Dầu có thể chạm 180 USD/thùng?

Căng thẳng kéo dài giữa Mỹ – Israel và Iran đang đẩy thị trường năng lượng vào trạng thái cực kỳ nhạy cảm, khi Saudi Arabia cảnh báo giá dầu hoàn toàn có thể vượt mốc 180 USD/thùng nếu gián đoạn nguồn cung kéo dài đến cuối tháng 4.

Theo các ước tính nội bộ của ngành dầu mỏ Saudi Arabia, kịch bản xấu nhất có thể diễn ra theo từng nấc: dầu lên 150 USD/thùng trong đầu tháng 4, sau đó tăng lên 165 USD và tiến tới 180 USD nếu tình trạng tấn công vào hạ tầng năng lượng và gián đoạn vận tải không được kiểm soát.

Nguyên nhân cốt lõi nằm ở eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu – đang bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi các cuộc tấn công vào tàu thuyền và cơ sở năng lượng. Chuỗi phản ứng leo thang giữa Israel và Iran đã lan sang cả Qatar và Saudi Arabia, khiến thị trường định giá lại rủi ro nguồn cung.

Dù giá dầu tăng thường mang lại lợi ích cho các quốc gia xuất khẩu, Saudi Arabia lại không mong muốn một cú sốc quá mạnh. Giá dầu tăng đột biến có thể phản tác dụng: người tiêu dùng cắt giảm sử dụng năng lượng, doanh nghiệp giảm sản xuất, và nguy cơ suy thoái toàn cầu gia tăng. Khi đó, nhu cầu dầu sụt giảm mạnh – điều tồi tệ nhất với các nước xuất khẩu.

Thực tế cho thấy ngưỡng “đau đớn” của thị trường nằm quanh 150 USD/thùng. Khi vượt mốc này, nhu cầu có thể lao dốc rõ rệt: người dân hạn chế đi lại, doanh nghiệp cắt giảm hoạt động, và các nền kinh tế bắt đầu co lại.

Tác động đã xuất hiện. Tại Mỹ, giá xăng đã tăng lên gần 3,9 USD/gallon, tạo áp lực lớn lên tiêu dùng và logistics. Ở châu Âu và châu Á – những khu vực phụ thuộc nhập khẩu năng lượng – giá nhiên liệu cao đang đẩy lạm phát tăng trở lại, buộc các ngân hàng trung ương phải duy trì lãi suất cao lâu hơn.

Ngay cả Mỹ, dù là nước xuất khẩu năng lượng, cũng không tránh khỏi tác động khi chi phí năng lượng cao bắt đầu bào mòn tiêu dùng và tăng trưởng.

Vì vậy, nghịch lý của thị trường hiện tại là: giá dầu càng tăng mạnh, rủi ro sụp đổ nhu cầu càng lớn. Với Saudi Arabia, mục tiêu không phải là giá cao nhất, mà là mức giá “đủ cao để có lợi, nhưng không đủ cao để phá hủy thị trường”.