#Quốc tế

24HMONEY đã kiểm duyệt

IMF hạ dự báo tăng trưởng, cảnh báo kinh tế thế giới đang trôi dần vào kịch bản xấu hơn

Quỹ Tiền tệ Quốc tế (International Monetary Fund) ngày 14/4 đã hạ dự báo tăng trưởng toàn cầu do giá năng lượng tăng mạnh bởi xung đột Trung Đông, đồng thời cảnh báo nền kinh tế thế giới đang dần tiến gần tới một kịch bản bất lợi hơn khi hoạt động vận tải qua Eo biển Hormuz tiếp tục bị gián đoạn.

Trong bối cảnh bất định lớn bao trùm các cuộc họp mùa xuân của IMF và Ngân hàng Thế giới tại Washington D.C., IMF đưa ra 3 kịch bản tăng trưởng gồm: cơ sở (tốt nhất), bất lợi và nghiêm trọng – tùy thuộc diễn biến của xung đột.

3 kịch bản tăng trưởng toàn cầu

Chuyên gia kinh tế trưởng IMF Pierre-Olivier Gourinchas cho biết thực tế hiện tại có thể đã nằm giữa kịch bản cơ sở và bất lợi, và đang có xu hướng xấu đi: “Mỗi ngày trôi qua với thêm gián đoạn năng lượng, chúng ta lại tiến gần hơn tới kịch bản bất lợi.”

Nguy cơ suy thoái và áp lực lạm phát

IMF cảnh báo trong kịch bản xấu nhất, kinh tế toàn cầu sẽ tiệm cận suy thoái, mức tăng trưởng thấp như vậy chỉ xuất hiện 4 lần kể từ năm 1980 – gần nhất là khủng hoảng tài chính 2009 và đại dịch COVID-19 năm 2020.

Không chỉ tăng trưởng bị kéo lùi, lạm phát còn là "bóng ma" đáng sợ trong năm 2026. Nếu kịch bản cơ sở giữ mức tăng giá ở 4,4%, thì trong kịch bản nghiêm trọng, con số này có thể phi mã vượt ngưỡng 6%. Một viễn cảnh "lạm phát đình trệ" (stagflation) khi chi phí sinh hoạt đắt đỏ bóp nghẹt đà hồi phục yếu ớt của nền kinh tế.

Giá dầu duy trì ở mức cao sẽ làm gia tăng kỳ vọng lạm phát, buộc các ngân hàng trung ương phải thắt chặt chính sách mạnh hơn, thậm chí gây ra “nỗi đau” lớn hơn so với giai đoạn 2022.

Những gam màu tương phản trên bản đồ tăng trưởng

Nhìn vào dự báo mới nhất, chúng ta thấy rõ cuộc chơi đang thay đổi:

Các nền kinh tế mới nổi chịu tác động nặng nề

Khi năng lượng trở thành "gót chân Achilles", các nước đang phát triển chính là những người đầu tiên bị bỏ lại phía sau. Theo IMF, trong khi thế giới đang loay hoay, nhóm này đã bị đẩy vào kịch bản tăng trưởng thấp 3,9%. Đáng ngại hơn cả là Trung Đông và Trung Á – nơi tăng trưởng "rơi tự do" xuống chỉ còn 1,9%.

Kịch bản tiêu cực đang phác thảo nên một "cơn địa chấn" kinh tế tại vùng Vịnh. Không còn là tăng trưởng chậm, nhiều quốc gia chính thức rơi vào trạng thái suy thoái sâu do sự đứt gãy cung ứng năng lượng: Qatar đứng đầu bảng sụt giảm với mức âm 8,6%, theo sát là Iraq (-6,8%) và Iran (-6,1%). Ngay cả những quốc gia có nền tảng vững hơn như Kuwait hay Bahrain cũng không tránh khỏi kịch bản tăng trưởng âm.

Ngược lại, Ấn Độ là điểm sáng với tăng trưởng 6,5% trong cả 2026 và 2027.

Cảnh báo về chính sách tài khóa

Khi giá dầu leo thang, các Chính phủ rất dễ rơi vào "cám dỗ" của việc trợ giá, áp trần giá hay giảm thuế để làm đẹp lòng dân. Nhưng theo IMF, đây chỉ nên là những biện pháp cứu cánh tạm thời.

Việc lạm dụng các công cụ này trong bối cảnh nợ công đang ở mức cao kỷ lục chẳng khác nào "vay mượn tương lai để trả cho hiện tại". Nếu không thận trọng, cái giá phải trả cho sự ổn định ngắn hạn sẽ là một cuộc khủng hoảng tài chính dài hạn.

IMF nhấn mạnh rằng rủi ro lớn nhất hiện nay không chỉ đến từ xung đột, mà từ việc gián đoạn năng lượng kéo dài và thiếu lộ trình rõ ràng để kết thúc chiến sự.

Nếu tình hình tiếp tục xấu đi, kinh tế toàn cầu có thể nhanh chóng trượt từ trạng thái tăng trưởng yếu sang ngưỡng suy thoái, trong bối cảnh lạm phát vẫn là bài toán khó giải.

www.reuters.com

reuters.com