch bên ngoài cho thấy những điểm nghẽn nghiêm trọng trong cấu trúc kinh tế nội địa, nơi sức mua của người dân không kịp đuổi theo năng lực sản xuất khổng lồ.
Từ trái sang phải: Đệ nhất phu nhân Trung Quốc Bành Lệ Viện, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Đệ nhất phu nhân Pháp Brigitte Macron trong chuyến thăm Trung Quốc vào tháng 12/2025
Cơn thịnh nộ toàn cầu trước làn sóng dư thừa công suất
Nếu Bắc Kinh coi 1,2 nghìn tỷ USD là thành tựu, thì phần còn lại của thế giới lại nhìn nhận đây là một mối đe dọa trực diện. Khái niệm "dư thừa công suất" của Trung Quốc đang trở thành tâm điểm trong các cuộc tranh luận chính sách từ Paris đến Brussels. Trong chuyến thăm Bắc Kinh cuối năm 2025, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã thẳng thắn cảnh báo về một sự mất cân bằng "không thể bền vững", phản ánh nỗi lo chung của EU về việc hàng hóa giá rẻ từ phương Đông sẽ bóp nghẹt các ngành công nghiệp nội địa.
Ngay cả khi thỏa thuận "đình chiến" Mỹ - Trung hồi tháng 10/2025 vẫn đang có hiệu lực, bóng ma xung đột cấu trúc vẫn hiện hữu. Những tuyên bố mới nhất của chính quyền Donald Trump về mức thuế 25% đối với các đối tác của Iran cho thấy Washington chưa bao giờ từ bỏ nỗ lực tách rời kinh tế khỏi Bắc Kinh.
Bạn muốn trở thành VIP/PRO trên 24HMONEY?
Bấm vào đây để liên hệ 24HMoney ngay

Bàn tán về thị trường