Fed tăng lãi suất sau nhiều năm: Phố Wall đỏ lửa, nhà đầu tư lo điều gì?

Quyết định tăng lãi suất của Fed đang khiến thị trường tài chính Mỹ rung lắc mạnh. Dow Jones có thời điểm giảm hơn 600 điểm, trong khi nhà đầu tư lập tức hướng sự chú ý đến câu hỏi: Fed sẽ còn tăng lãi suất bao nhiêu lần trong thời gian tới?

Fed bất ngờ chuyển sang tăng lãi suất

Kết thúc cuộc họp kéo dài hai ngày 15-16/9, Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) bỏ phiếu với tỷ lệ 12-0 để nâng mục tiêu lãi suất quỹ liên bang thêm 25 điểm cơ bản, từ mức 3,50%-3,75% lên 3,75%-4%.

Theo tuyên bố của Fed, hoạt động kinh tế Mỹ vẫn đang mở rộng với tốc độ vững chắc, chi tiêu trong nước duy trì sức chống chịu, tăng trưởng năng suất và đầu tư vốn đều mạnh. Trong khi đó, thị trường lao động chưa có sự thay đổi lớn về tỷ lệ thất nghiệp.

Tuy nhiên, lạm phát vẫn ở mức cao, khiến Fed cho rằng việc nâng lãi suất sẽ hỗ trợ đưa lạm phát trở lại mục tiêu 2% trong thời gian phù hợp hơn.

Đây là lần đầu tiên Fed tăng lãi suất kể từ tháng 7/2023. Quyết định cũng đánh dấu bước thay đổi đáng chú ý trong định hướng chính sách tiền tệ của ngân hàng trung ương Mỹ dưới Chủ tịch Kevin Warsh.

Fed có thể tiếp tục tăng lãi suất

Điểm được thị trường đặc biệt quan tâm không chỉ nằm ở mức tăng 25 điểm cơ bản, mà còn ở triển vọng chính sách sau cuộc họp tháng 9.

Theo dự báo mới của Fed, 16 trong số 18 quan chức tham gia dự báo kỳ vọng sẽ có ít nhất một lần tăng lãi suất nữa trong năm 2026. Một lần tăng thêm 25 điểm cơ bản sẽ đưa biên độ lãi suất lên khoảng 4%-4,25%.

Fed đồng thời dự báo lạm phát theo chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) có thể ở mức 3,7% trong năm 2026, cao đáng kể so với mục tiêu 2%. Theo các dự báo được công bố sau cuộc họp, lạm phát được kỳ vọng chỉ trở lại mức 2% vào năm 2029. 

Điều này cho thấy cuộc chiến chống lạm phát vẫn là một ưu tiên lớn của Fed, ngay cả khi ngân hàng trung ương phải cân nhắc tác động của lãi suất cao đối với hoạt động kinh tế và thị trường lao động.

Phố Wall phản ứng tiêu cực

Thị trường chứng khoán Mỹ đã phản ứng khá rõ sau quyết định của Fed.

Theo Reuters, trong phiên giao dịch ngày 16/9, Dow Jones giảm khoảng 1,21%, S&P 500 giảm 0,45%, trong khi Nasdaq gần như đi ngang, giảm khoảng 0,01%. Lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ tăng, trong đó lợi suất trái phiếu kỳ hạn 2 năm tăng khoảng 7,5 điểm cơ bản lên 4,738%, còn lợi suất kỳ hạn 10 năm lên khoảng 5%.

Diễn biến này phản ánh việc lãi suất cao hơn có thể làm chi phí vốn tăng, đồng thời khiến lợi suất trái phiếu trở nên hấp dẫn hơn tương đối so với các tài sản rủi ro.

Tại thời điểm khoảng 06h14 ngày 17/9 theo giờ Việt Nam, hợp đồng tương lai Dow Jones đang ở 51.559,10 điểm, tăng 96,50 điểm (+0,19%); S&P 500 futures ở 7.569,80 điểm, tăng 17,60 điểm (+0,23%); còn Nasdaq futures tăng 117,90 điểm (+0,41%) lên 29.063 điểm.

Điều này cho thấy các hợp đồng tương lai đã có nhịp hồi sau khi thị trường cơ sở giảm trong phiên trước, dù mức biến động vẫn khá lớn.

Lạm phát và giá năng lượng là tâm điểm

Một trong những yếu tố khiến Fed phải duy trì lập trường cứng rắn là áp lực lạm phát liên quan đến năng lượng.

Reuters cho biết giá dầu tăng mạnh trong thời gian qua trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, làm gia tăng rủi ro chi phí năng lượng tiếp tục truyền dẫn vào giá hàng hóa và dịch vụ. Trước cuộc họp, lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm cũng đã vượt 5%, phản ánh những lo ngại về lạm phát và triển vọng tài khóa.

Chủ tịch Fed Kevin Warsh cho rằng đà tăng lợi suất trái phiếu gần đây còn phản ánh sức mạnh của nền kinh tế, đầu tư vốn gia tăng và những bất ổn toàn cầu, thay vì đơn thuần xuất phát từ việc thị trường mất niềm tin vào khả năng kiểm soát lạm phát của Fed.

Điều gì đang chờ thị trường?

Sau quyết định lần này, giới đầu tư sẽ tập trung vào ba yếu tố chính: lạm phát, thị trường lao động và khả năng Fed tiếp tục nâng lãi suất.

Nếu lạm phát tiếp tục cao hơn mục tiêu, chi phí năng lượng duy trì ở mức cao và hoạt động kinh tế vẫn mạnh, áp lực duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt có thể tiếp tục. Ngược lại, sự suy yếu đáng kể của thị trường lao động hoặc tốc độ tăng trưởng có thể làm thay đổi cách Fed đánh giá mức độ cần thiết của các đợt tăng tiếp theo.

Hiện tại, thông điệp chính thức từ Fed khá rõ: lãi suất được nâng lên nhằm thúc đẩy quá trình đưa lạm phát trở lại mục tiêu 2%, trong khi ngân hàng trung ương vẫn theo dõi sát diễn biến kinh tế trước các quyết định tiếp theo.

Với thị trường tài chính, điều đáng chú ý trong những tuần tới sẽ không chỉ là việc Fed đã tăng 25 điểm cơ bản, mà là liệu đây có phải bước đầu của một chu kỳ thắt chặt mới hay chỉ là một lần điều chỉnh trong bối cảnh lạm phát vẫn dai dẳng.