Fed giữa thế khó: Hạ lãi suất để cứu việc làm hay giữ chặt vì lạm phát?

Quyết định lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) trong cuộc họp ngày 17/9 được đánh giá là quan trọng nhất năm 2025. Thị trường gần như chắc chắn về một đợt hạ lãi suất – lần đầu tiên trong năm – nhưng điều được quan tâm hơn là mức giảm sẽ bao nhiêu và định hướng chính sách cho phần còn lại của năm ra sao.

Từ đầu năm đến nay, Fed phải cân bằng giữa hai áp lực đối nghịch. Một mặt, thị trường lao động đã suy yếu đáng kể: tốc độ tuyển dụng giảm mạnh, chỉ còn trung bình 29.000 việc làm mới mỗi tháng từ tháng 6 đến 8, so với hơn 100.000 việc làm mỗi tháng trong năm 2024. Một số ngành, đặc biệt là sản xuất chế tạo – lĩnh vực Tổng thống Donald Trump nhiều lần hứa hẹn phục hồi – đã bắt đầu cắt giảm nhân sự. Diễn biến này củng cố lập luận rằng Fed cần nới lỏng chính sách để hỗ trợ tăng trưởng.

Ngược lại, lạm phát vẫn là mối lo chính. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 8 tăng 2,9% so với cùng kỳ, mức cao nhất từ đầu năm và vượt xa mục tiêu 2% của Fed. Các mức thuế quan do chính quyền Trump áp đặt đã khiến giá hàng nhập khẩu như cà phê, thiết bị âm thanh và đồ nội thất leo thang. Fed lo ngại nếu vội vã hạ lãi suất, áp lực giá cả có thể bùng phát trở lại.

Trong bối cảnh đó, Tổng thống Trump liên tục công kích Fed, cho rằng ngân hàng trung ương “chậm chân” so với các đối tác quốc tế. Ông viện dẫn việc Ngân hàng Trung ương Anh (BoE) và Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) đã nhiều lần hạ lãi suất, trong khi Fed giữ nguyên chính sách từ đầu năm. Tuy nhiên, Chủ tịch Fed Jerome Powell nhấn mạnh tính độc lập của Fed và khẳng định mọi quyết định được đưa ra dựa trên dữ liệu kinh tế chứ không phải áp lực chính trị.

Theo công cụ FedWatch của CME, khả năng Fed cắt giảm 0,25 điểm phần trăm hiện ở mức 96%, trong khi chỉ 4% kỳ vọng một đợt giảm mạnh hơn, 0,5 điểm phần trăm. Giới phân tích cũng chú ý đến việc liệu Fed có phát tín hiệu cho các cuộc họp sắp tới vào tháng 10 và tháng 12 hay không.

Đối với người dân Mỹ, quyết định lãi suất lần này có tác động trực tiếp. Lãi suất thế chấp duy trì quanh mức 7% trong phần lớn năm 2025 khiến thị trường nhà ở nguội lạnh, người tiêu dùng thêm bi quan về triển vọng kinh tế. Dù lãi suất đã giảm về 6,35% trong tuần kết thúc 11/9 nhờ kỳ vọng Fed xoay trục, chi phí sinh hoạt cao vẫn là gánh nặng lớn. Một khảo sát của CBS News cho thấy hai phần ba người Mỹ tin rằng giá cả tiếp tục leo thang, và hơn một nửa cho rằng nền kinh tế đang đi xuống.

Các chuyên gia nhận định, Fed đang ở thế khó khi phải lựa chọn giữa kiềm chế lạm phát và kích thích tăng trưởng việc làm – hai mục tiêu thường mâu thuẫn. “Đây sẽ là một bài toán rất khó, nhưng Fed phải cân nhắc kỹ lưỡng giữa hai rủi ro đối nghịch”, Giáo sư Erasmus Kersting (Đại học Villanova) bình luận.

Dù quyết định sắp tới có thể chỉ là bước khởi đầu, cách Fed truyền tải thông điệp sẽ là yếu tố quan trọng định hình kỳ vọng của thị trường toàn cầu. Trong bối cảnh bất định hiện nay, mỗi động thái chính sách tiền tệ của Fed đều có sức ảnh hưởng vượt xa biên giới nước Mỹ.